Sayt test holatida ishlamoqda!
29 Aprel, 2025   |   1 Zulqa`da, 1446

Toshkent shahri
Tong
03:55
Quyosh
05:23
Peshin
12:25
Asr
17:15
Shom
19:21
Xufton
20:44
Bismillah
29 Aprel, 2025, 1 Zulqa`da, 1446

“Bilmayman” deyish bilimsizlikmas

14.02.2018   4614   3 min.
“Bilmayman” deyish bilimsizlikmas

Hozirda bu so‘zni ko‘pchilik johillik belgisi sifatida qabul qiladi va “bilmayman” deyishdan or etadi. Aslida qanday bo‘lishi kerak? Shariatimizda bu haqda qanday ko‘rsatmalar mavjud?

Kishi bilmaydigan narsasi haqida so‘ralganda, “Bilmayman, Alloh bilguvchidir”, deb javob berishi va o‘zidan olimroq kimsaning oldiga borishga tavsiya qilmog‘i lozim. Zero, Qur’oni karimda Alloh taolo farishtalardan bilmagan narsalari haqida so‘raganida ular: “Sen poksan! Biz faqat Sen o‘rgatgan narsalarnigina bilamiz. Albatta, Sen o‘ta bilguvchi va o‘ta hikmatli zotdirsan”, deb javob berishgan. Shu ma’noda yana bir hadis vorid bo‘lgan. Bir kishi Rasululloh alayhissalomdan: “Eng yomon yer qaysi joydir?”, deb so‘radi. Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: “Bilmayman”, dedilar va Jabroildan bu haqda so‘radi. Jabroil ham bilmasligin aytdi va u ham o‘z navbatida Mikoildan so‘radi. Mikoil alayhissalom: “Yerlarning eng yaxshisi masjidlar va eng yomoni bozorlardir”, deb javob berdi. Sahobiylardan Ibn Umar roziyallohu anhu ham “bilmayman”, deb javob berishdan uyalmasdilar. Bu kabi misollarni sahobalar, tobeinlar va boshqa faqih olimlar hayotida juda ko‘p uchratishimiz mumkin. Bilmaslikni tan olish ilmga nisbatan insofli bo‘lish demakdir. Ibn Abdulbarr bu haqda shunday degan: “Ilmning barakasi va odobi unga nisbatan insofli bo‘lishdadir”. Molik ibn Anas: “Zamonamizga nima bo‘ldi, insof juda kamayib ketdi?!” Bu molik ibn Anas davridagi gap, ammo bizning zamonda-chi?! Afsuski, insonlar o‘rganish uchun emas, mansabga erishish uchun ilm o‘rganmoqdalar. Ularning ilm olishdan maqsadi olimlar bilan tortishib, mujodala qilish orqali tanilish, ko‘zga ko‘rinish bo‘lib qoldi. Bu tarzda ilm o‘rganish qalbni qoraytirishini va odamlar orasida adovat urug‘ini sochishini xayolllariga ham keltirmaydilar. Buning asosiy sababi shundaki, taqvo va Allohdan qo‘rqish kabi mo‘minlik sifatlari yo‘qolib bormoqda. Umar roziyallohu anhu davridagi adolat qayerda qoldi. U zot bilan ro‘y bergan bir hodisaga nazar solaylik. Umar roziyallohu anhu islohotlarining birida shunday dedi: “Ayollarning mahrini 40 uqiyyadan oshirmanglar, hatto zodagonlarning qizi bo‘lsa ham. Agar kim bundan oshirsa, uni baytul molga qo‘shib yuboraman”. Shunda odamlar orasidan bo‘yi uzun bir ayol turib: “Senga nima bo‘ldi, bu nima deganing?” dedi. Umar roziyallohu anhu: “Nega bunday deyapsan?” deb so‘radilar. Ayol: “Axir Alloh taolo: “Va agar ayollarning biriga uyum-uyum molni mahr qilib bersangiz, undan hech narsani qaytarib olmang!”, demaganmi?” dedi. Shunda Umar roziyallohu anhu: “Ayol to‘g‘ri gapirdi, erkak adashdi”, dedilar. Butun islom olamining amiri ayol kishi oldida o‘z xatosini qay tarzda tan olganiga boqing! Bilmaslikni tan olishda bundan ham yaxshiroq ibrat bormi! Zero ilmlidan-da ilmliroq bordir va bu Allohga qadar davom etaveradi. Alloh ilmsizlikdan pok va munazzah Zotdir. Insu jinsning va farishtalarning ilmida chegara bor. Alloh esa o‘ta bilguvchi va hamma narsadan xabardor Zotdir.

 Abdulloh tayyorladi.

 

Maqolalar
Boshqa maqolalar
Maqolalar

100 ta sirli ibora (4-qism)

28.04.2025   2444   3 min.
100 ta sirli ibora (4-qism)

100 ta SIR-ASRORLI IBORA

yoxud

ODAMLAR BILAN

MULOQOT (oila, uy, ishxona, jamoat joylari) DAGI

100 ta “SЕHRLI SO‘Z”ni

ULUG‘  USTOZ  ULAMOLARIMIZ  bayon  qilib  berganlar:

(4-qism)

  1. Assalomu alaykum!
  2. Katta rahmat Sizga!
  3. Umrbod minnatdorman Sizdan!
  4. Umringiz uzoq bo‘lsin!
  5. Xo‘p bo‘ladi!
  6. Ming bor uzr so‘rayman Sizdan!
  7. Kechirasiz!..
  8. Sizdan kechirim so‘rayman!
  9. Mendan o‘tdi! Uzr so‘rayman! Kechiring!
  10. Siz nima desangiz – shu!
  11. Sizning gapingiz – men uchun qonun!
  12. Sizning gapingiz – biz uchun qonun!
  13. Labbay?!?
  14. Eshitaman?!?
  15. Amringizga muntazirman!
  16. Minnatdorman!
  17. Juda to‘g‘ri aytdingiz!
  18. To‘g‘ri aytasiz!
  19. Gapingiz nihoyatda to‘g‘ri!
  20. Fikringiz juda ma’qul!
  21. Iltimos Sizdan, kechiring!..
  22. Iltimos, meni kechiring!..
  23. To‘g‘ri aytdingiz!
  24. Sizni juda yaxshi tushunib turibman!
  25. Qo‘llaringiz dard ko‘rmasin!
  26. Sizga gap yo‘q!
  27. Juda chiroyli!
  28. Juda-juda ma’qul!
  29. Bu ham yaxshilikka!
  30. Bunda ham bir hikmat bor!..
  31. Muammo yo‘q!
  32. Hech qanday muammo yo‘q!
  33. Hech qanday e’tirozim yo‘q!
  34. Ovora bo‘lmang!
  35. Aslo ovora bo‘lmang!
  36. Hecham ovora bo‘lmang!
  37. Sizni ovora qilganim uchun ming bor uzr so‘rayman Sizdan!
  38. Hijolat bo‘lmang!
  39. Yaxshi kunlaringizda qaytaraylik!
  40. To‘ylaringizda qaytaraylik!
  41. Doim xizmatlaringizdamiz!
  42. Ko‘nglingiz to‘q bo‘lsin!
  43. Xudo xohlasa, hammasi yaxshi bo‘ladi!
  44. Boringizga shukr!
  45. Ming bor uzr!
  46. Ming bor-ming bor uzr!
  47. Zo‘r chiqibdi, yarashibdi!
  48. Ming bor-ming bor uzr so‘rayman sizdan!
  49. Men xato qildim, uzr, kechirasiz!
  50. Aybimni tan olaman, kechirasiz!
  51. Uzr-uzr-uzr!
  52. Ikkinchi unday qilmayman, kechiring!
  53. Boshqa takrorlanmaydi, kechirasiz!
  54. Bir qoshiq qonimdan keching!
  55. “Bunda ham bir hikmat bor...” deyiladi-yu o‘zi...
  56. Katta iltimos Sizdan!
  57. Bilmay qolibman, uzr, kechirasiz!
  58. O‘tinib so‘rayman Sizdan!
  59. Mana shu xislatingizga tan beraman-da!
  60. Shu fe’lingizga gap yo‘q-da!
  61. Sizdan rosa ham minnatdorman!
  62. Tashakkurlarim Sizga!
  63. E’tiboringiz uchun katta rahmat Sizga!
  64. Sizga katta rahmat mehrli e’tiboringiz uchun!
  65. Mehrli e’tiboringiz uchun Sizga katta rahmat!
  66. Siz nima desangiz – shu!
  67. Siz qanday aytsangiz, xuddi shunday bo‘ladi!
  68. Bajaramiz! Xo‘p bo‘ladi!
  69. Zo‘r!
  70. Juda-juda zo‘r!
  71. Gap yo‘q!
  72. Qoyil!
  73. Juda ajoyib!
  74. Juda ham chiroyli!
  75. Mutlaqo gap yo‘q!
  76. Sizga yoqsa – bo‘ldi!
  77. Sizga yoqqani – bizga yoqqani!
  78. Ana endi ko‘ngildagiday bo‘ldi!
  79. Mana endi xotirjam bo‘ldim!
  80. Xizmatingizdaman!
  81. O‘zingizni ehtiyot qiling!
  82. Doim sog‘-omon bo‘ling!
  83. Hormang!
  84. Juda xursand bo‘ldim!
  85. Men Sizdan kechirim so‘rayman!
  86. Zo‘r chiqibdi!
  87. Juda ham zo‘r chiqibdi!
  88. Oldindan katta rahmat Sizga!
  89. Umuman gap yo‘q!
  90. Gap bo‘lishi mumkin emas!
  91. Sizning hurmatingiz biz uchun cheksiz!
  92. Sizning hurmatingiz men uchun cheksiz!
  93. Tarbiyangizga qoyil qoldim!
  94. Sizga tarbiya bergan Ota-onangizga ming rahmat!
  95. Tan berdim!
  96. Tan bermasdan iloji yo‘q!
  97. Ofarin!
  98. Uzr! Uzr! Uzr!
  99. Meni kechiring, iltimos Sizdan!
  100. Ming-ming-ming bor kechirim so‘rayman Sizdan!

                          Chegarasi yo‘q) ...

*SIZ yana qo‘shishingiz mumkin...

**ENG muhimi:  jumlalarni O‘Z VAQTIDA va O‘Z O‘RNIDA ishlatish !!!

***ENG asosiysi:  ushbu so‘zlar faqat TILdan emas, balki DIL (!) dan chiqsagina SIR-ASRORLI va “SЕHRLI” bo‘ladi...  

Mehribon Parvardigorimiz o‘zlarimizni ham, farzand-zurriyotlarimizni ham O‘zi buyurgan, Janobi Payg‘ambarimiz sallallohu alayhi vasallam tavsiya etgan, o‘tmishda o‘tganlarimizning ruhlari shod bo‘ladigan, xalqimiz xursand bo‘ladigan, ota-onalarimiz rozi bo‘ladigan yo‘llardan yurishimizni nasib etsin! 

Ibrohimjon domla Inomov

Ibratli hikoyalar