Рўза тутиш яхшироқ
Аллоҳ таоло бизларни рўза тутишга буюрган: “Эй, имон келтирганлар! Сизлардан олдинги (уммат)ларга фарз қилингани каби сизларга ҳам рўза тутиш фарз қилинди, шояд (у сабабли) тақволи бўлсангиз” (Бақара, 183).
Бошқа оятда: “Агар билсангиз, рўза тутишингиз (фидя бериб тутмаганингиздан) яхшироқдир”, деб марҳамат қилган (Бақара, 184).
Ҳар йили бизлар йилнинг энг яхши ойи рамазонга ошиқамиз, ундаги ибодат лаззатини ҳис этиб, катта қизиқиш билан қарши оламиз. Чунки рўзанинг дунёдаги фойдаларини ҳамда охиратда унинг сабабидан олинадиган неъматларни англаб етган мўмин, бу ойни интиқ кутиши шубҳасиз.
Баъзилар эса, рўзада камроқ сигарет чекишларидан ёки озроқ ейишларидан малолланади. Аслида улар бу ибодатнинг ҳаловатини сезишмайди.
Мана шундай ҳолатга тушмаслик учун улуғ неъмат бўлган рўзанинг руҳимизга, танамизга, соғлигимизга фойдаларини билишимиз керак.
Мутахассислар ҳужайраларни асровчи омил, вируслар, бактерияларни йўқ қилишда рўзани энг фойдали муолажа деб топишди.
Айрим давлатларда фақат рўза билан даволайдиган махсус муолажа марказлари, уларда замонавий тиббиёт даволаши қийин бўлган, лекин рўза тутиш билан қисқа муддатда шифо топаётганлар борлиги бу фикрга яққол далилдир.
Рўза ва тан қуввати
Тадқиқотчилар фикрича, рўза тутган инсоннинг қувват даражаси энг юқори бўлар экан. Рўзадор инсон жасадида ўзи сезмаган кўп ўзгаришлар содир бўлади. Шайтон васвасаси камайгани боис инсоннинг қуввати ошади.
Жисмда қувватнинг ўндан бир қисмидан кўпроғи овқатни чайнаш, ҳазм қилиш пайтига сарфланади. Рўза ҳолатида бундай қувват сарфининг йўқолиши, инсонга роҳат ва ҳушёрлик бағишлайди. Тежалган қувват жисмни зарарли моддалардан, кераксиз қолдиқлардан тозалашга сарфланади.
Зарарли моддалар
Шифокорлар инсон ҳаётига хавфли моддаларни фақат рўза тутиб, ейиш-ичишни чеклаш орқали бартараф этиш мумкинлигини айтишади. Ичимлик суви ва ҳаводан оксидлар, карбон, қўрғошин ва олтингугурт каби заҳарли моддаларни ютамиз. Бу эса танага оғир юк бўлиб инсонни заиф ва ланж, фикрини тарқоқ қилади. Натижада сурункали касалликлар пайдо бўлади.
Руҳан тетик бўламиз
Рўзанинг кучли руҳий беқарорликни масалан, ақлий толиқиш каби изтиробни даволовчи улкан қудрати бор. Бунда рўза бош мияга ҳамда мия ҳужайраларига дам беради ва айни шу вақтда тана ҳужайраларини зарарли моддалардан тозалашга киришади.
Рўза турди мусибат, қийинчиликларга сабр қилишда ҳамда тушкунликларга қарши туришда ёрдам беради. Шунингдек, рўза уйқуни яхшилаб, руҳий ҳолатни тўғри йўналтиради. Қондаги зарарли моддалар чиқариб ташлангач, бош мия ҳужайралари тозаланади. Натижада мия тафаккур қилишга кўпроқ куч топади.
Тадқиқотчилар 85 фоиз касалликлар тоза бўлмаган йўғон ичак ҳамда ифлос қондан келиб чиқишини таъкидлашган. Рўза эса ошқозон, йўғон ичак, ингичка ичакни зарарли моддалардан тозалаб, аъзоларга ёрдам беради.
ФАЙЗО
тайёрлади.
Доҳада «Uzbekistan: Heritage in Motion» кўргазмаси очилади
2026 йил 3-сентябрь куни Доҳадаги Ислом санъати музейида Ўзбекистон тарихи ва маданий меросига бағишланган «Uzbekistan: Heritage in Motion» кўргазмаси очилади. Экспозиция Марказий Осиёда ислом дини тарқалишидан олдинги даврдан то ҳозирги кунгача бўлган тарихий ва маданий жараёнларни қамраб олади ҳамда 28 ноябргача давом этади.
Лойиҳа Ўзбекистон Маданият ва санъатни ривожлантириш жамғармаси ҳамда Ислом санъати музейи ҳамкорлигида ташкил этилмоқда. Кўргазма сўнгги уч ўн йилликдаги Ўзбекистон тарихини мамлакатнинг замонавий маданий қиёфаси шаклланиши нуқтаи назаридан намойиш этувчи илк халқаро экспозиция бўлади.
Экспозицияда Қатар ва Ўзбекистондаги етакчи музей ҳамда маданий муассасалар коллекцияларидан намуналар намойиш этилади. Улар орасида Афросиёбнинг машҳур деворий тасвири, «Катта Лангар» Қуръони, Шарқшунослик институти қўлёзмалари, Бухоро кулолчилик намуналари, ХИХ–XX асрларга оид миллий либослар, заргарлик буюмлари, ипак матолар ва анъанавий ҳунармандчилик асарлари бор.
Кўргазма қадимги минтақа тарихи, меъморий мерос, ислом цивилизациясининг интеллектуал ютуқлари ҳамда анъанавий ҳунармандчилик ривожига бағишланган тўртта тематик бўлимдан иборат. Унда Ўзбекистоннинг ислом оламида фан, маданият ва санъат ривожининг тарихий марказларидан бири сифатидаги ўрнига, шунингдек, Сомонийлар ва Темурийлар даври меросига алоҳида эътибор қаратилади.
Тарихий мерос мамлакатнинг замонавий маданий ривожи билан узвий боғлиқ ҳолда намойиш этилади. Декоратив-амалий санъат, тўқимачилик ва заргарлик анъаналарига алоҳида ўрин берилади.
Кўргазма доирасидаги оммавий дастур маърузалар, маҳорат дарслари, анъанавий ҳунармандчилик намойишлари, шунингдек, икат санъати ва ипак ишлаб чиқаришга бағишланган тақдимотларни ўз ичига олади. 3–16-сентябрь кунлари рассом Давлат Тошев резидентлик дастури доирасида маҳаллий рассомлар ва кўргазма ташриф буюрувчилари учун Шарқ миниатюраси ҳамда «Абрū-Баҳор» техникасига бағишланган маҳорат дарсларини ўтказади. Иштирок этиш учун олдиндан рўйхатдан ўтиш талаб этилади.
2017 йилда ташкил этилган Ўзбекистон Маданият ва санъатни ривожлантириш жамғармаси мамлакатнинг маданий меросини асраш ва халқаро миқёсда тарғиб қилиш билан шуғулланади. Жамғарма 17 дан ортиқ мамлакатда халқаро лойиҳаларни амалга оширган ва 40 дан ортиқ хорижий маданият муассасалари билан ҳамкорлик қилган.
Доҳадаги Ислом санъати музейи 2008 йилда ташкил этилган. Музей коллекцияси қарийб 1 300 йиллик тарихни қамраб олади ва унда қўлёзмалар, кулолчилик буюмлари, металл ва шиша маҳсулотлари, тўқимачилик намуналари, гиламлар ҳамда заргарлик буюмлари мавжуд.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати
