27 Май, 2026, 9 Зулҳижжа, 1447
27 Май, 2026, 9 Зулҳижжа, 1447
Cавол: Тил ва лабни ишлатмасдан Қуръони каримни ўқиб чиқса, хатм қилган ҳисобланадими?
Жавоб: Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм. Қуръони каримни хатм қилган бўлиши учун ҳарфларни тил билан талаффуз қилиб, камида ўзи эшитадиган даражада ўқиган бўлиши керак. Чунки нутққа тегишли ҳукмларда энг камида ўзи эшитиши шартдир. Шунга кўра бирор шахс сажда оятини ичида, ўзи эшитмайдиган даражада ўқиса, тиловат саждасини қилиши вожиб бўлмайди. “Шарҳул виқоя” ва унинг шарҳи “Умдатур ривоя” китобида қуйидагилар айтилган:
“Махфийликнинг энг ками ўзига эшиттиришдир. Саҳиҳ гап ҳам шу. Бу Абу Жаъфар Ҳиндувоний розияллоҳу анҳунинг сўзидир. Чунки тилнинг ўзини овоз чиқармасдан қимирлатиш бу кишининг наздида қироат ҳисобланмайди”.
Гапира олмайдиган одамлар, агар тилини қимирлата олса, шундай ўқийди. Буни ҳам қила олмаса, кўзнинг ўзи билан, қалби билан ўқийди. Фақиҳларимиз соқов инсоннинг намози, такбир айтиши, қироат қилишини баён қила туриб, уларнинг тил билан такбири таҳрима айтиши шарт эмас дейишган. Шунга кўра гапира олмайдиган кимсалар Қуръони каримни кўзи билан ўқиб, хатм қилаверадилар.
“Соқов каби гапира олмайдиган одамнинг тилини қимирлатиши вожиб эмас. Қироат қилишидаги ҳукм ҳам мана шу ва бу гап саҳиҳдир. Чунки у вожиб бўлган амални қила олмайди”. Валлоҳу аълам.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси
Фатво маркази.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси раисининг ўринбосари, "Вақф" хайрия жамоат фонди раҳбари Зайниддин дома Эшонқулов "Ҳасана" ташкилотининг Ўзбекистон бўйича вакиллари Ҳусайн Карага ва Намик Демирканни қабул қилди.
Самимий ва дўстона руҳда ўтган учрашувда "Ҳасана" вакиллари "Вақф" хайрия жамоат фонди билан бир неча йиллардан буён ҳамкорлик қилиб келишини, ташкилот турли хайрия ва саховат тадбирларида иштирок этишини таъкидлаб, яқинлашиб келаётган Қурбон ҳайитида ҳам бу анъана давом этишидан умидвор эканлигини қайд этиб ўтишди.
"Вақф" хайрия жамоат фонди раҳбари меҳмонларни Ўзбекистонда кўриб турганидан хурсандлигини билдириб, Қурбон ҳайити муносабати билан юртимизда кўплаб эзгу ишлар амалга оширилаётганини, Юртбошимиз ташаббуси билан юзлаб оғир аҳволдаги болажонларнинг даволаниш харажатлари давлат томонидан қоплаб берилаётгани таъкидлаб ўтди. Фонд "Ҳасана" билан бўладиган ҳамкорликдаги ишларга доим тайёрлигини айтиб, эҳтиёжманд, кам таъминланган оилаларга наф берадиган ҳар қандай хайрли лойиҳанинг амалга ошишидан хурсанд бўлишини қайд этиб ўтди.
Мулоқот давомида "Ҳасана" вакиллари фонд томонидан амалга оширилаётган хайрли лойиҳаларни эътироф этиб, таълим, тиббиёт ва бошқа йўналишларда ҳам фонд билан ҳамкорлик қилишга келишиб олишди. Бу сафар муборак Қурбон ҳайити муносабати билан 10 бош қорамол қурбонлик қилиб, талаба ва кам таъминланган оилаларга тарқатишни режалаштираётганини айтиб ўтишди.
"Вақф" хайрия жамоат фонди Матбуот хизмати
Иймон 
Намоз 
Рўза 
Закот 
Ҳаж 
Қуръон 
Ислом сабоқлари 
Aлоқа 