Faollashtirilgan ko‘mirning foydali jihatlari
Aktivlashtirilgan ko‘mir tabletkalari inson salomatligidagi qanday muammolarni hal qiladi?
Aktivlashtirilgan ko‘mir — inson organizmini tozalashda dunyodagi eng qadimiy va ommaviy uslublardan biridir.
U ming yillar davomida sharq tabobatida, xususan xitoy tabobatida zaharlanishga qarshi vosita sifatida qo‘llanib kelgan.
Bizning davrimizda esa, bu vosita alkogol va giyohvandlik moddalari bilan zaharlanishda birinchi yordam vositasi sifatida ishlatiladi.
Detoksifikatsiya — aktivlashtirilgan ko‘mirning yolg‘iz shugina bo‘lmagan, bir qator xossalaridan eng asosiysidir.
Agar siz ovqat hazm qilish jarayonini yaxshilash, xolesterin miqdorini pasaytirish va hatto qartayishni sekinlashtirish uchun tabiiy vosita izlayotgan bo‘lsangiz — aktivlashtirilgan ko‘mir bu sohada mislsiz vositadir.
Aktivlashtirilgan ko‘mirning salomatlik uchun
10 xil foydali xossalari:
1. Meteorizm va qorin dam bo‘lishidan foydali vosita
Qorin dam bo‘lishi hammada ham sodir bo‘lib turadi. Mutaxassislar fikricha, har bir kishi sutkasiga 14 marta damdan forig‘ bo‘lib turishi me’yoriy-tabiiy holat hisoblanadi. Lekin sizni meteorizm yoki og‘riqli qorin dam bo‘lishi bezovta qilayotgan bo‘lsa, bunda sizga aktivlashtirilgan ko‘mir yordam beradi.
Tadqiqotlar shuni ko‘rsatadiki, ovqat iste’molidan oldin aktivlashtirilgan ko‘mir tabletkalari iste’mol qilinganida, ichaklarda yig‘ilgan gazlar miqdori sezilarli ravishda qisqaradi.
2. Xolesterin miqdorini pasaytirish
Xolesterin miqdorining ko‘payishi yurak-qon tomir kasalliklari kelib chiqish ehtimolini ikki barobarga ko‘paytiradi.
Bir oy mobaynida 8 g miqdordagi aktivlashtirilgan ko‘mir tabletkasidan uch mahal ichib yurgan kishilarda LDL-zararli xolesterin miqdori 41% ga pasayganini, va foydali HDL-xolesterin esa, 8 % ga ko‘payganini tadqiqotlar isbotladi.
3. Buyraklar salomatligini asrash
Har kuni inson buyraklari taxminan 115-140 litr qonni tozalab beradi, natijada chiqindi va ortiqcha suyuqliklardan iborat 1-2 litr peshob ajratib beradi. Jigar bilan birgalikda buyraklar Yaratganning tabiatdagi eng mukammal tozalab beruvchi tizimini tashkil etadi.
Lekin ovqatlanish davomida shakar, tuz, jonivorlar oqsili, yog‘lar va turli konservantlarni haddan tashqari suiste’mol qilish turli kasalliklar va buyrak faoliyatida yetishmovchiliklar kelib chiqishiga sabab bo‘lishi mumkin.
Aktivlashtirilgan ko‘mir peshob, boshqa zaharli va zararli suyuqliklarni organizmdan chiqarib yuborishi sababli, bu foydali tabiiy shifobaxsh vosita buyraklar salomatligini saqlashda beqiyos yordam beradi.
4. Ovqatlanishdan sodir bo‘lgan zaharlanishni tezda baotaraf qilish
Ovqatlanishdan sodir bo‘lgan zaharlanish holati kishilar o‘rtasida keng tarqalgan hodisa — faqat birgina AQSHda har yili kishilar o‘rtasida 48 mln zaharlanish holati qayd etiladi.
Ko‘ngil aynishdan, ich ketishidan, qorinda bo‘ladigan og‘riqdan, ovqatlanishdan bo‘ladigan zaharlanishdan so‘ng yo‘qotiladigan kunlardan himoyalanish usullaridan biri bu — mazkur noxush holatlar kuzatilganining dastlabki lahzalaridayoq aktivlashtirilgan ko‘mir tabletkalaridan iste’mol qilish. Aktivlashtirilgan ko‘mir iste’mol qilish ovqatlanishdan kuzatiladigan zaharlanishda ham tavsiya etiladi, chunki u toksin (zaharli) moddalarni bartaraf qiladi.
5. Terining mayin va yumshoq bo‘lish siri
Kir va yog‘ teridagi teshikchalarni bekitib qo‘yadi. Ular yuz terisiga salbiy ta’sir ko‘rsatib, insonni qarimsiq qilib ko‘rsatadi, terini tozalash uchun ishlatiladigan zamonaviy vositalar esa, zararli kimyoviy moddalar bilan to‘yintirilgan.
Aktivlashtirilgan ko‘mir go‘yo magnit kabi teri teshikchalaridan kir va yog‘larni so‘rib oladi, terini toza, musaffo va yumshoq holga keltiradi.
6. Ipakdek tovlanadigan sochlar
Inson terisining ko‘rkamligi va chiroyiga zarar yetkazuvchi toksinlar, kir va yog‘lar sochlarga ham o‘z ta’sirini ko‘rsatadi, ular ko‘rinishini noxush va ko‘rimsiz holatga olib keladi.
Aktivlashtirilgan ko‘mir soch follikullari(tuxum hujayra, soch ildizi to‘qimalari)ni tozalaydi, uni ipakdek mayin va chiroyli tovlanadigan qiladi. Ekologik zararli ximikatlardan iborat shampunlardan farqli o‘laroq, aktivlashtirilgan ko‘mir 100 % ekologik toza, tabbiy moddalardan tashkil topgan vositadir.
7. Tishlarni sadafdek oqartirish
Tish cho‘tkasiga aktivlashtirilgan ko‘mirni maydalab sepib, haftasiga 2-3 marta tishlar yuvilsa, kifoya qiladi. Aktivlashtirilgan ko‘mir tish emalini tozalaydi, tishlar sirtida paydo bo‘layotgan keraksiz kir qatlamini mikroskopik zarralardan tozalab, asl-musaffo holiga keltiradi.
8. Og‘izdan yoqimli hid kelishi
Og‘izdan keladigan noxush hiddan forig‘ bo‘lishda ham aktivlashtirilgan ko‘mir qo‘l keladi. Bu nafaqat noxush hidni yo‘qotuvchi vosita, balki og‘iz bo‘shlig‘idagi kislota-ishqor muvozanatini me’yoriga keltiruvchi tabiiy vositadir, bu esa tish va milklarni har xil kasalliklar va bakteriyalardan himoyalaydi. Tishingizni aktivlashtirilgan ko‘mir bilan tozalang, hayajonlanishga o‘rin yo‘q, u mazaga ega emas, qoraligi ham sizni o‘ylantirmasin, og‘izni g‘arg‘ara qilib yuvilganda ko‘mir rangi ham yuvilib ketadi.
9. Erta qartayishning oldini olish
Aktivlashtirilgan ko‘mir faolligi insonni yoshartirishi, teri va sochlarga chiroy berishi, tishlarni sadafdek oqartirishi bilan cheklanmaydi. Aktivlashtirilgan ko‘mir tabletkalarini muntazam iste’mol qilish sog‘lom hujayralarni o‘ldirib, tananing erta qartayishiga sabab bo‘luvchi zararli toksin va shlaklarni organizmdan chiqarib yuborishi ilmiy tadqiqotlar asosida isbotlangan.
10. Ovqat hazm qilish tizimini tozalash
Sabzavot va mevalardagi pestitsidlar, hayvonni so‘yilmasidan oldin uni semirtirish uchun qo‘shiladigan go‘shtidagi gormonlar, ichimlik suvlardagi kimyoviy moddalar — biz o‘ta toksik shart-sharoitlarda yashayapmiz.
Bu zararli moddalar inson organizmi oshqozon-hazm tizimida yig‘ilib boradi, bu esa, shamollash kasalliklarini keltirib chiqaradi va kuch-quvvatni kesadi. Mustahkam sog‘lik va yaxshi kayfiyat uchun oshqozon-ichaklar hazm tizimini muntazam tozalab turish lozim. Bu maqsadga erishishning eng yaxshi vositasi — aktivlashtirilgan ko‘mir tabletkalarini iste’mol qilish. Yetti kun ko‘mir tabletkalari bilan detoksifikatsiya (zararli moddalardan organizmni tozalash) qilish — sizning salomatligingizni tiklashga asosdir.
Jaloliddin Nuriddinov tayyorladi
31 oktyabr 2017 yil
Uchinchi Renessans: tarixiy tajribadan zamonaviy taraqqiyotga
Insoniyat sivilizatsiyasi tarixida ayrim davrlar borki, ular faqat muayyan xalq yoki mintaqaning emas, balki butun jahon taraqqiyotining yo‘nalishini belgilab bergan. Islom sivilizatsiyasining IX–XV asrlardagi yuksalish davri ana shunday tarixiy bosqichlardan biri hisoblanadi. Bu davrda ilm-fanning turli sohalari bir-biridan ajralmagan holda. o‘zaro uyg‘unlikda rivojlandi. Matematika astronomiya bilan, tibbiyot falsafa bilan, geografiya matematika bilan, tilshunoslik tarix bilan, diniy ilmlar esa mantiq va tafakkur madaniyati bilan muloqot qilgan. Bugun fanlararo tadqiqot, raqamli gumanitaristika, sun’iy intellekt va kompleks ilmiy yondashuvlar jahon ilm-fanining eng muhim yo‘nalishlariga aylangan bir paytda, o‘sha tarixiy tajriba yanada qiziqarli ahamiyat kasb etmoqda.
Mazkur uyg‘unlik tasodifiy emas edi. U Qur’oni karimda ilmga berilgan yuksak qadr, tafakkurga da’vat, insonni borliqni anglashga chorlovchi g‘oyalar bilan mustahkamlangan ilmiy dunyoqarash mahsuli edi. Shu sababli o‘sha davr olimlarini bugungi zamonaviy tushunchalardagi qat’iy «mutaxassisliklar» doirasiga joylashtirish qiyin.
Forobiy falsafa, mantiq, siyosat, axloq va musiqa nazariyasi bilan shug‘ullangan. Xorazmiy matematika va astronomiya sohalarida ishlagan. Beruniy astronomiya, geografiya, geodeziya, mineralogiya, tarix va etnografiyaga oid asarlar yaratgan. Ibn Sino tibbiyot bilan bir qatorda falsafa, mantiq va tabiiy fanlar haqida ham keng tadqiqotlar olib borgan. Ulug‘bek esa davlat boshqaruvi, ta’lim va astronomik tadqiqotlarni birlashtirgan ilmiy muhitni shakllantirgan. Bu misollarning umumiy jihati shundaki, bilim sohalari o‘rtasidagi chegaralar qat’iy bo‘lmagan.
Bugun «interdissiplinar tadqiqot» deb ataladigan yondashuvning ayrim tamoyillari aynan ana shu intellektual an’analar bilan hamohang.
Shuningdek, islom sivilizatsiyasining intellektual merosini faqat tabiiy va aniq fanlar bilan cheklash ham to‘g‘ri emas. Chunki diniy ilmlar sohasida ham manbalarni yig‘ish, tekshirish, tasniflash va baholashga qaratilgan murakkab ilmiy an’analar shakllangan.
Imom Buxoriyning hadis ilmidagi merosi bunga yaqqol misol bo‘la oladi. Hadislarni saralashda roviylar haqidagi ma’lumotlar, rivoyat zanjiri va boshqa mezonlar o‘rganilgan. Imom Moturidiy esa aqidaviy masalalarni aql va naql uyg‘unligi asosida tahlil qilgan. Uning merosi islom intellektual an’anasida aqliy dalillash va diniy bilim o‘rtasidagi munosabat masalasida muhim o‘rin tutadi.
Shu jihatdan Islom sivilizatsiyasi tarixini faqat diniy yoki faqat ilmiy tarix sifatida emas, keng intellektual jarayon sifatida ko‘rish mumkin.
O‘zbekistonda ilgari surilayotgan Uchinchi Renessans g‘oyasi tarixiy ilmiy merosni zamonaviy taraqqiyot ehtiyojlari bilan bog‘lashga qaratilgan.
Bu yondashuvning markazida ilm-fan, ta’lim, innovatsiya, madaniyat va ma’naviyatni o‘zaro bog‘liq tizim sifatida rivojlantirish g‘oyasi turadi.
Prezident Shavkat Mirziyoyev tashabbusi bilan barpo etilgan O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi ham ana shu konsepsiyaning muhim amaliy ifodalaridan biridir.
Markazning vazifasi faqat tarixiy eksponatlarni namoyish qilish bilan cheklanmaydi.
Uning konsepsiyasida islom sivilizatsiyasining ilm-fan, ta’lim, falsafa, san’at, me’morchilik va insonparvarlik sohalaridagi merosini kompleks ravishda o‘rganish va namoyish etish g‘oyasi mujassam.
Nafaqat muzey, balki intellektual platforma
Markazni an’anaviy muzey tushunchasi doirasidagina baholash uning konsepsiyasini to‘liq ifodalamaydi. Zamonaviy muzey faqat eksponat saqlaydigan joy emas. U tadqiqot, ta’lim, raqamlashtirish va xalqaro ilmiy muloqot markaziga aylanishi mumkin. O‘zbekistondagi islom sivilizatsiyasi markazi konsepsiyasida ham ana shu yondashuv muhim o‘rin tutadi.
Qadimiy qo‘lyozma — shunchaki tarixiy buyum emas. U til, tarix, matnshunoslik, kodikologiya, san’at, materialshunoslik va raqamli texnologiyalar nuqtayi nazaridan tadqiq qilinishi mumkin bo‘lgan murakkab manba. Arxeologik merosni o‘rganishda esa geoinformatsion tizimlar, raqamli modellashtirish, 3D texnologiyalar va boshqa zamonaviy usullardan foydalanish imkoniyatlari kengaymoqda. Shunday qilib, madaniy merosni o‘rganishning o‘zi fanlararo jarayonga aylanmoqda.
O‘tmishni sun’iy intellekt bilan bog‘lash
Texnologiyalar madaniy merosni o‘rganish usullarini ham o‘zgartirmoqda.
Qo‘lyozmalarni yuqori sifatda raqamlashtirish, matnlarni elektron bazalarga kiritish, sun’iy intellekt yordamida matnlarni tahlil qilish, 3D modellar yaratish va virtual muhitlarda tarixiy obyektlarni qayta tiklash imkoniyatlari ilmiy tadqiqotlar uchun yangi yo‘nalishlarni ochmoqda.
Bu yerda muhim nuqta bor. Texnologiya tarixning o‘rnini bosmaydi — u tarixni yangi avlod uchun tushunarli va tadqiqot uchun yanada ochiq qiladi.
O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazining konsepsiyasi ham o‘tmishdagi ilmiy merosni zamonaviy texnologiyalar bilan bog‘lashga qaratilgan.
Bu yondashuv tarixiy bilimni arxiv va kitoblar doirasidan chiqarib, xalqaro tadqiqotchilar, talabalar va keng jamoatchilik uchun ochiq intellektual resursga aylantirish imkonini beradi.
«Ma’rifat bilan jaholatga qarshi»
Islom sivilizatsiyasining ilmiy merosini o‘rganishning yana bir ahamiyati bor.
