Кеча 02 июл куни Кембриж университети Марказий Осиё форуми раиси, профессор Сидхарт Саксена Ўзбекистон мусулмонлари идораси биносида қабул қилинди. Учрашувда Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси маркази директори Ш.Миноваров, Имом Бухорий халқаро илмий-тадқиқот маркази директори Ш.Зиёдов, Ўзбекистон халқаро ислом академияси проректори Б.Мамадиев, Ўзбекистонга оид хориждаги маданий бойликларни тадқиқ этиш маркази директори ўринбосари Д.Расулов ва шарқшунос олим С.Ғуломовлар иштирок этдилар.
Ўзаро саломлашувдан сўнг, Ш.Миноваров Ўзбекистон делегациясининг февраль-март ойларида Буюк Британияда бўлиб ўтган сафар тассуротлари, эришилган натижалар ҳақида тўхталиб ўтиб, ташрифнинг муваффақиятли ўтишида Кембриж университети Марказий Осиё форуми ёрдами учун миннатдорлик билдирди. Сафар давомида эришилган келишувларни татбиқ қилиш икки томонга манфаатли бўлишини айтиб, ўзаро тадқиқотчилар алмашиш, Кембриж университетида “ўзбек тили” курсларини ташкил этиш, ўзбекистонлик тадқиқотчилар мақолаларини Кембриж илмий журналларида нашр қилиш ишларини йўлга қўйиш каби икки томонлама ҳамкорликнинг Йўл харитасига киритилган тадбирларнинг амалга оширилиши мавзусида фикр алмашилди. Кембриж университетида фаолият юритаётган “ўзбек тили” курслари тингловчилари учун ўқув қўлланмалар тайёрланаётгани маълум қилинди.
Имом Бухорий халқаро илмий-тадқиқот маркази директори Ш.Зиёдов Кембриж университетида ўтказилган музокаралар асосида Имом Бухорий халқаро илмий-тадқиқот маркази томонидан “Бухоро яҳудийларининг тарихи”, “Самарқанд ва Бухоро мадрасалари” ва “Маҳдуми Аъзам қабридаги ёдгорлик ёзувлари каталоги” мавзуларида ҳамкорлик қилиш ишлари бошлангани, Кембриж имкониятларидан фойдаланиб грант олиш учун таклиф ва маълумот тайёрланаётганини маълум қилди. Тез кунларда ушбу мавзулар бўйича аниқ таклифлар киритилишини билдирди.
С.Саксена университет олимлари томонидан мазкур таклифлар атрофлича ўрганилишини, шахсан ўзи бу мавзулар учун грант масаласи билан шуғулланишини билдирди.
Ўзбекистон халқаро ислом академияси проректори Б.Мамадиев ҳамда Ўзбекистонга оид хориждаги маданий бойликларни тадқиқ этиш маркази директори ўринбосари Д.Расуловлар Буюк Британияга сафар давомида эришилган келишувларни юқори баҳолаб, ҳар икки ташкилот ҳамкорлик бўйича амалий ишларни бошлашга тайёрлигини таъкидладилар.
Професссор С.Саксена Ўзбекистонда кўп маротаба бўлгани, лекин ҳар галги ташриф унга янгича таассурот беришини, айниқса сўнгги йилларда мамлакат кун сайин ривожланиш йўлида янги қадам қўяётганига гувоҳ эканидан хурсандлигини таъкидлади. У келишилган барча тадбирлар бўйича Кемриж университети томони аниқ режа ишлаб чиққани ва унинг босқичма-босқич бажарилаётганини маълум қилди.
Йиғилиш сўнггида Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси маркази, Имом Бухорий халқаро илмий-тадқиқот маркази, Ўзбекистон халқаро ислом академияси, Ўзбекистонга оид хориждаги маданий бойликларни тадқиқ этиш маркази ҳамда Кембриж университети Марказий Осиё форуми ўртасида ўзаро ҳамкорлик англашув меморандуми имзолаш маросими бўлиб ўтди.
Меҳмон “Ҳазрати Имом” мажмуасини зиёрат қилди.
Учрашув дўстона ва самимий руҳда ўтди.
Абдулазим ТЎРАХОДЖАЕВ
ЎМИ матбуот хизмати
Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм
Инсон қалби – Аллоҳ таолонинг назари тушадиган муқаддас макон. Бироқ бу маконни заҳарловчи, маънавий ҳаётни издан чиқарувчи иллатлар борки, уларнинг энг хавфлиси адоват ва кек сақлашдир. Адоват шундай бир оловки, у аввало эгасининг қалбини куйдиради, сўнгра жамият жипслигига путур етказади.
Қуръони каримда адоватдан қайтарилган.
Ислом дини инсонларни ўзаро муҳаббат ва кечиримли бўлишга чорлайди.
Аллоҳ таоло Қуръони Каримда мўминларни бир-бирларига нисбатан қалбларида ғараз сақламасликка чақириб, бундай марҳамат қилади: «Парвардигоро, Ўзинг бизларни ва бизлардан илгари иймон билан ўтганларни мағфират қилгин ва қалбларимизда иймон келтирган зотларга нисбатан бирон ғараз (адоват) пайдо қилмагин...» (Ҳашр сураси, 10-оят).
Бу оят мўмин киши нафақат тилида, балки ички дунёсида ҳам бошқаларга нисбатан пок бўлиши кераклигини англатади. Адоват бор жойда иймон ҳаловати бўлмайди.
Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам умматни адоват ва нафратдан қаттиқ огоҳлантирганлар. Зеро, бу иллат инсоннинг қилган барча эзгу амалларини йўққа чиқариши мумкин.
Анас ибн Молик розияллоҳу анҳудан ривоят қилинган ҳадисда Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам айтдилар:
"Бир-бирингизга адоват қилманг, бир-бирингизга ҳасад қилманг ва бир-бирингиздан юз ўгирманг. Эй Аллоҳнинг бандалари, ўзаро биродар бўлинг!" (Имом Бухорий, Имом Муслим ривояти).
Адоватнинг инсон ҳаётига таъсири жуда кучлидир.
Адоват — бу руҳий занжир. Кек сақлаган инсон доимий безовталикда яшайди. Унинг салбий оқибатларини қуйидагича таснифлаш мумкин:
Маънавий таназзул: Адоват эгасининг ибодатларидан лаззат кетади, чунки қалб нафрат билан банд.
Ижтимоий инқироз: Оилалар бузилиши, қариндошлар ўртасидаги ришталар узилиши ва жамиятдаги ихтилофларнинг бош манбаи адоватдир.
Соғлиққа зиён: Тиббий нуқтаи назардан ҳам, доимий нафрат ва ғазаб қон босими, юрак хасталиклари ва асаб тизими емирилишига сабаб бўлади.
Хулоса
Адоват - қалбни ичидан кемирувчи зангдир. Ундан қутулишнинг ягона йўли - кечиримли бўлиш. Бировдан ўч олиш нафсни қондириши мумкин, лекин кечириш қалбга ҳақиқий ором беради.
Зеро, улуғларимиз айтганларидек: "Кечиримли бўлиш – заифлик эмас, балки кучли руҳият белгисидир". Қалбимизни адоватдан поклаб, меҳр-муҳаббатга жой очайлик, шунда икки дунё саодатига эришамиз.
Ҳабибулло Муминжонов,
Косонсой тумани “Исломхон” жоме масжиди имом-хатиби