Oqimlarga ergashmang!
Barchamizga ma'lum, bugungi kunda internet olamining imkoniyati, ko'lami yana ham kengaydi. Ko'p davlatlarda joriy qilingan karantin sabab, odamlar uyda qolib, ushbu tarmoqdan foydalanish holati bir muncha o'sdi. Bu esa, ayrim buzg'unchi oqimlarning o'zlari ilgari surayotgan da'volarini keng ommaga tarqatish imkoniyati yanada qulay bo'ldi. Ayniqsa, bizning diyorda, telegram messenjeridan foydalanuvchilarning son jihatidan ko'p bo'lishi bularga qo'l keldi. O'zi avvaldan ham telegramdagi bu oqimlarning faoliyati juda ham yuqori edi. Ularning «da'vatlari» bilan yo'g'rilgan kanallarga, afsuski, qanchadan qancha vatandoshlarimiz, Islomni o'rganish maqsadida, ularning niyatini anglamasdan a'zo bo'lib, natijada e'tiqodga tegishli masalalarda ikkilanish holatlari ko'zga tashlanib qoldi va. Ayniqsa, kundalik namozlardan keyin o'qiladigan zikrlar to'g'risidagi noo'rin gaplar, iymon va amal haqidagi mulohazalar, juma tabrigi mavzusi va hokazo holatlarda odamlar o'rtasida qarama-qarshi fikrlar o'yg'onishiga sabab bo'ldi. Karantin davrida esa, ushbu «da'vatchilar» yana ham faollashib, hanafiy mazhabini niqob qilib olib, go'yoki Imomi A'zam rohmatullohi alayhga o'zini ergashgan qilib ko'rsatib, aslida esa bemazhablikni tarqatishga qaratilgan g'oyalarni singdirishga bo'lgan harakatlar avvalgidan ham avj oldi.
Halqimizda Islomni o'rganishga bo'lgan intilish yuqori bo'lgani uchun, bu masalada kerakli ma'lumotlar bilan qondirish maqsadida, hozirda, alhamdulillah, O'zbekiston musulmonlari idorasi tizimida faoliyat yuritib turgan ahli ilmlarimiz tomonidan, yutub, telegram, feysbuk va boshqa axborot vositalari orqali etarli ma'lumotlar berib borish yo'lga qo'yildi. Vatandoshlarimizni dinimizga tegishli bo'lgan masalalarda yordam berish maqsadida alohida savol-javoblarga qaratilgan telegram kanallari, koll-tsentrlar tashkil qilindi. Albatta, bunga undagan narsa, xalqimizning aqidaviy, fiqhiy masalalardagi kerakli, asosli bilimlar bilan ta'minlash, ularning aqidasini sofligini saqlab qolish ko'zda tutilgan. Ushbulardan kelib chiqib, aytmoqchi bo'lganimiz, avvalo ogohlik ma'nosida, qolaversa, Alloh taoloning mo'min mo'minning birodari, degan Kalomiga muvofiq, dindoshlik yuzasidan mana shunday oqimlarga xayrihoh bo'lib qolib, o'zlariga jabr qilib qo'yishlaridan ehtiyot bo'lishlariga chaqirgan bo'lar edik. Zero, hazrati Rasuli akram sollallohu alayhi vasallam: “Mo'minlar bir-birlariga mehr-muhabbat va g'amxo'rlik qilishda bamisoli bitta tana kabidirlar. Agar tanada bir a'zo og'risa, qolgan a'zolar isitma va bedorlik bilan unga sherik bo'ladi” (Muttafaqun alayh), deya bejiz aytmaganlar. Bu esa, bir vatandoshimizning jabr tortishi bizga ham ozor berishidan darak beradi.
Qodirjon Umurzakov,
Pop tumani «Muhammadjon qori»jome
masjidining imom-xatibi
Muqaddas maskanga munosabat qanday bo‘lishi kerak?
Imom Buxoriy majmuasi nafaqat O‘zbekiston, balki butun islom olami uchun ulug‘ va muqaddas qadamjolardan biri hisoblanadi.
Hazrat Imom Buxoriydek buyuk muhaddis nomi bilan bog‘liq ushbu majmua bugun yurtimizning eng yirik ma’naviy va madaniy markazlaridan biriga aylangan. Har kuni minglab ziyoratchilar bu yerga kelib, ajdodlar merosi, ma’rifat va muqaddas tarix bilan yuzlashmoqda.
Majmua nafaqat ziyoratgoh, balki xalqimizning boy ma’naviy merosi, milliy me’morchiligi va islom sivilizatsiyasidagi o‘rnini namoyon etuvchi noyob madaniy ob’yektdir. Uni barpo etish uchun katta mehnat, yuksak mahorat va qimmatbaho qurilish materiallari sarf etilgan. Shu bois bu qutlug‘ maskanni asrab-avaylash har birimiz uchun muhim vazifadir.
Yaqinda Madaniy meros agentligi tomonidan ayrim ziyoratchilarning majmua hududida beparvo munosabatda bo‘layotgani haqida ma’lumot berildi. Ayrim holatlarda ustunlar, ayvonlar va muzey eksponatlariga ehtiyotsiz munosabatda bo‘lish, chiqindilarni duch kelgan joyga tashlash kabi holatlar kuzatilmoqda. Bu esa nafaqat ziyoratgoh ko‘rkiga, balki uning ma’naviy muhitiga ham salbiy ta’sir ko‘rsatadi.
Bu holat barchamizni sergaklikka chaqirishi kerak. Zero, muqaddas qadamjoga kelgan inson avvalo o‘zini munosib tutishi, tozalik va tartib-qoidalarga amal qilishi lozim. Chunki ziyoratgoh — oddiy sayrgoh emas. Bu yerda asrlar nafasi, buyuk ajdodlar ruhi va ma’rifat ziyosi mujassam.
Tozalik esa inson madaniyatining eng muhim ko‘rsatkichlaridan biri. Islom ta’limotida ham poklikka alohida ahamiyat berilgan. Payg‘ambarimiz Muhammad alayhissalom “Tozalik — iymonning yarmidir”, deya ta’kidlaganlar. Demak, ziyoratgoh hududida ozodalikni saqlash nafaqat fuqarolik burch, balki ma’naviy mas’uliyat hamdir.
Ayniqsa, chet ellik mehmonlar O‘zbekiston haqidagi ilk taassurotni aynan shunday muqaddas maskanlar orqali oladi. Agar ziyoratgoh ozoda, tartibli va fayzli bo‘lsa, bu xalqimizning yuksak madaniyati va ma’naviyatini namoyon etadi. Aksincha, beparvolik va tartibsizlik mamlakatimiz nufuziga salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin.
Yosh avlodni ziyoratgoh madaniyati ruhida tarbiyalash ham muhim ahamiyatga ega. Bolalar kattalardan ibrat oladi. Agar ota-ona muqaddas joyda tartibga amal qilsa, ehtiyotkor bo‘lsa, farzand ham shu ruhda tarbiya topadi. Shu bois har bir inson o‘z harakati bilan boshqalarga namuna bo‘lishi kerak.
Imom Buxoriy majmuasi — millatimiz g‘ururi va ma’naviy boyligi. Uni asrash, tozaligini saqlash va ehtirom bilan munosabatda bo‘lish har bir insonning vijdoniy burchidir. Ziyoratgohlarga bo‘lgan munosabatimiz orqali biz o‘z madaniyatimiz, ma’naviyatimiz va ajdodlar merosiga bo‘lgan hurmatimizni namoyon etamiz.
Asliddin Mustafoyev, majmua axborot xizmati rahbari.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati
