Oxir-oqibat borar manziling tuproqdir...
Eng go'zal g'azal sharhi:
- Maskaning oxir chu tufrog'dur,
ne o'tkarmakdurur
Madfaning ayvonig'a
ko'k gunbazidin irtifo'.
“Maskaning, oxir-oqibat borar manziling tuproqdir. Shundoq ekan, dafngohing, ya'ni qabring ayvoniga ko'k gumbazdan baland bino ko'targaning – yuksak maqbara qurganing nimasi? Buning nima nafi bor?”
Nuh surasi 17–18-oyatlarida aytiladi (ma'nosi): “Alloh, nabotot kabi, sizlarni erdan undirib chiqardi. So'ngra sizlarni yana unga qaytarur va yana (mahshar kuni qabrlardan tiriltirib) chiqarur”.
IZOH. “Alloh, nabotot kabi, sizlarni erdan undirib chiqardi”, ya'ni: «Otangiz Odam alayhissalomni tuproqdan yaratdi» (Jalolayn tafsiri). Oyatlarda kelganidek, qabrdan tirilib chiqishlar oxiratdagi tirilishdir.
* * *
“Tazkiratul-avliyo” kitobidan: “Naqldirki, Hasan Basriy hazratlari bir gal bir janozaga bordi. Mayyitni dafn qilganlaridan keyin Hasan mozor boshida o'tirib, shu qadar yig'ladiki, tuproq loy bo'ldi. So'ngra dedi: «Ey insonlar! Ishning avali ham, oxiri ham lahaddir! Qarangiz, dunyo manzilining oxiri qabrdir, oxirat manzilining boshi ham qabrdir. Zero (aytilgandir)ki: «Qabr – oxirat manzillaridan bir manzildir». Oxiri shu lahad bo'lgan dunyoda qanday shod bo'lib kezarsizlar?! Nechun avali shu lahad bo'lgan olamdan qo'rqmassizlar?! Modomiki, sizlarning avvalu oxirlaringiz shu mozor ekan, ey g'aflat ahli, avvalgi va oxirgi manzil uchun hozirlik ko'ringiz!»
Mirzo Kenjabek,
“Navoiy muhabbati”
kitobidan.
100 ga yaqin fuqaroning murojaatlari yechim topdi
Bugun, 29 iyul kuni O‘zbekiston musulmonlari idorasida ajib bir samimiy va iliq muhit hukm surdi. Diniy idorada Muftiy hazratlarining qabuliga kirish uchun yurtimizning turli go‘shalaridan 100 ga yaqin hamyurtimiz jam bo‘ldi. Muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari har bir fuqaroni shaxsan qabul qilib, ularning dardu tashvishlarini tingladilar.
Qabul davomida masjid va madrasalar holati, imomlar faoliyati, diniy ta’lim, haj ziyorati, oilaviy totuvlik va moddiy ko‘mak kabi ko‘plab masalalarga shar’iy va hayotiy amaliy yechimlar taqdim etildi.
Jumladan, oilaviy munosabatlar yuzasidan kelganlarga muammolar yechimi bo‘yicha foydali maslahatlar, shar’iy masalalar bo‘yicha manzilli tavsiyalar berildi va moddiy yordam so‘raganlarga belgilangan tartibda ko‘mak ko‘rsatildi.
Xalqning dardini yengillatish va ko‘ngillarga surur bag‘ishlash – ikki dunyo saodatiga eltuvchi amaldir. Rasululloh sollallohu alayhi va sallamning ushbu muborak hadisi shariflari ham bunga yorqin dalildir:
«...Kim birodarining hojatini ravo qilsa, Alloh uning hojatini ravo qiladi. Kim bir musulmonning tashvishini aritsa, Alloh uning Qiyomat kunidagi tashvishlaridan birini aritadi» (Imom Buxoriy rivoyati).
Ana shu nabaviy ta’limotga amal qilgan holda, bugun Muftiy hazratlari mutasaddilar bilan birgalikda turli masalalar bo‘yicha murojaat qilgan fuqarolarning tashvishlari bartaraf etilishiga amaliy yordam berdilar.
Eslatib o‘tamiz, aholi bilan manzilli ishlash, elning og‘irini yengil qilish maqsadida mamlakatimizdagi barcha jome masjidlarda har chorshanba kuni imom-xatiblar tomonidan fuqarolar qabuli muntazam o‘tkazib kelinmoqda.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati
