Alloh taolo Qur’oni Karimning Isro surasi, 36-oyatida shunday deb marhamat qilgan:
وَلاَ تَقْفُ مَا لَيْسَ لَكَ بِهِ عِلْمٌ إِنَّ السَّمْعَ وَالْبَصَرَ وَالْفُؤَادَ كُلُّ أُولـئِكَ كَانَ عَنْهُ مَسْؤُولاً
“O‘zing bilmagan narsaga ergashma! Albatta, quloq, ko‘z va dil — ana o‘shalar, mas’uldirlar”
Ushbu oyat borasida Qatoda rahimahulloh “Ko‘rmagan narsangni “ko‘rdim”, eshitmagan narsangni “eshitdim”, bilmagan narsangni “bildim” dema! Chunki, Alloh taboraka va ta’olo bularning barchasi haqida sendan qiyomat kuni so‘rovchidir” deganlar.
“O‘zing bilmagan narsaga ergashma!” oyatini Muhammad ibn Hanafiyya rahimahulloh “Bu yolg‘on guvohlik haqida” deb tafsir qilgan bo‘lsalar, Mujohid rahimahulloh “Biror kishini o‘zing bilmagan narsa bilan ayblama!” deb tafsir qilganlar.
Abdurahmon Sa’diy rahimahulloh bu oyatning tafsiri borasida bunday deganlar: “Aytgan gapi, qilgan ishi, Alloh taolo ibodat uchun bandada yaratib qo‘ygan tana a’zolarini nimalarga ishlatgani haqida so‘roqqa tutilishini bilgan banda bu savolga javob tayyorlab qo‘yishi kerak. Javob esa o‘sha tana a’zolarini faqat Alloh taoloning ibodatiga, Unga ixlos qilishga ishlatish, U Zot yoqtirmaydigan amallar va gaplardan tiyilish bilan bo‘ladi”.
“Taysiyrut Tafsiyr” kitobida bunday deyilgan: “Agar inson tana a’zolarini yaxshilik ishlarida ishlatsa, savobga erishadi. Agar yomonlikka ishlatsa, iqobga qoladi”.
Ibn Qayyim rahimahulloh bu oyatning tafsirida “Insonning saodati ushbu oyatda zikr qilingan uch a’zoning salomat, solihligida bo‘lsa, uning baxtsizligi shu uch a’zoning buzilishiga bog‘liqdir” deganlar.
Hadisi shariflarda ko‘rmagan narsasini ko‘rdim deyishning og‘ir gunohligi ta’kidlangan.
عن أبي هريرة رضي الله عنه قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم: إياكم والظنَّ، فإنَّ الظنَّ أكذب الحديث
Abu Hurayra roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi, Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: «Gumondan chetlaninglar, chunki gumon so‘zlarning eng yolg‘onidir!» deb marhamat qilganlar. Imom Buxoriy va Imom Muslim rivoyat qilganlar.
عَنِ ابْنِ عُمَرَ، أَنَّ رَسُولَ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: مِنْ أَفْرَى الْفِرَى أَنْ يُرِيَ عَيْنَيْهِ مَا لَمْ تَرَ
Ibn Umar roziyallohu anhumodan rivoyat qilinadi: «Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: «Uydirmalarning eng yomoni – ko‘rmaganini ko‘rdim, deyishdir», dedilar».
Bu yerda tush ko‘rish nazarda tutilgan. Yolg‘ondan tush to‘qish eng katta yolg‘on va og‘ir gunohdir, chunki bu bevosita Allohga nisbatan yolg‘on to‘qish, U Zotga tuhmat qilishdir.
Bu dunyoda ko‘zimiz bilan nimalarni ko‘rdik, qulog‘imiz bilan nimalarni eshitdik, qalbimizni pokladikmi yoki gunohlar bilan qoraytirdikmi, hammasi haqida so‘ralamiz. Demak, barchamiz ibodatlarni vaqtida ado etish, Alloh taoloni doim zikr qilish, qulog‘imiz, ko‘zimiz va boshqa tana a’zolarimizni Alloh taolo rozi bo‘ladigan ishlarga ishlatish bilan oxiratdagi savollarga tayyorlanaylik!
Alloh taolo barchamizni O‘zining hidoyatidan ayirmasin va xotimamizni go‘zal qilsin!
Internet ma’lumotlari asosida Nozimjon Hoshimjon tayyorladi
Toshkent shahridagi Islom sivilizatsiyasi markazining Katta majlislar zalida O‘zbekiston musulmonlari idorasi tasarrufidagi oliy va o‘rta maxsus diniy ta’lim muassasalari professor-o‘qituvchilarining «Zamonaviy diniy ta’lim: pedagogika, ilm-ma’rifat va innovatsiya» mavzusidagi I ilmiy-amaliy anjumani boshlandi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi tarixida ilk bor o‘tkazilayotgan ushbu nufuzli tadbirda Prezident maslahatchisi Muzaffar Komilov, Din ishlari bo‘yicha qo‘mita raisi Sodiqjon Toshboyev, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari, Islom sivilizatsiyasi markazi direktori Firdavs Abduxoliqov, shuningdek, diniy ta’lim muassasalari rahbarlari, bosh imom-xatiblar va OAV vakillari ishtirok etmoqda. Anjumanga jami 700 nafarga yaqin pedagog va soha vakillari jalb etilgan bo‘lib, ularning 300 nafari bevosita zalda, 400 nafari esa hududlardan videoselektor orqali qatnashmoqda.
So‘zga chiqqan notiqlar so‘nggi yillarda Prezidentimiz tashabbuslari bilan diniy-ma’rifiy sohani takomillashtirish va zamonaviy kadrlar tayyorlash borasida amalga oshirilayotgan tizimli islohotlarga to‘xtalib o‘tmoqda. Ta’kidlanganidek, Mir Arab oliy madrasasi, Hadis ilmi maktabi, Imom Termiziy islom instituti va madrasasi hamda 4 ta xalqaro ilmiy-tadqiqot markazining tashkil etilishi ilm ahliga keng imkoniyatlar eshigini ochdi. Toshkent islom institutida magistratura ochildi, tizimdagi 510 nafar pedagogning 50 nafardan ortig‘i PhD va DSc ilmiy darajalariga ega bo‘ldi.
Shuningdek, yurtimizdagi diniy ta’lim muassasalariga Misrning Al-Azhar majmuasi ustozlari jalb etildi. 90 ta fan dasturi va yangi avlod darsliklari yaratildi. Mir Arab, Xadichai Kubro, Hidoya va Ko‘kaldosh madrasalari zamonaviy binolarga ega bo‘lib, Iordaniya, Misr va Birlashgan Arab Amirliklarining yetakchi oliy ta’lim muassasalari bilan hamkorliklar rivojlanmoqda.
Ushbu nufuzli anjumandan ko‘zlangan maqsad ham professor-o‘qituvchilar uchun ilmiy-amaliy muloqot maydonini yaratish, pedagoglarning kasbiy salohiyatini yuksaltirish, ta’lim jarayoniga raqamli va innovatsion usullarni keng joriy etishdir.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati