Отамдан қолган сабоқлар: Диннинг асл мақсади
Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм
Отамнинг хотира қутисини очганимда, у менга 22 йил аввал берган бир конвертни топдим.
Тахминан 2004-йилларда, “Ялла” дастури эфирга узатилаётган пайтларда биз ёш эдик. Араб дунёсининг тараққий этишини, янада яхши томонга ўзгаришини орзу қилардик. Отам бу дастур эпизодларини мунтазам томоша қилар, ҳатто уларни видеоленталарга ёзиб борарди.
Бир куни дастур эпизодларидан бирини томоша қилганидан сўнг, икки саҳифали мактубни конвертда менга топширди. Бугун ўша мактубнинг айрим қисмларини сизга ўқиб бермоқчиман. Шоядки, отамнинг овози уни ёзганидан 22 йил ўтиб ҳам инсонларга етиб борсин.
Бу сўзлар ёшлар ва уларни тинглайдиган, кузатадиган кишилар учун ёзилган эди.
Отам бундай ёзган:
“Кўплаб инсонлар Ислом ҳақида савол берадилар: “Нега инсон яратилди? Дин нима учун мавжуд? Инсоният динга хизмат қилиши учунми ёки дин инсониятга хизмат қилиши учунми?”.
Менимча, дин инсониятнинг саодати учун юборилган. Диннинг барча ҳукмлари, ибодат ва кўрсатмалари битта мақсадга хизмат қилади — инсоннинг ислоҳ бўлиши ва камол топиши.
Инсоннинг ўзи, оиласи, маҳалласи, шаҳри, давлати ва охиратдаги ҳолати яхшиланиши – диннинг асл мақсади.
Аллоҳ таоло ота-онага яхшилик қилишни Ўзига ибодат қилиш билан ёнма-ён зикр қилган. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам ҳам ота-онага яхшилик қилишни энг савобли амаллардан бири сифатида таъкидлаганлар.
Қизиқки, айрим кишилар намозга жуда эътиборли бўлсалар-да, ота-оналарига бепарво бўладилар. Бошқалари эса ота-онага хизмат қилишга ҳаракат қиладилар-у, аммо намозга сусткашлик қиладилар. Ҳолбуки, ҳақиқий мусулмон иккисини ҳам бирдек қадрлаши керак.
Инсон билган нарсасига амал қилиши керак. Шундагина у ҳақиқий ҳидоятга эришади.
Аллоҳ барча мусулмонларни ҳидоят қилсин, Ўзининг розилиги ва жаннатига етакласин. Ҳамд оламлар Парвардигори Аллоҳгадир”.
Мактуб шу сўзлар билан якунланган эди.
Хулоса қилиб айтганда, отам диннинг асосий мақсади инсонни яхшилаш деб ҳисоблар эди. У инсон камолоти икки асосга таянишини таъкидлаган:
Биринчиси – ибодатлар орқали шаклланадиган маънавий ва руҳий тарбия.
Иккинчиси – яхши амаллар, гўзал хулқ ва фойдали ишлардан иборат амалий тарбия.
Бу икки жиҳатдан бири бўлмаса, инсон камолотида нуқсон пайдо бўлади. Инсоннинг дунё ва охиратдаги саодати эса айнан шу икки асоснинг уйғунлигига боғлиқ.
Отам бу дунёни тарк этганига йиллар бўлди. Аммо унинг ўрни ҳеч нарса билан тўлмайди. У ҳақда қанча шеър ёзмайин, қанча хотиралар айтмайин, барибир отанинг қадри беқиёсдир.
Ота-онанинг қадрига улар ҳаётлик вақтларида етиш керак. Улар вафот этганларидан кейин қабр устида тўкилган кўз ёшлар, афсуслар ва армонлар фойда бермайди.
Шунинг учун ота-онангиз ҳаёт бўлса, уларга хизмат қилинг, дуоларини олинг ва меҳр кўрсатинг. Чунки улар кетганидан кейин уларнинг ўрнини ҳеч ким боса олмайди.
Даврон НУРМУҲАММАД
BBC Studios вакили: Президент ташаббуси Ўзбекистонни халқаро маданий мулоқот чорраҳасига айлантирмоқда
BBC Studios’нинг Евроосиёдаги тижорий вакили Сергей Становкиннинг таъкидлашича, Президент Шавкат Мирзиёев ташаббуси билан Тошкентда ўтган «Ислом цивилизацияси: янги нигоҳ — янги кашфиётлар» Халқаро медиафоруми Ўзбекистоннинг ўз тарихи ва цивилизацион меросини глобал аудиторияга мустақил овоз билан етказишга қаратилган янги медиа майдонига айланди, хабар бермоқда iccu.uz.
Сергей Становкин, BBC Studios’нинг Евроосиёдаги тижорий вакили
– Ушбу медиафорумнинг аҳамияти жуда катта. Профессионал оммавий ахборот воситалари вакилларини бир майдонга жамлаш ахборот муҳитида мутлақо бошқа натижа беради. Бугун блогерлик жадал ривожланаётган муҳим йўналишлардан бири бўлса-да, анъанавий ОАВнинг ўз аудиторияси, таъсир доираси, ишонч даражаси ва таҳририй сиёсати бор. Шу боис бу тадбирнинг айнан медиафорум шаклида ўтказилаётгани ва унда кўплаб халқаро ОАВ вакиллари иштирок этаётгани алоҳида аҳамиятга эга.
Эндиликда муҳим вазифа — халқаро медиа кун тартибида Марказий Осиё ва Ўзбекистонга янада кенг ўрин бериш. Бунинг учун Ўзбекистон ва Ислом цивилизацияси маркази ўз овози, ўз контенти ва самарали коммуникацияларига эга бўлиши керак. Чунки Ислом цивилизацияси марказининг дунёга айтадиган гапи, тақдим этадиган мазмуни бор.
Ислом цивилизацияси марказининг ташкил этилиши ҳам шу нуқтаи назардан жуда муҳим. У нафақат мамлакатлар ўртасида, балки ўтмиш ва келажак ўртасида ҳам кўприк яратади. Тарихни англаш келажакни тўғри қуришга ёрдам беради. BBC’да “Ўзбекистон — цивилизациялар чорраҳаси” рекламавий кампанияси бўлганида, мен бу ҳақда кўп ўйлаган эдим. Менимча, Ислом цивилизацияси маркази ҳам гуманитар соҳадаги ана шундай муҳим чорраҳалардан бири — у одамларни Тошкентга, Ўзбекистонга чорлайди ва турли мамлакатларни яқинлаштиради.
Ўзбекистонни халқаро маданий мулоқот учун муҳим майдонга айлантираётган асосий жиҳат — унинг фаоллиги ва ташаббускорлиги. Бу иқтисодиётда ҳам, маданиятда ҳам яққол кўринмоқда. Айниқса, келажакка қаратилган қараш Ўзбекистонни ажратиб туради. Ўтмишни ўрганиш жуда муҳим, аммо келажак ҳақида гапириш ва ривожланиш йўналишини белгилаш ҳам шунчалик аҳамиятли. Ана шунда янги ҳамкорлар ва янги тарафдорлар пайдо бўлади. Ўзбекистон буни жуда яхши амалга оширмоқда. Шу боис унинг дўстлари ва ҳамкорлари кўп. Ишончим комилки, Ўзбекистонни катта ва порлоқ келажак кутмоқда.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати
- «
- »