frontend\widgets\header\Header: Attempt to read property "fajr" on null
Янгиликлар

Умер мусулманский космонавт, доставивший Коран в космос

24.06.2026   26743   2 min.
Умер мусулманский космонавт, доставивший Коран в космос

Абдул Ахад Моманд, первий афганский мусулманин, взявший копию Корана в космос, скончался в Германии после борби с раком.
По сообшению ИҚНА со ссилкой на "Таwасул" Мохманд получил особий исторический статус, взяв с собой копию Корана во время своей миссии 1988 года на советскую космическую станцию «Мир». Он читал аяти из Корана в космосе, что привлекло широкое внимание в то время.
Во время той же миссии он позвонил матери со станции, сделав пушту четвёртим язиком, на котором говорят в космосе. Абд ал-Ахад бил 29-летним, когда участвовал в этой исторической миссии.
Кто такой Абдул Ахад Моманд?
Абдул Ахад Моманд родился в 1959 году в деревне Сарди провинсии Газни. Он получил началное образование в родном городе, а затем переехал в Кабул, столитсу Афганистана, чтоби продолжит образование.
После поступления в Политехнический институт в столице он отправился в бивший Советский Союз, где прошёл специализированную авиационную подготовку.
После возврашения в Афганистан он служил пилотом ВВС на авиабазе Баграм с 1981 по 1984 год. Затем он продолжил висшее образование в Киевском институте авиационних инженеров. В этот период, будучи членом группи афганских пилотов, он успешно прошёл квалификационние испитания на космический полёт.
29 августа 1988 года он полетел на космическую станцию «Мир» и вернулся на Землю 7 сентября того же года. Хотя миссия должна била длится восем дней, её продлили ешё на один ден из-за технического сбоя, которий бил успешно исправлен.
Вернувшис из космоса, Моманд продолжил научную и профессионалную деятелност; Он учился в Москве, работал в Академии наук Афганистана, занимал должност заместителя министра авиации и туризма по техническим вопросам.
После начала гражданской войни в Афганистане в 1992 году этот астронавт вместе с семей покинул эту страну и перебрался в Германию и поселился в Штутгарте. Там, помимо деятелности в частном секторе, он работал в Центре космических исследований Штутгартского университета.
С тех пор Моманд жил в Германии с женой и тремя детми и оставил после себя научное и историческое наследие, которое сделало его одним из самих видаюшихся афганских деятелей в области освоения космоса.

Пресс-служба Управления мусулман Узбекистана

Дунё янгиликлари
Бошқа мақолалар

Икки улуғ неъмат

14.08.2026   36198   3 min.
Икки улуғ неъмат

#Мустақилликнинг 35 йиллиги

 

Мустақиллигимизнинг 35 йиллик тўйи яқинлашиб, жойларда байрам шукуҳи кеза бошлади. Бундан дилда шукроналик ҳисси ортмоқда.

Тарихга назар ташланса, ҳамма даврда ҳам давлатнинг ривожланиши, тараққий топиши жамиятнинг фаровон ва осойишта ҳаёт кечиришига боғлиқлиги аён бўлади.

Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи ва саллам тинчлик-хотиржамлик энг катта неъмат эканлигини таъкидлаб, бундай деганлар: “Икки неъмат борки, кўпчилик инсонлар унинг қадрига етмайди. Улар хотиржамлик ва сиҳат-саломатлик” (Имом Бухорий ривояти).

Демак, тинчлик ва хотиржамлик Аллоҳ таъолонинг беҳисоб бўлган буюк илоҳий неъматларидан. Шундай экан, тинчликнинг қадрига етиб, унинг шукрини адо этиш инсоннинг бурчларидандир. Зеро, ҳаётнинг бир маромда давом этиши, Ҳақ таоло буюрган ишлар хотиржам адо этилиши учун ҳам осойишталик лозим бўлади. Аллоҳ таоло ҳам: “Эй, имон келтирганлар! Ёппасига тинчлик ишига киришингиз!” дея буюради (Бақара сураси, 208-оят). Тинчлик, салимлик мавзуси ўта муҳим бўлгани боис Қуръони карим оятларидан ўрин олган. Зотан, араб тилидаги “салм”, “силм”, “салом”, ва “ислом” сўзлари бир ўзакдан чиққан, турли маънодаги сўзлар бўлсада, айнан бир мақсадга йўналтирилгандир.

Бандага берилган неъматларнинг қадрига етишда ва уни асрашда, бизга пайғамларларнинг отаси бўлган, Иброҳим алайҳиссалом ўрнак бўлиб келган. У зот ўз даврида Маккага тинчлик, унинг аҳлига ризқ сўрагани сўзимизнинг ёрқин мисолидир: “Ибрoҳим: “Эй, Рaббим, бу (Мaккa)ни тинчлик шaҳри қилгин вa унинг aҳoлисидaн Aллoҳгa вa oxирaт кунигa ишoнувчилaргa (турли) мeвaлaрдaн ризқ қилиб бeргин” деди” (Бақара сураси,126-оят).

Аллоҳ таоло бу орқали Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламни ўтган пайғамбарлар ҳаётидан хабардор қилиш баробарида, улар сўраган нарсаларни ҳам билдириб, шунга чақирган.

Бу неъатлар бардавом бўлиши учун ҳам инсондан шукр ва қадрлаш талаб этилади. Тинчлик ҳукм суриб турган жойга яна тинчлик сўраб дуо қилиш эса, муқаддас динимиз буюрадиган ишлардан. Шундай экан, инсон ким бўлишидан қатъий назар, ўзи яшаб турган, Аллоҳ неъмат қилиб берган Ватани, унинг зилол сувлари, ҳавоси, нози неъматлари ва бошқа барча шароитларига шукр қилиб, уни зиёда бўлишини сўраб дуо қилиши лозим.

Бугун дунёда тинчлиги, хотиржамлигини йўқотганлар қанча. Буларни кўриб, эшитиб турганлар ибрат олиб, хулосалар чиқариб, ўзлари учун инъом қилинган тинчлик ва хотиржамликни қадрлаб, асраб авайлаши лозим.

Юртимизда ҳукм сураётган тинчлик, хотиржамликни сақлаш, уни турли хил ғаразли хуруж, ҳамлалардан, фитна ва бўҳтонлардан ҳимоя қилиш, ғарзли ва манфур кимсаларнинг макрларига учмасдан, ёш авлодни ҳам улардан хабардор қилиб, ислом таълимотининг эзгу ғояларини кенг тарғиб этиш ҳар биримизнинг бурчимиздир. Бу хусусида Аллоҳ таоло бундай деган: “Эзгулик ва тақво (йўли)да ҳамкорлик қилингиз, гуноҳ ва адоват (йўли)да ҳамкорлик қилмангиз! Аллоҳдан қўрқингиз! Албатта, Аллоҳ азоби қаттиқ зотдир” (Моида сураси, 2-оят).

Хулоса қиладиган бўлсак, динимизнинг тинчлик ва хотиржамликка бўлган эътибори нечоғлик катта, ҳамда бағрикенглик унинг негизи экани яққол намоён бўлади. Инсон ўзидаги неъматнинг қадрини унинг устида мулоҳаза юритиш, шу неъматдан ўзгалар ҳам баҳраманд ёки бебаҳра эканини ўйлаб кўриш билан билади. Бу эса Аллоҳга янада кўпроқ шукр қилишга ундайди.

Неъматнинг бардавом бўлиши, унинг шукри адо этилишига ҳам боғлиқ. Ёши улуғ нуроний отахон ва онахонларимиз ушбу икки улуғ неъматнинг мустаҳкамлигини сўраб дуо қилишлари шундан. Аллоҳ таоло юртимиз тинчлиги ва хотиржамлигини барқарор, бардавом, халқимиз ҳаётини бундан-да фаровон қилсин.

Исомиддин АҲРОРОВ