1 қисм / 2 қисм
Улар: “Хўп яхши. Демак, тўрт имомларнинг барчаси тўғри экан, бордию тўрт имомдан учтаси бир хил фикрда бўлишса-ю, лекин биттаси бошқа фикрда бўлса, улардан қайси бирига эргашамиз?” деб яна сўрадилар.
Мен: “Бир имомга”, деб жавоб бердим.
Улар: “Нима учун, ахир кўпчиликка эргашиш керак эмасми?”, дейишди.
Мен: “Аллоҳ таоло 124 минг пайғамбарларини юборди. Уларнинг ададини Аллоҳ таолонинг Ўзи билади. Биз барчаларига иймон келтирамиз.
Қуръони каримда Юсуф алайҳиссаломга акалари сажда қилганлари ҳақида оят келган. Уламолар ушбу оятнинг тафсирида: “Инсонларнинг бир-бирига ҳурмат маъносида сажда қилиши Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламгача ўтган барча пайғамбарлар даврида рухсат этилган”, дейдилар. Аммо Пайғамбаримиз алайҳиссалом бизни бундай қилишдан қайтарганлар. Лекин ўтган 123 минг 999 нафар пайғамбар бундан қайтаришмаган. Сиз ўтган пайғамбарларга эргашасизми ёки охирги замон пайғамбари Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламгами?” деб сўрадим.
Улар: “Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга эргашамиз”, дедилар.
Мен: “Худди шунингдек биз ҳам бир имомга эргашамиз”, дедим.
Улар: “Ислом дини Макка, Мадинада нозил бўлганми ёки Куфадами?”, деб яна савол сўрадилар.
Мен: “Макка, Мадинада”, дедим.
Улар: “Унда Куфадаги Абу Ҳанифага эргашмасдан, Макка, Мадинадаги имомларга эргашимиз керак эмасми?” дедилар.
Мен: “Тўғри, Қуръони карим оятлари Макка ва Мадинада нозил бўлди. Лекин етти қорилардан бири Маккалик, бошқаси Мадиналик, яна бири Басралик бўлган. Сизлар ҳам куфалик Имом Осимнинг қироатига эргашасизларку. Нега унда Қуръон Макка, Мадинада нозил бўлган бўлса, куфалик қорининг қироатига эргашяпсизлар?” деб саволларига савол билан жавоб бердим.
Улар: “Чунки куфалик қорилар Қуръонни ўзлари ўйлаб топишмаган. Улар куфага Макка, Мадинадан борган кўплаб саҳобалардан таълим олишган. Саҳобалар уларга Қуръонни ўргатишган”, дедилар.
Мен: “Саҳобалар Куфага келишганида ибодатларни ҳам ўргатишганми? Хусусан, қандай намоз ўқишни ҳам кўрсатиб беришганми? Нима деб ўйлайсиз?” деб сўрадим.
Улар: “Ҳа, саҳобалар қандай намоз ўқишган бўлса, уни куфа аҳлига ҳам ўргатишган”, дейишди.
Мен: “Демак, саҳобалар Қуръондан таълим беришган экан, албатта намозни ҳам ўргатганлар. Демак, бир мазҳабга эргашсак саҳобага эргашаётган бўламиз. Саҳобалардан кўра Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга эргашишда ким гўзалроқ намуна бўлиши мумкин?” дедим.
Хулоса ўзингиздан.......
Даврон НУРМУҲАММАД
Бугун Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси марказида юртимизда 7-11 июль кунлари ўтказиладиган “Ислом цивилизацияси: тинчлик, бағрикенглик ва илм-маърифат йўли” мавзусидаги I Халқаро Ислом цивилизацияси форуми юзасидан матбуот анжумани бўлиб ўтди.
Анжуманда Ислом цивилизацияси маркази директори Фирдавс Абдухолиқов, Дин ишлари бўйича қўмита раисининг биринчи ўринбосари Давронбек Мақсудов, Имом Мотуридий халқаро илмий-тадқиқот маркази директори Комилжон Шермуҳамедов, ИСЕСКО раҳбари Салим Муҳаммад ҳамда халқаро ал-Фурқон жамғармаси раиси Сали Шаҳсуварий сўзга чиқди.
Матбуот анжуманида мазкур нуфузли тадбирнинг мақсад ва вазифалари, унинг халқаро аҳамияти ҳамда форум доирасида режалаштирилган илмий-маърифий тадбирлар ҳақида маълумот берилди.
Таъкидланганидек, Тошкент, Самарқанд ва Термиз шаҳарларида ўтказилаётган форумда дунёнинг турли мамлакатларидан таниқли уламолар, муфтийлар, исломшунос олимлар ва халқаро ташкилотлар вакиллари иштирок этади.
Ушбу форум ислом динининг тинчлик, бағрикенглик, илм-маърифат ва инсонпарварликка асосланган асл моҳиятини халқаро жамоатчиликка етказишда муҳим аҳамият касб этиши таъкидланди. Шу билан бирга, мазкур анжуман Ўзбекистоннинг ислом цивилизацияси ривожидаги тарихий ўрни, буюк алломалар мероси ва маърифий анъаналарини дунё миқёсида янада кенг намоён этишга хизмат қилиши алоҳида қайд этилди.
Маълумот ўрнида, шу йил 7–8 июль кунлари Тошкентдаги Ислом цивилизацияси марказида конференциялар бўлиб ўтади. 9–10 июль кунлари эса Самарқанд ва Термиз шаҳарларида Имом Бухорий, Имом Мотуридий ва Имом Термизийнинг илмий-маданий меросига бағишланган халқаро конференциялар ташкил этилади.
Форум доирасидаги бундай учрашув ва муҳокамалар илм-фан, динлараро мулоқот, бағрикенглик ва маърифат тамойилларини мустаҳкамлашда муҳим амалий майдон вазифасини бажаради.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси
Матбуот хизмати