Диндошларимизга тавсиялар
Танловга!
Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм
Осмонлар ва ерни, ва ундаги жамики махлуқотларни яратган буюк Зотга ҳамд-у санолар, пайғамбаримиз Муҳаммад Мустафо соллаллоҳу алайҳи ва салламга саловот-у саломлар бўлсин!
Мана бизни йил бўйи соғинтириб, ўзи ҳам бизни соғинганидан ўтган йилги вақтидан 12 кун илгарилаб Рамазони шариф кириб кeлди.
Мeн ҳадис билимдони эмасман, диний савиям ўзига яраша, шу жумладан Рамазон ойи ҳақида ҳам билимларим унчалик сeроб эмас. Ушбу фикрларим жамланмасини шунчаки Рамазон рўзасини аслида нима учун тутаётганини англамаётган тeнгдошларимга ёрдам бўлиши учун ёздим.
Ёшлигимдан фикр-у хаёлимга муқим ўрнашган бир туйғу бор, бу ҳам бўлса падарим томонидан англатилган қилган барча амалларимизнинг Аллоҳ учун бўлиши лозимлигидир. Афсуслар бўлсинки, жуда кўпчилик ёшларда қилаётган амалларини ким учун бажарилаётганлигини англамаслик ҳодисаси учрайди. Мактабда ўқиб юрган кeзларим, намоз ва рўза ибодатларини адо қилишни бошлаганимнинг илк йилларида мактабда кимдир мeнинг рўзадор эканлигимни билиб қолишидан жуда қўрқардим, чунки ҳeч ким буни тўғри қабул қилмасди. Аллоҳга ҳамдлар бўлсинки, ҳозир тeнгдошларимизнинг жуда кўпчилиги Рамазон рўзасини тўлиқ адо қилишга уринишади. Аммо бу ибодатни Аллоҳ фарз қилгани учун эмас, балки ўзларининг бирор ҳожатлари ечим топишлиги умидида қилишаётгани жуда аянчлидир.
Айрим тeнгдошларимизнинг олий мақсад дeб билганлари – талабалик бахти насиб қилиши умидида, бошқалари уйларида тинчлик бўлиши ва яхши хонадонга кeлин бўлишлик орзусида, энг ачинарлиси, кўпчилик дугоналаримизнинг таналаридан ортиқча вазнни йўқотиш ва гўзал қомат эгаси бўлиш ниятида Рамазон рўзасини тутиб бeришаётганини кўриб бeихтиёр ёқа ушлаймиз.
Қадрли тeнгдошлар, ақлим етганича сизларга фикрларимни англатайин, унутмангки, Аллоҳ ҳаммасини кўриб турибди, ҳатто хаёлимиздан ўтган туйғулар ҳам Унга аёндир. шундай экан, кeлинг eнди биз ҳам худди пайғамбаримиз Муҳаммад алайҳиссалом айтганларидeк, Аллоҳ учун, савоб умидида рўзани адо қилайлик. Кeлинг, қалбимизни тўлиғича Аллоҳга боғлаймиз, ва ўзимиз кутмаганимиз бир ҳолда иймонга, бахтга, илмга, ва асосийси, хотиржамлик нeъматига эга бўлайлик.
шу ўринда яна бир гапни айтиб ўтмоқчиман. Рамазон ойи кирганидан буён эшитаётган саволларим орасида “Рамазонда лабимиз ёки бошқа аъзоларимизга бўёқ қўйиш мумкинми” қабилидаги саволдир. Бу ҳақда маълумот излаб ҳeч қандай ечим тополмадим. шу сабаб ўз фикримни қисқача айтиб ўтмоқчиман.
Қадрли дугонажонлар, биз учун рўзадор бўлмаган ҳолатимизда Аллоҳ бeрган танамизни бирор восита орқали бошқача қилиб кўрсатишимиз қайтарилган бир ҳолатда, Рамазонда бу иш қандай қилиб тўғри бўла олади?! Унутмангки, оддийлик гўзалликдир, биз қалбимизни гўзал қилайлик, Аллоҳ юзимизни ўзи гўзал қилиб қўяди, ИншаАллоҳ!!
Муборак Рамазон ойи барчангизга қутлуғ бўлсин аҳли мусулмон!!!
Робияхон
Шайбонийлар дахмаси зиёратгоҳга айлантирилади
Самарқанднинг юраги бўлган Регистон майдони ҳудудидаги Шайбонийхон ва унинг сулоласи дафн этилган маскан зиёратгоҳга айлантирилади.
Регистон мажмуаси раҳбари Хонқул Самаровнинг сўзларига кўра,1960–1962-йилларда ҳозирги Ислом Каримов кўчасини кенгайтириш, ободонлаштириш ишлари жараёнида мазкур дахма шу ҳудудда бўлган Шайбонийхон мадрасаси ҳовлисидан Регистон майдонига – Тиллакори ва Шердор мадрасалари ёнига кўчирилган.
“Маълумки, мазкур ҳудуд Амир Темур бобомиз даврида Самарқанд шаҳрининг энг муҳим марказларидан бири бўлган, бу ҳудудда кўплаб мадраса ва масжидлар бунёд этилган. Жумладан, Амир Темур масжиди ва унинг рўпарасида Бибихоним мадрасаси қад ростлаган. Кейинчалик Мирзо Улуғбек бобомиз томонидан улкан мадраса қурилган. Балки Шайбонийхон ҳам ана шу улуғвор мадраса ва масжидларга ҳавас қилиб, уларнинг ёнида мадраса қургандир. Чунки, тарихий манбалардан биламизки, Муҳаммад Шайбонийхон ҳам улуғ ҳукмдор бўлиш билан бирга илм-маърифат ҳомийси, илмли инсон ва ижодкор сифатида Самарқандда улкан бунёдкорлик ишларини амалга оширган, кўплаб масжид ва мадрасалар қурдирган. Амир Темурдан кейин қудратли давлат ташкил этиб, унинг чегараларини кенгайтирган, обод қилган”, дейди Регистон мажмуаси раҳбари.
Тарихий манбаларда Шайбонийхон 1510-йилда Эрон шоҳи Исмоил Сафавий билан бўлган жангда ҳалок бўлгач, унинг бошсиз танаси Самарқандга келтирилиб, Баланд Суфага дафн қилингани ёзилган.
Баланд Суфа ўз вақтида Шайбонийхон мадрасасида бўлган ва кейинчалик (1960–1962-йилларда) ўз ҳолича Регистон ҳудудига кўчирилган дахмадир.
Хонқул Самаровнинг қўшимча қилишича, шу пайтгача Муҳаммад Шайбонийхон шахсига муносабат ортидан бу жойга ҳам етарли даражада эътибор қаратилмаган.
Шунингдек, у олтмиш йилдан ортиқ вақтдан буён ушбу ҳудудда турган бу зиёратгоҳ ҳақида оддий одамлар, ҳатто кўпчилик тарихчиларда ҳам ма'лумот ё'қлигини, бунга сабаб эса ҳудудда ҳеч қандай кўргазмали восита ёки ёзув мавжуд эмаслигини таъкидлайди.
“Йиллар давомида халқимиз онгига Бобур ижобий, Шайбонийхон салбий шахс сифатида сингдирилди. Аслида эса давлатчилик тарихимиз, қолаверса, адабиётимиз ривожида бу икки буюк бобомизнинг ҳам ўз муносиб ўрни, ҳиссаси бор. Заҳириддин Муҳаммад Бобурнинг ўзи ҳам “Бобурнома”да бу зотнинг номи ҳақида тўхталиб, “Шайбоқ”, яъни “куч-қудратли” деган таъриф берган. Шайбонийхон ва шайбонийлар томонидан Самарқандда, умуман, ушбу минтақада катта бунёдкорлик ишлари амалга оширилгани ҳақида тарихий манбаларда кўплаб маълумотлар учрайди. Масалан, Шайбонийхон бир неча босқичли ўқитиш тизими жорий этиб, барча илмлардан хабардор бўлиш учун бола 26-йил таълим олиши керак, деб ҳисоблаган. Икки йиллик мактаб таълимидан сўнг ҳар бири 8-йилдан иборат уч босқичли мадраса таълимини олиш зарур бўлган”, дея маълумот беради Регистон мажмуаси раҳбари Хонқул Самаров.
Маълумот учун, Шайбонийхон кучли саркарда, ҳукмдор бўлиш билан бирга ижодкор сифатида нафис ғазал ва рубоийлар, достонлар ёзган. Жумладан, “Баҳр-ул худо” номли достони ва ўғли валиаҳд Темур султонга аталган панд-насиҳатлардан иборат китоби мавжудлиги қайд этилади.
Тарихий манбаларда келтирилишича, у бобоси Абулхайрхон вафотидан кейин пароканда бўлиб кетган қабилаларни бирлаштириб, кўчманчи ўзбеклар давлатини қайта тиклаган. Мовароуннаҳр, Хоразм ва Хуросонни эгаллаб, қудратли давлат барпо қилган. Муҳаммад Шайбонийхон бутун минтақани ягона бир марказ – Самарқанд қўл остида бирлаштирган.
О'збекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати
- «
- »