Dinbuzarlar da’vosi
Bugungi hayot go‘zal, tinch, osoyishta. Lekin bu yorug‘ olamni zulmatga, odamlar hayotini halokatga aylantiruvchilar afsuski, qancha-qancha begunohlarni yo‘ldan adashtirmoqda, xonavayron etmoqda, qonini to‘kmoqda. Barcha mutassib oqimlarning da’vatlariga yaxshilab nazar tashlansa, islomga yot narsalar ekani ma’lum bo‘ladi. Ular Qur’on, hadisdan «dalil» keltiradilar, lekin faqat o‘z foydalari uchun ya’ni, umuman Qur’on hadis dalolat qilmaydigan manolarda tushuntirmoqchi bo‘ladilar», Turli xildagi e’tiqodlarni o‘zlarining g‘arazli maqsadlariga asos qilib olgan barcha oqim va toifalar yurtimizga har turli yo‘llar bilan suqilib kirib, kishilar va yoshlarning ongini buzg‘unchi aqidasini sindirishga harakat qilmoqdalar.
Bunday oqimlarning barchasi o‘z yo‘llariga yurmaganlarni kofirga chiqarib o‘ldirishga hukm qiladilar. Aslida Islomda kim «Laa ilaaha illalloh, Muhammadur rosululloh», desa, u musulmondir. Kim Islom arkonlarini bajarsa, uni kofir deb atash joiz emas. Alloh taolo Tavba surasida: «Agar tavba qilsalar, namozni to‘kis ado etsalar va zakotni bersalar, yo‘llarini bo‘shatib qo‘yinglar. Albatta, Alloh o‘ta mag‘firatlidir, o‘ta rahmlidir», deb marhamat qilgan (5-oyat). Ularning faoliyati oddiy halqning qiynalishi, qoni to‘kilishi, muqaddas islom diniga dog‘ tushishidan bo‘lak narsaga olib kelmagan. Ular turlicha bo‘lishidan qat’iy nazar, asl maqsadi hokimiyat boylikka erishish bo‘lib, sof islom ta’limotidan yiroq, faqat isyonga undovchi oqimlar bo‘lib kelgan. Barcha mutassib aqidaparast oqimlar fojeasi shundaki, ular iymon, e’tiqod bilan ma’rifat, din va falsafa o‘rtasidagi farq, ularning mohiyatini o‘zlarining fikr doiralarida talqin qiladilar.
Shuningdek, Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: «Sizlarga voy bo‘lsin! Sho‘ringiz qursin! Qaranglar, mendan keyin bir-birining bo‘yniga uradigan kofir bo‘lib ketmanglar», deganlar.
Boshqa bir hadisda: «Kim «Laa ilaaha illalloh», desa, mendan jonini, molini saqlabdi. Faqat haqqi bilan bo‘lsa, mustasno. Ularning hisobi Allohning zimmasidadir», deganlar.
Shuningdek, Ibn Umar va Oisha onamiz roziyallohu anhum: «Ahli qiblani kofirga chiqarish yo‘q», deyishgan. Ushbu masala eng xatarli masalalardandir, chunki bu yerda mo‘min-musulmonlarning qonini, jonini halol sanash bor, ularning hurmatini, mol-mulkini, huquqlarini oyoqosti qilish bor.
Alloh taolo Niso surasida aytadi: «Kim bir mo‘minni qasddan o‘ldirsa, jazosi jahannamdir. Unda mangu qoluvchidir. Alloh unga g‘azab qiladir, uni la’natlaydir va unga ulkan azobni tayyorlab qo‘yadir» (93-oyat).
Nabiy sollallohu alayhi vasallam: «Kim o‘z birodariga «Ey kofir!» desa, ikkovidan biri o‘sha bo‘ladi», deganlar.
Alloh taolo musulmonligini e’tirof qilib turgan kishini o‘ldirishdan g‘oyatda qattiq ogohlantirgan. Bu haqda Niso surasida: «Agar sizdan chetlansalar va siz bilan urushmasdan, tinchlikni taklif qilsalar, Alloh sizlarga ularning ziddiga yo‘l bermas» deyilgan (90-oyat).
Nabiy sollallohu alayhi vasallam qo‘shnini shirkda ayblashdan va unga qarshi qilich ko‘tarishdan qattiq ogohlantirganlar. U zot: «Sizlarga bo‘lishidan eng xavsiragan narsam, bir kishi Qur’onni o‘qib.... so‘ng undan ajrab va orqasiga otib yuborib, qo‘shnisiga qilich ko‘targan va uni shirkda ayblashidir", deganlar.
Nafaqat qurolsiz va urush qilmagan musulmonni, balki har qanday insonni o‘ldirish mumkin emas. Usoma ibn Zayd roziyallohu anhuning «Laa ilaaha illalloh» degan bir odamni o‘ldirib qo‘ygani haqidagi mashhur qissada Rasululloh sollallohu alayhi vasallam unga «Laa ilaaha illalloh», desa ham o‘ldirdingmi?» deb qayta-qayta so‘rayverganlar. Usoma roziyallohu anhu: «Ey Allohning Rasuli! U buni quroldan qo‘rqqanidan, xavfsirab aytdi», deganida, u zot: «Sen uning qalbini yorib ko‘rdingmi?» deganlar.
Insonlarga o‘lim tilash, ular joniga qasd qilishni Islom dini qattiq qoralaydi. Alloh taolo Qur’oni karimda: “Kimki biron jonzot o‘ldirmagan va u yerda buzg‘unchilik qilib yurmagan odamni o‘ldirsa demak, guyo barcha odamlarni, o‘ldiribdi, kimki unga hayot ato etsa (ya’ni o‘ldirishdan bosh tortsa) demak, guyo barcha odamlarga hayot beribdi”, deydi (Moida surasi, 32-oyat). Ushbu oyat va hadisi sharifdan ko‘rinib turibdiki, nohaq odam o‘ldirgan insonning jazosi jahannam, Allohning la’nati va azobidir. “Islom shiorilari”ni da’vo qilayotgan buzg‘unchilarning insonlar hayotiga bu qadar beparvo qarayotgani, chumoliga achingandek achinmasligi ushbu oyati karimada xabar berilgan va’idlarga ayni munosibdir.
Dinni niqob qilib olgan dinbuzarlarning eng asosiy da’volaridan biri davlat rahbariga itoat etmay “xalifalik” o‘rnatishdir. Musulmon kishi Qur’oni Karim Niso surasining 59-oyati hukmiga ko‘ra ishboshi va rahbarlariga bo‘ysunishi zarur. Ahli sunna val jamoa aqidasida bu aniq belgilab qo‘yilgan.
Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam) xabar berdilar: “Kimki o‘z amiridan biror noxushlik ko‘rsa, bas, sabr qilsin! Chunki, kimki sulton buyrug‘idan bir qarich tashqari chiqsa, johiliyat o‘limida vafot etibdi” (Buxoriy, 9/7053-7054, 7143; Muslim, 3/1849). Mazkur hadisi sharifda davlat rahbariga itoat etish shartligi ta’kidlangan.
Vidolashuv hajida Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam) bunday deganlar: “Rabbingizga ibodat qilinglar, besh vaqt namozingizni o‘qinglar, ramazon oyi ro‘zasini tutinglar, mollaringizning zakotini ado qilinglar va ishingiz egalariga itoat etinglar, (shunday qilib) Rabbingizning jannatiga kiringlar!” (Hokim, 1/19). Ushbu hadis Imom Muslim (rahimahulloh) shartiga ko‘ra sahihdir.
Rasululloh sollallohu alayhi va sallam: “Kimki ummatimga qarshi chiqsa-yu, ularning yaxshisini ham, yomonini ham urib o‘ldirsa, ularning mo‘minligidan parvo qilmasa, (musulmonlik va tinchlik-omonlik) ahdini qilgan kimsaning ahdiga vafo qilmasa, bas, u mendan emas va men ham undan emasman!”.
Mustahkam e’tiqod, sof aqida har bir kishi hayotining asl mohiyati bo‘lishi lozim. Yurt tinchligi, osoyishtaligiga putur yetkazadigan, vatandoshlarimizni chalg‘itadigan yot g‘oyalarga qarshi kurashish barchamizning burchimizdir. Alloh taolo bizga ato etgan tinchlik, barqarorlik va xotirjamlik kabi ulug‘ ne’matlar qadriga yetishimiz, ularni himoya qilishimiz zarur. Tinchlik osoyishta yurtda xotirjam yashash esa katta baxtdir.
O‘ktam Qurbaniyazov, Amudaryo tumani «No‘g‘oy eshon» jome masjidi imom-xatibi.
Iordaniya OAV O‘zbekistonning mustaqillik yillaridagi taraqqiyoti haqida yozmoqda
Iordaniyaning yetakchi ommaviy axborot vositalarida O‘zbekiston Nodirjon Turg‘unovning mamlakatimiz mustaqilligining 35 yilligiga bag‘ishlangan intervyusi chop etildi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.
Suhbat Iordaniya Milliy axborot agentligi (Petra), “Al Rai” gazetasi, shuningdek, “Hala”, “Roya News”, “Jafra News”, “AlAnbat News”, “Johina News”, “Nabzal Balad”, “Al Qubba News” yangiliklar agentliklari va Arab axborot agentliklari federatsiyasi tomonidan keng yoritildi.
Intervyuda elchi O‘zbekiston va Iordaniya o‘rtasidagi munosabatlar jadal rivojlanib, keng qamrovli yo‘nalishlarni qamrab olayotganini ta’kidladi. Ikki tomonlama hamkorlik o‘zaro hurmat, ishonch va xalqlarimiz o‘rtasidagi tarixiy yaqinlik tamoyillariga asoslangani alohida qayd etildi.
Nashrda Iordaniya Qirolining 2025 yilda O‘zbekistonga amalga oshirgan davlat tashrifi alohida ahamiyatga ega bo‘lgani ta’kidlandi. Tashrif davomida O‘zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoyev bilan o‘tkazilgan muzokaralar ikki tomonlama munosabatlarni rivojlantirishda muhim bosqich bo‘ldi. Elchi ayni bosqichda asosiy ustuvor vazifa oliy darajada erishilgan kelishuvlarni amalda ro‘yobga chiqarishni ta’minlashdan iborat ekaniga urg‘u berdi. Shu munosabat bilan so‘nggi vaqtlarda bir qator yuqori darajadagi delegatsiyalarning o‘zaro tashriflari amalga oshirildi.
Suhbatda Prezident Shavkat Mirziyoyev va Qirol Abdulla II ning iqtisodiyotni modernizatsiya qilish, investitsiyalarni jalb etish, ta’lim va inson kapitalini rivojlantirish, yoshlar uchun imkoniyatlarni kengaytirish, madaniyatlararo muloqotni ilgari surish hamda mintaqaviy barqarorlikni ta’minlash masalalaridagi yondashuvlari o‘xshash ekani qayd etildi. Siyosiy hamkorlik haqida to‘xtalib, elchi O‘zbekiston va Iordaniya muntazam muloqot olib borayotgani, BMT, Islom hamkorlik tashkiloti va boshqa xalqaro maydonlarda yaqindan hamkorlik qilayotganini bildirdi.
Savdo-iqtisodiy hamkorlikni rivojlantirishga ham alohida e’tibor qaratildi. Elchi 2025 yilda o‘zaro tovar aylanmasi hajmi avvalgi yilga nisbatan deyarli ikki baravarga oshganini ma’lum qildi. Shuningdek, 2026 yil aprel oyida o‘tkazilgan O‘zbekiston va Iordaniya o‘rtasidagi Hukumatlararo komissiyaning birinchi yig‘ilishi muhim ahamiyat kasb etgani ta’kidlandi. Unda ishbilarmon doiralar o‘rtasidagi aloqalarni faollashtirish, qo‘shma ko‘rgazmalar tashkil etish va Ishbilarmonlar kengashi faoliyatini yo‘lga qo‘yishga kelishib olingan. Iordaniya vakillariniyg Toshkent xalqaro investitsiya forumidagi ishtiroki ikki mamlakat kompaniyalari o‘rtasida bevosita aloqalarni mustahkamlash uchun qo‘shimcha imkoniyat bo‘ldi.
Transport aloqalarini rivojlantirish kontekstida Amman va Toshkent o‘rtasida to‘g‘ridan to‘g‘ri aviaqatnovlar yo‘lga qo‘yilgani olqishlandi. Joriy yilning 1 iyulidan e’tiboran “Royal Jordanian” aviakompaniyasi ikki davlat poytaxtlari o‘rtasida haftasiga ikki marta muntazam reyslarni amalga oshirishni boshladi. Shuningdek, O‘zbekiston va Iordaniya fuqarolari uchun o‘zaro vizasiz rejimning joriy etilishi turizm va ishbilarmonlik aloqalarini rivojlantirishda muhim qadam bo‘ldi.
Turistik salohiyat haqida gapirganda, elchi O‘zbekiston Samarqand, Buxoro va Xiva kabi dunyoga mashhur tarixiy shaharlarga ega ekanini, Iordaniya esa Amman, Petra va Vadi-Ram kabi noyob qadamjolarni taklif etishini ta’kidladi. Kelgusi hamkorlikning istiqbolli yo‘nalishlari sifatida farmatsevtika, sog‘liqni saqlash, qishloq xo‘jaligi, sanoat kooperatsiyasi, raqamlashtirish, logistika, ta’lim, madaniyat va islom merosi sohasidagi tadqiqotlar belgilandi.
O‘zbek-iordan munosabatlarining gumanitar tarkibiy qismiga to‘xtalinganda, 2026 yil 8 iyul kuni Iordaniyaning Fatvolar bo‘yicha bosh boshqarmasi va O‘zbekiston musulmonlari idorasi huzuridagi Fatvo markazi o‘rtasida hamkorlik memorandumi imzolangani qayd etildi. Bundan tashqari, to‘g‘ridan to‘g‘ri aviaqatnov va vizasiz rejim sharoitida ziyoratni tarixiy va madaniy obyektlarga tashrif bilan uyg‘unlashtirgan “Umra plyus” formatida qo‘shma turistik dasturlarni ishlab chiqish imkoniyati ta’kidlandi.
Mamlakatimizning ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishi haqida so‘z yuritar ekan, elchi “O‘zbekiston — 2030” Strategiyasi mamlakatning uzoq muddatli taraqqiyot qarashlarini aks ettirishini bildirdi. Ta’kidlanganidek, ilk bor mamlakat yalpi ichki mahsuloti 145 milliard dollardan oshdi, eksport hajmi 33,4 milliard dollarga yetdi, jalb qilingan xorijiy investitsiyalar esa 43,1 milliard dollarni tashkil etdi. Qashshoqlik darajasi 5,8 foizgacha kamaydi.
Shuningdek, joriy yilda O‘zbekiston davlat mustaqilligining 35 yilligini nishonlayotgani, so‘nggi yillar iqtisodiyot, davlat boshqaruvi, sud-huquq tizimi, ta’lim va sog‘liqni saqlash sohalarida tub islohotlar davri bo‘lgani ta’kidlandi.
Intervyu yakunida elchi O‘zbekiston taraqqiyotining navbatdagi bosqichidagi asosiy ustuvor yo‘nalishlarni ko‘rsatib o‘tdi. Ular orasida iqtisodiy o‘sish va mehnat unumdorligi sifatini oshirish, innovatsiyalar va “yashil” energetikani rivojlantirish, suv resurslaridan oqilona foydalanish va inson kapitalini yuksaltirish o‘rin olgan. Ushbu jarayonlar xalqaro sheriklar, jumladan Iordaniya uchun ham investitsiyaviy va texnologik loyihalarni amalga oshirishda yangi imkoniyatlar ochadi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati
