Ҳаж саёҳат эмас...
Ҳаж жисмоний ва молиявий жиҳатдан бандани синайдиган, руҳиятини поклайдиган Ислом арконларининг бешинчи рукнидир. Ҳажнинг улуғ фазилатларидан бири инсоннинг хато ва гуноҳлардан покланишига сабаб бўлади.
Пайғамбаримиз Муҳаммад Мустафо соллаллоҳу алайҳи васаллам марҳамат қилганлар:
“Ким Аллоҳ учун ҳаж қилса, (ҳаж давомида) ёмон гаплар гапирмаса ва гуноҳ ишлар қилмаса, уйига онасидан туғилгандек гуноҳлардан пок бўлиб қайтади” (Имом Бухорий ва Имом Муслим ривояти).
Шундай экан, мабрур ҳаж инсон ҳаётида янги саҳифа очади. Ислом таълимотида ҳар бир солиҳ амалнинг ўз ажри бор, бироқ Ҳаж учун ваъда қилинган мукофот улуғроқдир.
Ҳадисда айтилишича: “Мабрур ҳажнинг мукофоти фақат жаннатдир”. Риёдан холи, ҳалол маблағ эвазига қилинган ва барча одобларига риоя этилган ибодат мабрур ҳаж ҳисобланади.
Ҳожилар Аллоҳ таолонинг меҳмонларидир. Муқаддас манзилларда инсон ўзи ва яқинлари учун энг хайрли дуоларни сўрайди. Зиёрат давомида, айниқса Арафот тоғида, Каъбаи муаззама қаршисида ва Сафо-Марва тепаликларида қилинган дуолар рад этилмайди.
Ҳажнинг ижтимоий фазилати беқиёс. Бир хил либосда, бир хил мақсад йўлида дунёнинг турли бурчакларидан келган инсонларнинг жамланиши тенглик ва ибрат намунасини намоён этади. Бу ерда бой ва камбағал, мансабдор ва оддий ишчи, оқ ва қора танлилар ўртасида ҳеч қандай фарқ қолмайди.
Ҳаж арконларини бажараётган инсон қиёмат манзараларини ҳис қилади, ҳисоб-китобни эслайди ва Аллоҳ ҳузурида ҳамма тенг, фақатгина тақволиларгина бошқалардан устун эканини тушунади.
Ҳаж сафари машаққатлардан холи эмас. Иссиқ иқлим, миллионлаган оломон ичида ҳаракатланиш ва узоқ масофаларни пиёда босиб ўтиш инсондан улкан сабр талаб қилади. Бу машаққатлар эвазига инсон ўз нафсини жиловлашни, бошқаларга нисбатан бағрикенг бўлишни ва қийинчиликларга шукр билан муносабат бўлишни ўрганади.
Ҳаж саёҳат эмас, балки қалбнинг Аллоҳ томон ҳижратидир. Муборак сафардан қайтган киши ҳожи мақомини олиш билан бирга жамиятга фойдаси тегадиган, одоб-ахлоқи гўзал ва иймони мустаҳкам бўлган бошқа шахсга айланиши керак.
Аллоҳ таоло барчамизни ҳаж арконларини бажариш ва унга муносиб бўлиш бахтидан бенасиб қилмасин!
Тошкент ислом институти ўқитувчиси
Зафар қори Маҳмудов
“Al Jarida” газетаси: Ўзбекистон – тарих, маданият ва замонавийлик уйғунлашган юрт
Кувайтнинг “Al Jarida” газетасида журналист Рабиҳ Калласнинг Ўзбекистонга саёҳати давомида олган таассуротлари асосида тайёрланган мақолалари эълон қилинди, деб хабар бермоқда “Дунё” АА.
“Тошкент – Марказий Осиёнинг дурдонаси ва кувайтликлар учун муносиб сайёҳлик манзили” ҳамда “Самарқанд – асрлар оша дунёни ҳайратга солаётган шаҳар” сарлавҳали материалларда ўзбек халқининг меҳмондўстлиги, шаҳардаги хавфсизлик ва тозалик, замонавий инфратузилма ҳамда Ипак йўлининг бой мероси ҳақида маълумотлар келтирилган.
Муаллифнинг таъкидлашича, Ўзбекистон пойтахти хавфсизлик, меҳмондўстлик ва исломий меросни уйғунлаштирган шаҳар ҳисобланади. Тошкентнинг кенг ва тоза кўчалари, тинч-тотув муҳити сайёҳларда катта таассурот қолдиради. Тошкент метросининг бетакрор меъморчилиги, янги барпо этилган Ислом цивилизацияси маркази минтақа маданий юксалишида муҳим ўринга эга.
Мақолаларда 2700 йилдан ортиқ тарихга эга Самарқанд шаҳрининг Буюк Ипак йўли чорраҳасидаги стратегик аҳамияти ҳақида сўз юритилган. Амир Темур ва Темурийлар даврида гуллаб-яшнаган ушбу шаҳарнинг Регистон майдони, Шоҳи Зинда мажмуаси, Гўри Амир мақбараси ва Мирзо Улуғбек расадхонаси каби меъморий дурдоналари Шарқ цивилизациясининг юксак намунаси сифатида тавсифланади.
Журналист Ўзбекистонга саёҳат Форс кўрфази давлатларидан, хусусан, Кувайтдан келувчи оилавий туристлар учун энг қулай ва жозибадор йўналиш эканини таъкидлаган. Мамлакатдаги бетакрор миллий ошхоналар, ҳалол таомлар, замонавий “Афросиёб” тезюрар поездлари қатнови саёҳатни янада мазмунли қилади.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати