“Рамазонни қандай ўтказяпсиз?”
Аллоҳга беҳисоб шукрлар бўлсинки, юртимизга ўз таровати ва барокати ила яна моҳи рамазон ташриф буюрди. Бу ой савобли ишларимизни кўпайтириб, нафсимизни тафтиш қилиб, хулқимизни Қуръонга мувофиқ сайқаллаш дамларидир. Зотан, бу саноқли кунлар ғаниматдир.
Бу ҳақда Аллоҳ таоло Ўз Каломи Қуръони каримнинг Бақара сураси, 185 оятида шундай марҳамат қилади:
“(У саноқли кунлар) Рамазон ойидирки, бу ойда одамлар учун ҳидоят бўлиб ва ҳидоят ва фурқон (ҳақ билан ботилни, ҳалол билан ҳаромни ажратувчи) нинг очиқ оятлари бўлиб, Қуръон нозил килинган”.
Биз эса ушбу ойни ватандошларимиз қандай ўтказаётганлиги ва нечоғлик фойда олаётганлиги билан яқиндан танишиш мақсадида янги рукн бошладик. Мазкур рукнда сиз ҳам иштирок этишингиз мумкин.
Рамазонни қандай ўтказаётганинггизни бизга ёзиб юборинг. Биз уни MUSLIM.UZ сайти орқали дунёга ҳавола этамиз.
Қуйида илк ҳикоямизни сизларга тақдим этамиз.
Бозорхон бобо Алимов. Сурхондарё вилояти, Музработ туманидан.
“Бу йилги Рамазон ойи аввалги йилдагиларга нисбатан бироз ўзгача ҳолда ташриф буюрди. Аввало, кун давомида уйда эканлигим кўпроқ китоб мутолаа қилишга ҳамда оилам билан вақт ўтказишга фурсатдир.
Саҳарликдан сўнг фарзандларимга ҳурматли муфтий ҳазратлари Шайх Усмонхон Темурхон ўғлининг “Тафсири Ирфон” китобларини ўқиб беряпман. Аллоҳ рози бўлсин Қуръони каримни ниҳоятда ажойиб тафсир қилибдилар.
Кун давомида невараларимга қўлдан келганча Қуръондан кичик сураларни ўргатаман, Шайх Муҳаммад Содиқ Муҳаммад Юсуф ҳазратларининг аудио маърузаларни биргаликда эшитамиз. Шу билан ифторлик вақти бўлиб қолади. Яна бир қувончли жиҳати, оила аъзоларим билан биргаликда таровеҳ намозини адо этаётганимиздир. Бугунги синовли кунларнинг ҳикматларидан биридир эҳтимол.
Барча ватандошларимизга моҳи Рамазон муборак! Юртимиз тинч, осуда ва фаровон бўлсин. Синовли кунларни Аллоҳ таолонинг ўзи тез фурсатда Ер юзидан кўтарсин”.
Суҳбатни Саидаброр Умаров ёзиб олди
Жаннатнинг мисоли
“Тақводорларга ваъда қилинган жаннатнинг мисоли шуки, унинг остидан анҳорлар оқади, мевалари ва соялари доимийдир. Шу тақво қилганларнинг оқибатидир. Кофирларнинг оқибати эса дўзахдир” (Раъд сураси, 35-оят).
Бу оят тақводорларга ваъда қилинган жаннатни сифатлаб бериш маъносида бўлиши мумкин. Оят “тақводорларга ваъда қилинган жаннат кофирларга ваъда қилинган дўзахга ўхшаш бўладими?” деган маънода бўлиши ҳам мумкин. Яъни жаннат билан дўзах бирбирига ўхшаш эмас.
Аллоҳ таоло бошқа бир оятда жаннат ҳақида бундай марҳамат қилади: “Тақводорларга ваъда қилинган жаннатнинг мисоли: ичида айнимаган сувли анҳорлари, таъми ўзгармаган сутли анҳорлари, ичувчилар учун лаззатбахш хамрли анҳорлари, мусаффо асалли анҳорлари бор. Улар учун унда барча мевалар ва Раббиларидан мағфират бордир. Улар дўзахда мангу қоладиган, ўта қайноқ сув билан суғорилиб, ичаклари титилиб кетадиган кимса (кофирлар)га ўхшармиди?” (Муҳаммад сураси, 15-оят).
Аллоҳ таоло бу оятда бундай демоқда: “Сифати шундай доимий неъматлар ичра бўлган кишилар мудом азобланадиган, сифатлари ана ундай бўлган кимсалар каби бўлурми?” Яъни жаннатийлар дўзахийлар каби бўлмайди. Шундан олдин келган оят ҳам ушбу оятга қиёс қилинади.
“Унинг остидан анҳорлар оқади, мевалари доимийдир”. Яъни жаннатнинг мевалари доимий бўлиб, асло тугаб қолмайди. Улар дунё мевалари ва унинг неъматларига ўхшамайди. Дунё меваларининг ҳар қандай тури вақти билан тугаб қолади. Шунинг учун ҳам Аллоҳ таоло охират жаннатининг мевалари ва ундаги жамики неъматлар узлуксиз, доимий эканини ҳамда кофирларга охиратнинг азоби ҳам бардавом эканини хабар қилди.
“Ва соялари…” Аллоҳ таоло жаннатнинг сояси ҳам узлуксиз экани, унда ботиши билан сояси ҳам йўқоладиган қуёш бўлмаслигини баён этиб, ундаги барча неъматларнинг давомийлиги ва манфаатли бўлишини билдирди. Сояда манфаат бор, лекин зарар йўқ, қуёшда эса фойда билан бирга зарар ҳам бордир. Худди шундай, дунё ҳаётида барча нарсаларда фойдали тарафлари билан бирга зарарли жиҳатлар ҳам бўлади. У неъматлар келиши вақти билан тўхтаб, завол топади. Аллоҳ таоло охиратдаги соя, жаннатдаги барча неъматлар зарарсиз, узлуксиз, боқий бўлишини ва улар дунёдаги сояга ва неъматларга ўхшамаслигини хабар қилди.
“Шу тақво қилганларнинг оқибатидир. Кофирларнинг оқибати эса дўзахдир”. Яъни кофирларнинг жазоси дўзахдир. Бу оят нинг зоҳирини эътиборга оладиган бўлсак, гўзал оқибат ширкдан сақланганларга бўлиши айтилди. Чунки Аллоҳ таоло кофирларнинг оқибати дўзах эканини зикр қилди. Яъни улар нинг оқибати, жазоси дўзахдир. Жаннат эса ширкдан сақланганларнинг мукофотидир.
“Кофирларнинг оқибати эса дўзахдир”. Яъни кофирларнинг жазоси дўзахдир. Ёки ушбу иборанинг маъноси: “Тақво қилганлар нинг оқибати жаннатдир, кофирларнинг оқибати эса дўзахдир”.
Муфассирлардан баъзилари Аллоҳ таолонинг “Бу тақво қилганларнинг оқибатидир” оятининг маъносини бундай баён қилади: “Уларнинг амаллари, яхшиликларининг оқибати жаннатдир. Аллоҳ таолонинг ягоналигига куфр келтирган кимсалар амалларининг оқибати эса дўзахдир”.
Имом Абу Мансур МОТУРИДИЙнинг “Таъвилотул Қуръон” асаридан
Абдулатиф АЛЛОҚУЛОВ таржима қилди.
“Ҳидоят” журналининг 2025 йил 9-сонидан
http://hidoyatuz.taplink.ws
