2017-yilning oxiriga kelib, Jazoirda kattaligi bo‘yicha Makka shahridagi Masjidul Xaram va Madina shahridagi Masjidun Nabaviydan keyingi o‘rinda turuvchi masjid ochiladi. Masjidning qurilishi va dizayni xitoylik quruvchilarga ishonib topshirilgan bo‘lib, ushbu yangi me’mory inshoot “Jazoir va Xitoy do‘stligining ramzi” sifatida ko‘rilmoqda.
Masjid qurilishini o‘z bo‘yniga olgan Xitoy kompaniyasi direktori Chjou Shenning so‘zlariga ko‘ra, masjid binosi loyihasi uzoq yillik vaqt sinovidan o‘tgan tajriba asosida loyihalashtirilgan.

Masjidning kompyuterdagi loyihasi
“Ushbu masjid nafaqat musulmonlarning namozi o‘qishi uchun balki islom va madaniyatlar o‘rtasida bog‘liqlikni mustahkamlashga ham xizmat qiladi. Bundan tashqari, binoda eng zamonaviy kutubxona, 300 ta talabalarga mo‘ljallangan madrasa va xayriya fondi ham joylashadi” - deya ma’lumot berib o‘tdi Jazoir Uy-joy va kommunal xizmatlar vaziri o‘rinbosari va masjid qurilishiga mas’ul bo‘lgan Ahmad Madaniy.


So‘nggi yillarda mamlakatimizda qayta tiklanuvchi energiya manbalaridan keng foydalanish va ekologik barqarorlikni ta’minlashga alohida e’tibor qaratilmoqda. Ushbu ezgu tashabbus doirasida yurtimizdagi masjidlarda ham quyosh panellari va geleokollektorlarni o‘rnatish ishlari izchil davom ettirilmoqda.
2026 yil 29 iyul holatiga ko‘ra asosiy ko‘rsatkichlar:
Respublika bo‘yicha faoliyat yuritayotgan 2 161 ta masjiddan:
1 910 tasi (88,4%) quyosh panellari bilan ta’minlandi (umumiy quvvati — 14,3 MVt / 14 315,5 kVt);
1 020 tasi (47,2%) issiq suv ta’minoti uchun geleokollektorlar bilan jihozlandi (umumiy sig‘imi — 206 470 litr).
Hududlar kesimida yetakchilar:
To‘liq qamrov: Qoraqalpog‘iston Respublikasi, Sirdaryo, Xorazm va Qashqadaryo viloyatlaridagi deyarli barcha masjidlarga quyosh panellari o‘rnatib bo‘lindi.
Eng yuqori quvvat: Toshkent shahri (2 559 kVt), Toshkent viloyati (1 706 kVt) va Samarqand viloyati (1 436,5 kVt) yetakchilik qilmoqda.
Geleokollektorlar bo‘yicha: Andijon (182 ta), Namangan (181 ta) va Toshkent viloyati (172 ta) masjidlarida eng yuqori ko‘rsatkichlar qayd etildi.
Qayta tiklanuvchi energiya tizimlarining joriy etilishi elektr energiyasi va tabiiy gaz sarfini sezilarli darajada kamaytirib, masjidlarning kommunal xarajatlarini qisqartirish hamda atrof-muhit muhofazasiga munosib hissa qo‘shish imkonini bermoqda.
Kelgusida qolgan 251 ta masjidga quyosh panellari va 1 141 ta masjidga geleokollektorlarni bosqichma-bosqich o‘rnatish va respublikadagi sig‘imlarni to‘liq «yashil energiya»ga o‘tkazish rejalashtirilgan.
Nodirbek Qodirov,
O‘zbekiston musulmonlari idorasi
Masjidlar bilan ishlash bo‘limi mutaxassisi