Ramazon oyi yozning eng issiq va uzun kunlariga to‘g‘ri keldi. Bu hol ro‘za tutishni biroz qiyinlashtirsa-da, aslida,
bu mashaqqatlar ro‘zadorga o‘zgacha shavqu-zavq beradi.
Abdurahmon ibn Afv (roziyallohu anhu) rivoyat qiladi: «Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam): “Alloh taolo sizlarga Ramazon oyi ro‘zasini farz qildi. Men sizlarga uning kechalarida taroveh namozini o‘qishni sunnat qildim. Kim uning ro‘zasini tutsa va tarovehni o‘qisa, gunohlaridan onasi tuqqan kungidek forig‘ bo‘ladi”, deganlar» (Imom Abu Dovud).
Insonmiz. Bilib-bilmay gunoh qilib qo‘yamiz. Ammo gunohining kechirilishini istamagan bormikan? Ramazonda mo‘minning oladigan nafasi ham ibodat bo‘lib tursa, ro‘za tutish barobarida son-sanoqsiz gunohlardan poklanib, halovatga erishish qanday yaxshi! Ramazon oyi gunohlardan qutulish uchun ana shunday eng zo‘r imkoniyat mavsumidir.
Ka’b ibn Ujra (roziyallohu anhu) rivoyat qiladi: «Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam): “Minbar oldiga kelinglar”, dedilar. Biz keldik. Uning birinchi pog‘onasiga ko‘tarilib, “Omin”, dedilar. Keyin ikkinchi pog‘onasiga ko‘tarildilar-da, “Omin”, dedilar. So‘ng uchinchisiga ko‘tarildilar-da, “Omin”, dedilar. Xutbani tugatib tushganlarida sahobalar: “Ey Allohning Rasuli, bugun sizdan hech eshitmaganimiz bir narsani eshitdik” deyishdi. U zot aytdilar: “Jabroil (alayhissalom) menga: “Ramazon oyiga yetib, mag‘firat qilinmagan kishi halok bo‘lsin”, dedi. Men: “Omin”, dedim. “Huzurida siz zikr qilinsangiz, sizga salavot aytmagan kishi halok bo‘lsin”, dedi. Men: “Omin”, dedim. Keyin: “Kimning ota-onasini yoki ulardan birini keksayib, uni jannatga kirgizmasa u halok bo‘lsin”, dedi. Men: “Omin”, dedim» (Tabaroniy, Bayhaqiy va Hokim).
Ro‘za ulug‘ ibodat. Biroz teranroq fikrlasak, uning qanchalar buyuk imkoniyatlar fasli ekanini anglashimiz mumkin. Ro‘zador bir oy davomida kuni bilan o‘zini yeb-ichishdan tiyadi, nafsiga qarshi turadi. Kun qancha uzun va havo qancha issiq bo‘lmasin, o‘zini nazorat qiladi, hech kim ko‘rmaydigan joylarda ham man qilingan narsalardan saqlanadi. Jismi va ruhini poklab, nafsini tarbiyalaydi va yil bo‘yi harom narsalardan tiyilishga ko‘nikma hosil qiladi. Ro‘za tutgan kishining o‘ziga ishonchi ortadi, irodasi mustahkamlanadi, sabr-bardoshi qat’iylashadi va yana boshqa ko‘plab fazilatlarga ega bo‘ladi.
Vaqt to‘xtab turmaydi. Mushtoq bo‘lganimiz Ramazonning soatlari tobora ortda qolaveradi. G‘animat lahzalardan orttirgan yaxshi amallarimiz muhim. Yaxshi ko‘radigan jonimizni biroz qiyinchilikka qo‘yib bo‘lsa ham darajalar qozoniladigan daqiqalarni qo‘ldan boy bermay, topganlarimiz bilan shodlanadiganlar qatorida bo‘lolsak, umrimiz zoye bo‘lmaydi. Harakatlarimiz evaziga munosib samaraga ega bo‘lamiz.
Abu Hurayra (roziyallohu anhu) aytadi: «Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam) dedilar: “U (Ramazon)ning oxirgi kechasida ro‘zadorlarning gunohlari kechiriladi”. Ular: “Ey Allohning Rasuli, u Qadr kechasimi?”, deb so‘rashdi. Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam): “Yo‘q, lekin ishchi ishini ado etganidan so‘ng ajri – haqi to‘la qilib beriladi”, dedilar (Imom Ahmad).
Bu muborak oy biz uchun ulug‘ imkoniyat, dedik. Bilib-bilmay qilgan gunohlarimizni mag‘firat qilishini Alloh taolodan so‘rashimiz uchun fursat, ajru mukofot! Bu anglay olganlarga qiyosi yo‘q ne’mat ham. U faqat Ramazon oyi ro‘zasini imon bilan savob talabida tutuvchi mo‘min-musulmonlargagina beriladi.
Dunyoda turli sabablar tufayli ochlik, tashnalik azobini tortayotganlar ko‘p. Ramazonda qorni to‘qlar ham ixtiyoriy ravishda ularning holiga tushishadi. Kishi qalbida ularning holidan xabar olish, mehr-shafqat, rahmat, g‘amxo‘rlik tuyg‘ulari yanayam ko‘payadi.
Ramazon oyi hammaning – kattayu kichik, boyu kambag‘al, hokimu mahkum, kuchli va kuchsiz, to‘q va ochni tenglashtiradigan bag‘rikeng oydir. Hammamiz uchun bu oy muborak kechsin. Oqibati xursandchilik bo‘lgan mashaqqatlar toldirmasin.
Saudiya Arabistonining nufuzli OAVda O‘zbekistonning madaniy-gumanitar, turizm va sport sohalaridagi xalqaro hamkorligi hamda mamlakatda bo‘lib o‘tadigan yirik tadbirlarga bag‘ishlangan tahliliy maqolalar e’lon qilindi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA muxbiri.
Xususan, Saudiya Arabistonining “Amwaj” nashrida joriy yilning 24–29 avgust kunlari Toshkentda “Islom sivilizatsiyasi: yangicha nigoh, yangi kashfiyotlar” mavzusida xalqaro mediaforum o‘tkazilishi keng yoritildi.
O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazida bo‘lib o‘tadigan ushbu yirik tadbirga yetakchi xorijiy jurnalistlar va xalqaro ekspertlar to‘planishi qayd etilgan. Forum dasturi yalpi majlislar, talabalar uchun mahorat darslari, mediaturlar va Samarqandning tarixiy obidalarini ziyorat qilishni o‘z ichiga oladi hamda O‘zbekiston davlat mustaqilligining 35 yilligini nishonlashga bag‘ishlanadi.
Shuningdek, nashrda Samarqandda O‘zbekiston Turizm qo‘mitasi tomonidan tashkil etilgan birinchi O‘zbekiston–Gruziya turizm forumi ham yoritilgan. Ta’kidlanishicha, tadbir O‘zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning Gruziyaga davlat tashrifi chog‘ida erishilgan kelishuvlarning amaliy ifodasi bo‘ldi.
Tomonlar qo‘shma sayyohlik mahsulotlarini yaratish, to‘g‘ridan to‘g‘ri aviaqatnovlarni kengaytirish va turizmning yangi turlarini rivojlantirish masalalarini muhokama qilgan. Gruziyadan kelayotgan sayyohlar oqimining sezilarli darajada oshgani va O‘zbekiston turizm sohasining umumiy ko‘rsatkichlari yuqori ekani qayd etilgan.
“Saudi Press Agency” axborot agentligi Jidda shahrida Saudiya Arabistoni Islom ishlari, da’vat va irshod vazirligi hamda O‘zbekiston Din ishlari bo‘yicha qo‘mitasi o‘rtasidagi Anglashuv memorandumiga doir ijro dasturi imzolangani haqida xabar berdi.
Ushbu hujjat mo‘tadillik tamoyillarini mustahkamlash, ekstremizmga qarshi kurashish, voiz va imomlar uchun o‘quv kurslarini tashkil etish, Qur’oni Karim ma’nolarini o‘rganish va yoyish sohasidagi hamkorlikni rivojlantirishga qaratilgan.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati