Ekstremistik oqimlardan saqlanaylik
Bugun biz masofalar qisqarayotgan, munosabatlar yaqinlashayotgan, madaniyatlar mushtaraklashayotgan, zamon tili bilan aytganda hamma narsa «Globallashayotgan» bir davrda yashab turibmiz. Shunday bir jamiyatda fuqarolar o‘z huquq va erkinliklarini bilib, tinch va osoyishta yashab borayotgan bir vaqtda, bunday imkoniyatlarimizni va ahilligimizni ko‘ra olmaydigan, buni buzish uchun har qanday yovuzlikka, tubanlikka qo‘l uradigan manfur kimsalar ham borligi hech kimga sir emas. Ana shunday yovuz maqsadlarni – yurt tinchligini, fuqarolar ahilligini buzishni o‘z oldiga maqsad qilib qo‘ygan toifalar, bular ekstremistik va terroristik oqimlardir. Bu guruhdagi oqimlar o‘z manfaatlari yo‘lida hech narsadan qaytishmaydi. “Diniy ekstremizm” nima o‘zi? Bu «Jamiyat uchun an’anaviy bo‘lgan diniy qadriyatlar va ahkomlarni rad etish va ularga zid bo‘lgan g‘oyalarni aldov va zo‘rlik bilan targ‘ib qilishdir». “Terrorizm” degani esa «Muayyan guruh manfaatlari yo‘lida zo‘ravonlik (suiqasd, portlatish, garovga olish, beqarorlik keltirib chiqarish, aholining keng qatlamlarida vahima va qo‘rquv uyg‘otish”ni anglatadi.
Demak o‘z-o‘zidan ko‘rinib turibdiki bunday oqimlarning maqsadi shu jamiyatdagi diniy qadriyatlarni va ahkomlarni rad etib, ularga qarshi g‘oyalarni farzandlarimizga aldov yo‘llari bilan singdirib, ularni zo‘rlab bo‘lsa ham o‘z yurtiga xoinlik qilishga, ota-onasiga oq bo‘lishga, tinch aholini tinchligini buzishga, jamiyatimizda beqarorlik keltirib chiqarishga, jamiyatda yetimlar sonini ko‘payishiga, ayollarning beva qolishiga va bularning oqibatida kelajagimiz bo‘lgan yoshlarimizni tarbiyasiga salbiy ta’sir o‘tkazib, xalqimizni tinchligiga rahna solishdir.
Hozirgi kunda har bir ota o‘z farzandlarini kelajakda sog‘lom fikrli, bunyodkor g‘oyalar sohibi qilib, kindik qoni to‘kilgan o‘z vataniga sadoqatli farzand etib tarbiya qilishi uchun, avvalo tarbiya beruvchi uydagi ota-ona, bog‘chadagi tarbiyachi, maktab va oliygohlarda ustoz va murabbiylar o‘zlari haqiqiy Islom aqidalarini yaxshi tushunishi, aqida, din, shariat o‘zi aslida nima ekanini yaxshi bilishlari shart. Shundagina bizning va shu jannatmakon diyorimizning kelajagi bo‘lgan yoshlarimizni har qanday oqimlardan ekstremistik guruhlardan himoya qila olamiz.
Biz alhamdulillah musulmonmiz. Bizning ota-bobolarimiz vatan uchun, el-yurt uchun kerak bo‘lsa jonlarini va umrlarini ayashmagan. Tinchlikni buzish, insonni nohaq qonini to‘kish musulmonlik belgisi emas, aksincha bu katta gunoh. O‘z maqsadlari yo‘lida hech narsadan tap tortmaydigan kimsalar o‘zlariga Islomni niqob qilib olib, odamlarga zulm qilayotganliklarini nahot anglab yetishmagan bo‘lishsa. Axir Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi vasallam o‘zlarining hadislaridan birida shunday deganlar: «Musulmon kishi – o‘zgalar uning qo‘lidan va tilidan ozor topmagan kishidir». Shunday ekan biron bir inson ikkinchi bir insonga ozor berib ko‘nglini ranjitishi aslo mumkin emas. Biz yuqoridagi holatlar boshimizga tushmasligi uchun o‘zimiz ko‘rgan-eshitgan noto‘g‘ri so‘z va harakatlarga beparvo bo‘lmasligimiz kerak.
Shuning uchun ayni paytda tinch osuda hayotimizni izdan chiqarishga urinayotgan yovuz niyatli kuchlarning niyatlarini puchga chikarish uchun harakat qilmog‘imiz zarurdir.
Alloh taolo yurtimizni tinch, hayotimizni farovon qilsin, bir-birimizga mehr-oqibatli bo‘lishimizni hammamizga nasib etsin.
Hazorasp tumani “Shoxpir” masjidi imom-noibi
O‘.Jumanazarov
Toshkentda "Islom sivilizatsiyasi: yangi nigoh – yangi kashfiyotlar" xalqaro mediaforumi ochildi
Toshkentda 25 avgust kuni O‘zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoyev tashabbusi bilan tashkil etilgan «Islom sivilizatsiyasi: yangi nigoh — yangi kashfiyotlar» xalqaro mediaforumining rasmiy ochilish marosimi bo‘lib o‘tdi.
Marosim O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazining Katta konferens-zalida o‘tkazildi. Tadbir ishtirokchilariga «Jahon jamoatchiligining Islom sivilizatsiyasi markaziga nigohi» maxsus filmi namoyish etildi.
Tadbirda O‘zbekiston Prezidenti matbuot kotibi, Prezident Administratsiyasi Kommunikatsiyalar departamenti rahbari Sherzod Asadov tabrik so‘zi bilan ishtirok etdi. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi maslahatchisi Muzaffar Komilovning forum ishtirokchilariga yo‘llagan murojaatini O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasining mas’ul xodimi Rahmatulla Arziyev o‘qib eshittirdi.
Forum ishtirokchilariga yo‘llangan qutlov so‘zlarida xorijiy mehmonlar va media hamjamiyati vakillariga minnatdorlik bildirildi. Forumning professional muloqot, xalqaro hamkorlik va O‘zbekistonning tarixiy-madaniy merosini ilgari surish maydoni sifatidagi ahamiyati ta’kidlandi.
Marosimning asosiy voqealaridan biri Euronews bosh direktori va bosh muharriri Klaus Shtrunsning «Yangi yaqinlik: madaniyat, media va g‘oyalar orqali Yevropa va Markaziy Osiyoni birlashtirish — Islom sivilizatsiyasi markazi global axborot makonida» mavzusidagi maxsus ma’ruzasi bo‘ldi.
Shtruns islom sivilizatsiyasining tarixiy, ilmiy, ma’naviy va madaniy merosini zamonaviy media formatlar orqali jahon auditoriyasiga yetkazish, shuningdek, Yevropa va Markaziy Osiyo o‘rtasida axborot almashinuvini kuchaytirish muhimligini ta’kidladi.
Uning qayd etishicha, media vositalari turli mamlakatlar va jamiyatlar o‘rtasida nafaqat axborot almashinuvini ta’minlashi, balki muloqot uchun ko‘priklar ham qurishi kerak.
«Media vositalari fikrlar va yangiliklar almashinuvi uchun ko‘priklar qurishi mumkin va qurishi shart. Axir media kommunikatsiyasining mohiyati ham aynan shunda — ko‘priklar qurishda. Bugun bu yerda, qadimiy Ipak yo‘lida, kelajagimiz uchun aynan shu jarayon sodir bo‘lmoqda», — dedi Klaus Shtruns.
Euronews rahbari Yevropa va Markaziy Osiyo o‘rtasidagi axborot makonini yanada yaqinlashtirishni tarixiy Ipak yo‘li an’analari bilan qiyosladi. Uning ta’kidlashicha, mintaqalar o‘rtasidagi zamonaviy media aloqalar iqtisodiy, madaniy va ijtimoiy hamkorlikning yangi imkoniyatlarini ham ochishi mumkin.
«Ipak yo‘lida axborot oqimi qanday kechgan bo‘lsa, bir-birimiz bilan muloqot qilish, bir-birimizning tilimizni tushunish ham shunday bo‘lsin. Bu oddiy texnik jarayondan ko‘ra kengroq tushuncha. Bu haqiqiy hamkorlikning yangi ko‘rinishi, kelajakdagi butun iqtisodiy taraqqiyot uchun harakatlantiruvchi kuch bo‘ladigan yangi axborot makonidir», — dedi u.
Klaus Shtruns, shuningdek, O‘zbekistonda yosh avlodning katta ulushga ega ekanini alohida qayd etib, bu mamlakatning kelajagi uchun ulkan imkoniyat ekanini ta’kidladi. U turli mamlakatlar yoshlarini birlashtiruvchi media va madaniy loyihalarni amalga oshirish taklifini ilgari surdi.
Uning fikricha, turli sohalar — sport, ilm-fan, ta’lim va madaniyat vakillaridan iborat yoshlarni bir joyga to‘plab, ularning tajriba almashinuvi, hujjatli filmlar suratga olishi va qo‘shma loyihalarda ishtirok etishi uchun imkoniyat yaratish mumkin. Bunday tashabbuslar orqali mamlakatlar va mintaqalar yoshlari o‘rtasida yangi aloqalarni shakllantirish mumkin.
«Bu faqat chiroyli nutqlarda emas, balki aniq va amaliy loyihalarda o‘z ifodasini topishi kerak», — dedi Euronews bosh direktori.
Shtruns media sohasidagi innovatsiyalar ham aynan shu maqsad — o‘tmish merosini asrab, kelajakni birgalikda yaratishga xizmat qilishi kerakligini ta’kidladi.
«Eng muhimi, media doimo innovatsiyalarni harakatga keltiruvchi kuch bo‘lishi kerak. Ammo bu innovatsiyalar bugun men eshitgan ajoyib maqsadga xizmat qilishi lozim: media sohasida innovatsiyalarni ilgari surish, qalbimizda o‘tmishni asrab, kelajakni yaratish», — dedi u.
Euronews rahbari forumda ishtirok etishni media sohasining jamiyat oldidagi mas’uliyati bilan bog‘ladi. Uning ta’kidlashicha, jurnalistika va media faoliyati faqat biznes yoki kasb emas, balki turli jamiyatlarni yaqinlashtirishga xizmat qiladigan muhim vazifadir.
«Ushbu noodatiy tadbirda media hamkor sifatida ishtirok etayotganimizdan faxrlanamiz. Biz uchun bu shunchaki biznes emas, oddiy kasb ham emas. Bu — o‘z burchimiz va da’vatimizdir», — dedi Klaus Shtruns.
Shu tariqa, forumning ochilish marosimida media sohasining zamonaviy vazifalari, xalqaro axborot hamkorligini rivojlantirish, madaniy merosni yangi formatlarda jahon auditoriyasiga taqdim etish va turli mintaqalar o‘rtasida yangi axborot ko‘priklarini barpo etish masalalariga alohida e’tibor qaratildi.
O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi direktori, WOSCU Boshqaruv raisi Firdavs Abduxaliqov «Islom sivilizatsiyasi markazi — yangi turdagi madaniy-ma’rifiy media platforma» mavzusida maxsus ma’ruza qildi.
Abduxoliqov Markaz konsepsiyasini tarixiy meros, ilm-fan, muzey ishi va yangi medialarni birlashtiruvchi zamonaviy xalqaro maydon sifatida taqdim etdi. U islom sivilizatsiyasi merosi hujjatli filmlar, televizion loyihalar, raqamli rekonstruksiyalar, multimedia va immersiv ekspozitsiyalar, shuningdek, nashriyot tashabbuslarida qanday yangi talqin kasb etayotgani haqida ma’lumot berdi. Markazning xalqaro media loyihalari, dunyodagi yetakchi ommaviy axborot vositalari bilan hamkorligi, shuningdek, tarixiy merosni o‘rganish va ommalashtirishda sun’iy intellekt hamda raqamli texnologiyalardan foydalanish masalalariga alohida e’tibor qaratildi.
Marosim ishtirokchilariga, shuningdek, Islom sivilizatsiyasi markazi haqida prezentatsion rolik namoyish etildi.
Xalqaro mediaforumda 50 ta davlatdan media va ekspertlar hamjamiyatining 300 nafarga yaqin vakili ishtirok etmoqda. Ular orasida xalqaro telekanallar va axborot agentliklari rahbarlari hamda vakillari, jurnalistlar, noshirlar, kinematografistlar, olimlar, tadqiqotchilar va raqamli texnologiyalar sohasi mutaxassislari bor.
iccu.uz
