Sayt test holatida ishlamoqda!
13 Fevral, 2026   |   25 Sha`bon, 1447

Toshkent shahri
Tong
06:02
Quyosh
07:21
Peshin
12:42
Asr
16:12
Shom
17:58
Xufton
19:11
Bismillah
13 Fevral, 2026, 25 Sha`bon, 1447

Hajga oid fatvolar 5-6-7-8

01.06.2017   8304   2 min.
Hajga oid fatvolar 5-6-7-8

5-FATVO

Yurti bilan Makka shahri o‘rtasidagi uzoqlik safar masofasi (90–100 km)ga teng yoki ortiq bo‘lsa, ayol kishi uchun hajga birga borib keladigan mahram bo‘lishi shart qilingan. Mahram deb, eri yoki o‘rtalarida nikoh ravo bo‘lmaydigan erkak qarindoshlaridan biri tushuniladi. Uning qarindoshligi nasab yo emikdoshlik, yoki qudachilik jihatidan bo‘lishi mumkin. Musulmon bo‘lishi shart emas. Oqil, bolig‘, ishonchli bo‘lsa, kifoya. Nikohning farqiga bormaydigan majusiy mahramlikka yaramaydi.

 «Olamgiriya», «Xulosa», «Qozixon», «Muhit».

6-FATVO

Mahram bo‘lib hajga hamroh sifatida borib keluvchi kishining ovqat va yo‘l xarajatlari ayolning zimmasidadir. Ayol kishida yo‘lga qodirlik va mahram mavjud bo‘lsa, farz sanaluvchi hajga erining ruxsatisiz ham borishi joiz. Ammo nafl sanaluvchi haj safariga erining ruxsatisiz borishi joiz emas. Ayolga mahram topilmagani uchun erga tegib, uni olib ketishi vojib emas.

 «Olamgiriya», «Qozixon».

 7-FATVO

Ayol kishiga qo‘yilgan shartlardan yana biri – iddada o‘tirganlardan bo‘lmasligidir. Iddasi eri o‘lgani yoki taloq qilingani sababli bo‘lishining farqi yo‘q. Agar haj safari asnosida eri o‘lib yoki taloq bilan idda o‘tirishga to‘g‘ri kelib qolsa, yetgan joyidagi shahardan iddasi tugaguncha chiqmasligi lozim.

«Olamgiriya», «Qozixon».

 8-FATVO

Hajni ado etish uchun ham uchta shart mavjud. Ular – ehrom, makon va zamon. Hajning rukn (farz)lari – Arafotda bo‘lish, «ziyorat tavofi» (Ka’ba tavofi) va ehromga niyat bilan kirish. Vojiblari – Muzdalifada turish, Safo bilan Marva orasida (yetti bor) yurish, shaytonga tosh otish, sadr (qaytish) tavofi va soch oldirish yoki qisqartirish. Sunnatlari – qudum tavofi, unda yoki farz tavofida «raml» (kerilib yurish), ikki ko‘k mil (yashil belgi) orasida shitob yurish, Minoda tunash (nahr kunlari), Minodan Arafotga quyosh chiqqandan keyin jo‘nash, Muzdalifadan Minoga tong otmasdan burun jo‘nash, Muzdalifada tunash, tosh otiladigan uchta jamarotda belgilangan tartibda tosh otish ham sunnat amallardandir.

«Olamgiriya», «Fathul-Qadir»,
«Muxtasar», «al-Bahrur-roiq».

HAJ VA UMRA
Boshqa maqolalar
Maqolalar

Baxtsizlikning besh alomati

13.02.2026   16   1 min.
Baxtsizlikning besh alomati

Bismillahir Rohmanir Rohiym

Murid uchun  zarur  shartlardan biri Alloh oldidagi burchini bajarishda yo‘l qo‘ygan xatolari uchun ko‘nglini hayo olovi bilan doimiy yoqishidir.

Fuzayl ibn Iyoz deydilar: “Baxtsizlikning besh alomati bor: bag‘ritoshlik, ko‘z yoshi to‘kmaslik, behayolik, dunyoga harislik, uzun va bitmas orzular ummonida suzish”.


Donolar demishlar: “Insonni Allohdan qo‘rquv va hayo tark etgan bo‘lsa unda boshqa hech qanday yaxshilik qolmaydi”.

Bandaning Allohdan qay darajada hayo qilishi uning iymoni va dunyoga bo‘lgan muhabbati miqdoridan kelib chiqib belgilanadi.

Ulug‘lar demishlarki: “Hayo va uns (xotirjamlik) ko‘ngil eshigini qoqib ko‘radi. Agar unda zuhd (dunyo sevgisidan voz kechish) va vara’ (parhezgorlik)ni topishsa qo‘nim topadilar, aks holda tark etadilar”.


Alloh marhamat qiladi: “Batahqiq, (xotin) unga intildi. U ham, agar Robbining burhon-hujjatini ko‘rmaganida, (xotinga) intilar edi” (Yusuf surasi, 24-oyat).

Burhon-hujjat haqida aytilganki: “Zulayho libosi bilan xona burchagida turgan but ustini yopib qo‘ydi. Buni ko‘rib Yusuf alayhissalom undan: “Nima qilyapsan?”– deb so‘raganlarida ayol: “Buning oldida gunoh qilishga uyalaman”, – deb javob berdi. Shunda Yusuf alayhissalom: “Mening Allohim hayo qilishligim uchun bu jonsiz butdan ko‘ra munosibroq emasmi?!” – dedilar".

 

“Axloqus solihiyn” (Yaxshilar axloqi) kitobidan
Yo‘ldosh Eshbek, Davron Nurmuhammad
tarjimasi.

Maqolalar