Missionerlik so'zidagi missiya - lotin tilidan olingan bo'lib “vazifa topshirish”,  missioner esa “ vazifani bajaruvchi” degan ma'noni anglatadi.

 “Missionerlik” haqida «Islom entsiklopediya» kitobida: «Missionerlik (missiya so'zidan)-biror dinga e'tiqod qiluvchi xalqlar orasida boshqa bir dinni targ'ib qilish. Missionerlik asosan,  nasroniylikka xos. To'rtinchi asrdan paydo bo'lgan. 13-16 asrlarda nasroniy missionerligi   Hindiston, Hitoy, Yaponiyaga kirib bordi. Katolik cherkovida missionerlik Ispaniya va Portugaliya imperiyalari tashkil topgach (15-16 asrlar), faoliyatini kuchaytirdi. Missionerlik Rim  imperiyasiga yangi erlarni o'z ta'siri ostiga olishda kata yordam berdi. Katolik missionerligiga  rahbarlik qilish uchun papa Grigoriy 15 1662 yilda Diniy targ'ibot  kongregatsiyasini ta'sis etdi.  Missionerlik 19 asrda faollashdi, ayniqsa,  nasroniy  missionerlari Afrikada faoliyatlarini kuchaytirdilar va o'z mamlakatlarining   siyosatini o'tkazishga yordam berdilar. O'zbekiston Respublikasining «Vijdon erkinligi va diniy tashkilotlar to'g'risida»gi qonuni 5-moddasiga ko'ra, O'zbekistonda Missionerlik faoliyati man' etilgan ».

Missionerlik-bir dinga e'iqod qiluvchi xalqlar orasida boshqa dinni targ'ib qilishni tushiniladi. Hozirgi kunda missionerlar o'zlarining  vaqtinchalik   yaxshi muomilalari  va o'zlarining g'arazli  maqsadlari yashiringan uslublari bilan ayrim kishilarni yo'ldan adash tirmoqdalar.

Missionerlar turli sohalarda o'z faoliyatini olib boradi.

Masalan: Ta'lim sohasidagi faoliyati, missionerlar ta'lim tizimida o'z faoliyatini amalga oshirishda alohida e'tibor beradigan jihatlari quyidagilar: 

— maktabga yangi o'quv yiliga tayyorgarlik ko'rish uchun ta'mirlash materiallari olib beriladi;

— ibodatga qatnaydiganlarning bevosita ta'mir ishlarida qatnashishi ta'minlanadi;
— ibodatga keluvchilarning axborotlariga tayanib, yangi o'quv yili arafasida muhtoj oilalarning bolalariga daftar, qalam va boshqa kantselyariya mollari olib beriladi;
— “Mehribonlik uyi” tarbiyalanuvchilariga bolalar kiyim-boshlari va o'yinchoqlar sovg'a qilinadi;

— Til va komp'yuter o'rgatish markazlari, hatto maktab yoshigacha bo'lgan bolalar uchun shu yo'nalishdagi ixtisoslashgan bog'chalar ochish orqali ham yoshlar orasida tegishli targ'ibot tashkil etiladi.

 Tibbiyot soxasida faoliyati  odamlarga bepul dori-darmon berish, bepul xayriya yordamlarini ko'rsatish, bepul   missionerlik adabiyotini tarqatish kabi uslublaridan foydalanishadi.

Masalan, missionerlar kasal yotgan kishini oldiga borishadi. Unga dori-darmon uchun pul berib, uni ahvolini so'ragan bo'lishadi. Kun o'tib yana ko'rgani kelishadi. Bu safar unga atrofdagi odamlarni e'tiborsizliklari haqida gapirishadi. O'zlarini esa “ yaxshi odamlar” ekanligini tushintirishadi. U kishini ham o'zlariga qo'shilsa, yaxshi bo'lishini aytishadi. Va qaytayotib bepul missionerlik kitoblaridan tashlab ketishadi. Oradan kunlar o'tavergach, u kasal kishi asta-sekinlik bilan tuzala boshlaydi. Endi, u kishini o'zlarining missionerlik yig'ilishlariga borishga undaydilar. U kishi missionerlik “o'lja”siga aylanganligini hali bilmaydi. Bu hol xalqimiz orasida turli qarama-qarshilikka sabab bo'lmoqda. Jumladan, missionerlarga qo'shilgan kishi vafot etganida uning jasadini qabristonga qo'yish bilan bog'liq muammolar kelib chiqadi. Shuningdek, missionerlarga qo'shilgan kishi o'z o'g'lini xatna qildirishni xohlamasa, uning qarindosh –urug'i esa bolani xatna qilishni talab qiladi. Missionerlarga qo'shilgan kishi o'z qizini missionerlikka qo'shilgan kishiga erga bermoqchi bo'ladi. Va bu qizning turmushga chiqishi ham muammoga aylanadi.

Ma'lumki, mamlakatimiz aholisining 90% dan ortiqrog'i  Islom diniga e'tiqod qiladi. Islom dini shariatiga ko'ra ham o'z dinidan boshqa dinga o'tib ketish qoralanadi. Missionerlik  milliy va diniy qadriyatimizga putur etkazadigan, xalqimiz birligini buzadigan harakatlardan hisoblanadi. Missionerlik  va uning oqibatlari haqida oilamizda farzandlarimizga, mahalladoshlarimizga ko'proq tushuntirishimiz lozim bo'ladi. 
Shunday qilsak, missionerlikning salbiy oqibatlarini bir qadar oldini olishga harakat qilgan bo'lamiz.

Hulosa o'rnida: Islom bu muqaddas din bo'lib, qadimdan ota-bobolarimiz shu din ahkomlariga amal etib yashashgan. Biz ham ota-bobolarimiz yo'lidan ogishmay borsakgina to'g'ri yo'lni tanlagan bo'lamiz. Afsufki, hozirgi kunda diniy qadriyatlarimizga, ma'naviyatimizga rahna solishga, diniy mojarolarni keltirib chiqarishga intilayotgan ayrim nopok kimsalar, missionerlik yo'li bilan farzandlarimizni yo'ldan ozdirishga harakat qilmoqda. Bu hol, g'animlarimiz rejalashtirganidek, ijtimoiy, oilaviy nizolar kelib chiqishiga sabab bo'lishi mumkin. Asrlar mobaynida avlodlarning milliy qadriyatlari, ular hayotining asosiy omili bo'lib xizmat qilgan muqaddas dinimiz kelajak avlod uchun ham shunday bo'lib qolajak. Alloh taolo bergan ulug' ne'mat tinchlik-osoyishtalikning qadriga etib, diyorimizni yovuz niyatli kuchlardan saqlash har-bir musulmon zimmasidagi burchdir.

Bilolxon Inamov,
Chust tumani “Mavlono Lutfulloh” jome
masjidi imom-xatibi