Anas ibn Molik roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi. Rasululloh sollallohu alayhi va sallam: “Hayo qaerda bo'lmasin kishini bezaydi, chirkin so'z har qaerda kishini jirkanch ko'rsatadi”, dedilar.
Hayo hammada ham bo'lishi shart. Lekin ayollar yana ham munosibroqdir. Ayollarning hammasiga hayo munosib, yoshlariga yana ham chiroydir hayo. Keksalarga esa, hayo qilmaslik sharmandalikdir.
1888 yilda tug'ilgan falastinlik Maryam Hamdan Ammash 124 yoshga etib, frantsiyalik 122 yarim yil umr ko'rgan Janna Luiza Kalman degan ayolning rekordidan o'tib ketdi.
Aytishlaricha, Maryam buvi to'rt bosqich avlodini ko'rgan. Hatto uning nabiralari ham nabira ko'rgan bobo bo'lganlar. Biroq shunday katta yoshiga qaramay nevara, evara va chevaralarining har birini yaxshi tanir, ularning hayoti bilan qiziqar edi.
Keksa onaxon oqila va dono bo'lib, bu katta oilaning etakchisi edi. Hamma u bilan maslahatlashar edi. Kampir besh marotaba haj va o'n marta umra qilgan. Yoshi katta bo'lishiga qaramay juda harakatchan edi. Bu muslima qariya qishloqda muhtaram enaga va doya ham edi.
Maryam buvining nabirasi Mahdiy Hamdan Ammashning “Gulf News” ro'znomasiga aytishicha, Ginnes guruhi Maryam buvinining oldiga o'tgan yil mart oyida ziyorat qilgani kelgan va Maryam buvini rekordlar kitobiga yozishni bildirgan. Uning aytishicha, Ginnes guruhi namoyandasi uni rekordlar kitobiga yozib butun Yer yuzida mashhur qilishini aytganida, onaxon undan so'radi:
Rekordlar kitobi vakili bu kutilmagan savoldan dovdirab qoldi va bu narsa uni va uning oila a'zolarini baxtli qilishi mumkinligini aytdi. Onaxon yana so'radi:
Hodim musulmon emasligini e'tirof etdi.
Ginnes tashkiloti namoyandasi nima deyishni bilmay qoldi. Maryam buvi unga:
- Agar aytishga javobingiz bo'lmasa, boring katta bo'lib aql yurita boshlaganingizda yonimga kelarsiz. Men esa siz qaytib kelguncha o'lmay turishga va'da beraman, deb hazillashib ham qo'ydi.
Shunday qilib uning o'g'illari va nabiralari Ginnes guruhi bilan uchrashishdan bosh tortishdi, chunki oynai jahonda ko'rsatish uchun tasvirga tushirish chog'ida bu ayol boshidan ro'molini echib qo'yishi shart qilingan edi.
Qizig'i shundaki, oradan etti oy o'tgach rekordlar kitobi xodimi Islomni qabul qildi. Bundan to'rt oydan keyin esa Maryam Hamdan vafot etdi. Unga qadar esa keksa onaxon bilan bir necha marotaba uchrashib, ancha vaqt suhbatlashishgan.
Ulug'bek qori YO'LDOShYeV,
Asaka tumanidagi “Muhammadsolih hoji” jome masjidi xodimi.
Gunohga sabab bo‘lmasa, otaonaning buyurganlarini albatta bajarish; ota-onaga muloyim so‘zlash; uyga kirganlarida, hurmatlari uchun o‘rnidan turish; har tong salom berish, uyqudan oldin xayrli tun tilash; mol-mulklarini saqlash; so‘ragan narsalarini berish; ulardan maslahat so‘rash; ota-ona haqiga duo va istig‘for aytish; ular mehmon kutishsa, yonlarida muntazir bo‘lib turish; ularning aytishlarini kutmay, ularni xursand qiladigan ishlarni bajarish; ularning huzurlarida ovozni baland ko‘tarmaslik; gaplarini bo‘lmaslik; izn berishmagan joyga bormaslik; uxlayotganlarida bezovta qilmaslik; ahli ayoli, farzandlarini ulardan ustun qo‘ymaslik; ota-ona xatoga yo‘l qo‘ysalar, bilmaslikka olish, darhol kechirib, unutish; kulgili gap bo‘lsa ham, ularning huzurlarida o‘zini tutish; ular yaxshi ko‘radigan taomni ilinish; ulardan oldin taomga qo‘l cho‘zmaslik; ularning oldilarida cho‘zilib yotmaslik, oyoq uzatmaslik; uyga ulardan oldin kirmaslik, oldilariga tushib yurmaslik; chaqirganlarida tezlik bilan javob berish; ularning hayotliklarida ham, vafot etganlaridan keyin ham do‘stlarini hurmat qilish; ota-onasining hurmatini qilmaydiganlar bilan do‘stlashmaslik; ularning haqlariga duo qilish; vafotlaridan keyin Allohning quyidagi kalomini ko‘p aytish: «Ey, Rabbim! Meni ular go‘daklik chog‘imda tarbiyalaganlaridek, Sen ham ularga rahm qilgin!» (Isro surasi, 24-oyat).
Ibrohimjon INOMOV tayyorladi.
“Islom nuri” gazetasining 2026 yil 10-sonidan
http://hidoyatuz.taplink.ws