Global axborot makonida din, tarix va madaniyat haqida turli xil, ba’zan bir-biriga zid tasavvurlar yuzaga kelganda tarixiy merosni ilmiy asosda tushuntirish nafaqat madaniy, balki ma’rifiy ahamiyatga ham ega.
Islom sivilizatsiyasi tarixini faqat diniy marosimlar yoki siyosiy voqealar orqali emas, balki matematika, tibbiyot, astronomiya, falsafa, geografiya, me’morchilik va boshqa sohalardagi yutuqlar bilan birga o‘rganish uning murakkab va ko‘p qirrali tabiatini yaxshiroq anglash imkonini beradi.
Shu ma’noda ma’rifat tarixiy bilimni zamonaviy axborot muhitidagi noto‘g‘ri talqinlarga qarshi muhim vositaga aylantirishi mumkin.
O‘zbekistonning yangi xalqaro ilmiy platformasi
Islom sivilizatsiyasi bir mamlakat yoki bir xalqning merosi emas. U Markaziy Osiyo, Yaqin Sharq, Shimoliy Afrika, Janubiy Osiyo va boshqa hududlarni qamrab olgan keng tarixiy va intellektual makonni ifodalaydi. Shu sababli bu merosni o‘rganish ham xalqaro hamkorlikni talab qiladi.
O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi oldidagi muhim vazifalardan biri ham turli mamlakatlarning olimlari, universitetlari, muzeylari va ilmiy-tadqiqot markazlari o‘rtasida muloqotni kuchaytirishdan iborat.
Bu O‘zbekistonning o‘z tarixiy merosini dunyoga tanitish bilan birga, mamlakatni global gumanitar tadqiqotlarning faol ishtirokchisi sifatida namoyon etishiga xizmat qilishi mumkin.
Uchinchi Renessansning asosiy kuchi
Uchinchi Renessans haqida gap ketganda, masala faqat yangi binolar qurish yoki yangi muassasalar tashkil etishdan iborat emas. Asosiy savol boshqa: O‘zbekiston o‘zining boy ilmiy merosini zamonaviy bilim va innovatsiyalarga qanday aylantira oladi? Bu savolning javobi ilm-fan, ta’lim, texnologiya, madaniyat va inson kapitalining bir nuqtada birlashishini talab qiladi.
O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazining ahamiyati ham shu nuqtada namoyon bo‘ladi. U tarixiy merosni saqlash bilan birga, uni tadqiq qilish, raqamlashtirish, xalqaro ilmiy muloqotga olib chiqish va yangi avlodga yetkazish uchun platformaga aylanishi ko‘zda tutilmoqda.
Shu ma’noda Markazni o‘tmishga bag‘ishlangan inshoot emas, kelajakka yo‘naltirilgan intellektual investitsiya sifatida baholash mumkin.
Chunki sivilizatsiyaning haqiqiy qiymati faqat uning o‘tmishda yaratgan merosi bilan emas, balki bu meros yangi avlod uchun qanday yangi bilim va g‘oyalarga aylanishi bilan ham o‘lchanadi.
Xorazmiyning hisoblash usullaridan bugungi algoritmlargacha, Beruniyning kompleks tadqiqotlaridan zamonaviy fanlararo loyihalargacha, Ulug‘bek rasadxonasidan raqamli astronomiyagacha bo‘lgan yo‘l bir haqiqatni ko‘rsatadi: ilm taraqqiyoti chegaralar emas, muloqot va hamkorlik orqali tezlashadi.
Ehtimol, Uchinchi Renessansning eng muhim vazifasi ham ana shunda — ajdodlar yaratgan bilimlarni shunchaki eslash emas, balki ulardan yangi bilimlar yaratish uchun foydalanish. O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi esa ana shu g‘oya atrofida shakllanayotgan yangi intellektual muhitning muhim platformalaridan biridir.
Muallif: Abulfayz Sayidasqarov, iccu.uz
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati
