Qadr kechasida qanday amallarni bajarish kerak?
1. Qur'oni karim tilovati bilan mashg'ul bo'lish.
2. Nafl namozlarni ado etish.
Alloh taolo hadisi qudsiyda aytadi: “...Bandam Menga nafl ibodatlar bilan yaqinlashib kelaveradi, hatto Men uni yaxshi ko'raman...” (Imom Buxoriy, Imom Ahmad va Ibn Hibbon rivoyati).
3. Allohni ko'p zikr qilish.
“Subhaanallohi valhamdulillahi va laa ilaha illallohu vallohu akbar va laa havla va laa quvvata illa billahil 'aliyyil 'aziym”.
4. Ota-ona, ahli-oila, yaqinlar va jamiki musulmon ummatining haqqiga duo qilish.
“Robbanag'fir liy va li vaalidayya va lilmuminiyna yavma yaquumul hisaab”.
Ma'nosi: “Robbimiz! Hisob-kitob qilinadigan (qiyomat) kuni meni, ota-onamni va (barcha) mo'minlarni mag'firat qilgin!”(Ibrohim surasi, 41-oyat).
Rasululloh sollallohu alayhi vasallam aytadilar: «Musulmon kishining birodari haqqiga qilgan g'oyibona duosi ijobat qilinuvchidir. Qachon birodariga yaxshilik tilab duo qilsa, farishta: “Omiyn, senga ham o'shancha bo'lsin”, deydi» (Imom Muslim rivoyati).
5. Ushbu duoni ko'p qilish.
“Allohumma innaka afuvvun, tuhibbul afva, fa'fu 'anniy”.
Ma'nosi: “Allohim, Sen afv qiluvchisan, afv qilishni yaxshi ko'rasan, meni afv qil (kechir)gin”.
Olimlardan biri aytadi: “Vaqt oz, ammo Allohdan so'raydigan so'rovlaring ko'p bo'lsa Allohdan avf qilishini so'ra. Agar Alloh seni avf qilsa, barcha hojat va istaklaring so'ramasang ham oldinga keladi”.
6. Rasululloh sollallohu alayhi vasallamga salavot aytish.
“Allohumma solli va sallim 'alaa Muhammadin va 'alaa aali Muhammad”.
7. Imkoniyat darajasida miskin-faqirlarga sadaqa berish.
Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: “Sadaqa Allohning g'azabini o'chiradi”, deganlar (Imom Termiziy rivoyati).
8. Istig'for aytish.
“Astag'firullohal a'ziym allaziy laa ilaha illaa huval Hayyul Qoyyum va atuubu ilayhi”.
9. Allohdan ibodatlarni qabul qilishini so'rash.“Robbana taqobbal minna innaka antas samiy'ul a'liym va tub a'layna yaa Mavlaanaa innaka antat tavvaabur rohiym. Robbanaa aatinaa fiddunya hasanatan va fil axiroti hasanatan va qinaa azaabannaar. Allohumma a'innaa a'laa zikrika va shukrika va husni ibaadatik”
Davron NURMUHAMMAD
Erhan Afyonju: O‘zbekiston – turkiy sivilizatsiyaning eng go‘zal shaharlari joylashgan zamin
Turkiyaning “CNN-Türk” telekanalida efirga uzatilgan “Tafakkur doirasi” dasturida so‘zga chiqqan taniqli olim, Milliy mudofaa universiteti rektori, professor Erhan Afyonju O‘zbekistonning boy tarixiy merosi va sayyohlik salohiyati haqida fikr yuritdi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.
Ko‘rsatuvda qatnashgan turk tarixchisi Erhan Afyonju O‘zbekistonni turkiy sivilizatsiyaning eng go‘zal shaharlari joylashgan alohida geografik hudud sifatida ta’riflagan.
Olimning fikricha, juda ko‘pchilik sayyohlar O‘zbekistonni o‘z ko‘zi bilan ko‘rishni istaydi. Chunki dunyoga mashhur Samarqand, Buxoro, Xiva, Toshkent kabi shaharlar ana shu zaminda joylashgan.
Turk tarixchisi yoshlarga murojaat qilib, xorijga sayohat qilishni, avvalo, Turkiy dunyo mamlakatlarini kashf etish, ajdodlar yurti bilan yaqindan tanishishdan boshlash lozim ekanini ta’kidladi.
“Yoshlarga tavsiyam shuki, hozir xorijga sayohat qilmoqchi bo‘lsangiz, avvalo Turkiy zaminni aylaning. Masalan, O‘zbekistonga borib, tarixiy shaharlarni ko‘rib keling, ajdodlaringiz yurti bilan tanishing. So‘ng Saljuqiylar davlati barpo etilgan zaminlarni ko‘ring”, – dedi professor.
Erhan Afyonjuning ta’kidlashicha, bunday sayohatlar yoshlar uchun har tomonlama foydali va qiziqarli bo‘lib, ularning tarixiy xotirasi va dunyoqarashini boyitadi.
“Masalan, Samarqandning go‘zalligini dunyoning ko‘p joylarida topa olmaysiz. Ayniqsa, turk yoshlari o‘z ajdodlari yashagan zaminni borib ko‘rishlari lozim”, – dedi olim.
Professor O‘zbekistonni turkiy sivilizatsiyaning asosiy beshiklaridan biri, ilm-fan markazi sifatida ham alohida e’tirof etgan.
Shuningdek, turk tarixchisi O‘zbekistonning nafaqat tarixiy va madaniy, balki geografik jihatdan ham yashash uchun qulay hudud ekanini ta’kidlagan.
Dastur davomida professor bildirgan fikr-mulohazalar Turkiya jamoatchiligi orasida O‘zbekistonning tarixiy shaharlari, boy madaniy merosi va turizm salohiyatiga bo‘lgan qiziqishni yanada oshirishga xizmat qiladi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati
