Яхшиликнинг мукофоти фақат яхшиликдир
Шоазим МИНОВАРОВ,
Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси
маркази директори:
— Ҳамма нарса халқ манфаати учун. Инсонни улуғлаш — олий қадрият. Шонли тарихдан — буюк келажак сари. Маҳалла — заминимиз, таянчимиз. Ёшлар — Ватан келажаги каби улуғ ва олижаноб мақсадларни ўз олдига қўйган халқимиз ўзи ишонч билдирган раҳбар етакчилигида олға интилмоқда.
Мақсад — Ўзбекистон Республикасини ривожланган, қонун устуворлиги таъминланган, коррупция жиловланган, илм-фан тараққий топган ва жаҳон ҳамжамиятида муносиб ўрин эгаллайдиган давлатга айлантириш. Қуёш ва гидроэлектр станциялари, интенсив боғлар, пахта ва бошқа хомашёларимизнинг жойида чуқур қайта ишлаш объектлари, оғир ва енгил саноат соҳаларида амалга оширилган ишлар ва режалар Ўзбекистонни тобора мазкур мақсадга яқинлаштиряпти. Илгари биз фахр билан тилга оладиган Олмалиқ кон-металлургия комбинати, Бухоро нефтни қайта ишлаш заводи, Шўртан газ кимё мажмуаси каби йирик саноат объектлари энди “Ўзбекистон GTL” заводи тимсолида ўз аламбардорларига — етакчиларига эга бўлди.
“Ўтган йили Қашқадарёда “Ўзбекистон GTL” заводини очиб, бутун дунёга мамлакатимизнинг иқтисодий қудратини кўрсатдик. Бу марказ халқимизнинг маънавий ва маърифий қудрати тимсоли бўлиб қолади”, деди муборак Рамазон ойининг биринчи жумасида Ислом цивилизацияси маркази қурилишига ташриф буюрган Ўзбекистон раҳбари. Анъанага кўра, Президентимиз Ислом цивилизацияси марказида сўнгги ойларда амалга оширилган ишлар билан танишди ва мутасаддилар ҳамда қурувчиларга зарур тавсиялар берди. Шунингдек, ташқи ва ички безак ишларининг мазмуни ва шаклини маъқуллади, айни пайтда қўлланиладиган барча матнлар илмий асосга эга бўлиши зарурлигини таъкидлади. Ташриф давомида Ислом цивилизацияси маркази музейи таркибида шакллантирилаётган “Янги Ўзбекистон — Учинчи Ренессанс” бўлим тақдимоти ҳам бўлиб ўтди. Бўлимда бой ва узоқ асрларга тақаладиган тарихимиз, дин ва илмда мактаблар яратган боболар мероси, маърифатчи аждодларимиз, муфтийлар сулоласи тўғрисидаги маълумотлар тақдим этилган концепция бўйича ўз таклифларини билдирди. Ислом цивилизацияси маркази биносида Халқаро ислом академиясининг магистратура ва докторантура бўлимлари жойлашади.
Кеч ухлаш умрни қисқартиради
Тадқиқотларга кўра, дунё аҳолисининг 58 фоизи уйқусизликдан азият чекмоқда. Бунинг биринчи сабаби гаджетлар доимий томоша қилиш оқибатида кечки соат 23:00 дан кейин ухлашга одатланишдир.
Кеч ухлаш соғлиққа бир қанча хавф туғдиради.
Жигар ва бошқа аъзолар ўзини тиклай олмайди. Инсон организмидаги барча аъзолар тунда, айниқса, соат 22:00–02:00 оралиғида фаол тикланиш жараёнига киришади. Хусусан, жигар соат 23:00 дан кейин танани фаол тозалаш (детоксикация) вазифасини бажаради. Агар инсон у пайтда ухламаган бўлса, вазифа тўлиқ бажарилмайди. Бу эса чарчоқ, безовталик, тушкунликка олиб келади.
Гормонлар мувозанати бузилади. Уйқу вақтида, айниқса, соат 22:00–01:00 орасида ўсиш гормони (мелатонин ва соматотропин) ишлаб чиқарилади. Бу гормонлар иммунитетни кўтариш, тери ва ҳужайраларни тик лаш, стрессни камайтиришга хизмат қилади. Агар ухлаш кечикса, бу гормонлар кама йиб боради.
Ақлий фаолият сусаяди. Эътиборни жамлаш, эслаб қолиш қобилиятининг пасайиши айнан ўз вақтида ухламаслик билан боғлиқ. Оқибатда иш унумдорлиги ёмонлашиб, сифатли ўқишга ҳам салбий таъсир қилади.
Руҳий мувозанат бузилади. Соат 23:00 дан кейин ухлайдиган инсонларда депрессия, қўрқув, руҳий заифликлар кўп кузатилади.
Юрак уриш мувозанати ёмонлашади.
Сўнгги йилларда юракқон томир касалликлари ҳам кўпайиб, ҳам “ёшариб бормоқда”. Кам ва ўз вақтида ухламаслик юракни зўриқтириб, умрнинг қисқаришига сабаб бўлмоқда. Юракни даволаш учун ўз вақтида ухлаш керак.
Энг фойдали уйқу эса соат 22:00 дан 05:00 гача бўлади. Чунки айнан шу соатларда уйқу фазалари мукаммал кечади.
Интернет манбалари асосида тайёрланди.
“Ҳидоят” журналининг 2025 йил 8-сонидан
http://hidoyatuz.taplink.ws
