Baqara surasining 255-oyati hisoblangan “Oyatal Kursiy”ni barcha o‘rinlarda ko‘proq o‘qib yurish va har kecha yotog‘iga yotgan vaqtda uni o‘qish mustahabdir.
Bu borada Ali roziyallohu anhu Rasululloh sollallohu alayhi vasallamdan quyidagi hadislarni rivoyat qilganlar: “Oylarning sayyidi Muharram, kunlarning sayyidi Juma, so‘zlarning sayyidi Qur’on, Qur’onning sayyidi esa oyatul kursiydir. Oyatul kursiyda ellikta kalima bo‘lib, har bir kalimada ellikta baraka bordir”. (Daylamiy “Musnadul Firdavs”da rivoyat qilgan.)
Ibn Mas’ud roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi: “Alloh taolo Baqara surasidagi “Alloh – Undan o‘zga iloh yo‘q. U Hayy va Qayyumdir...” oyatidan ulug‘roq osmonni ham, yerni ham, jannatni ham, do‘zaxni ham yaratmagan”. (Abu Ubayd va Hokim rivoyati.)
Sufyon ibn Uyayna aytadi: “Chunki Oyatal Kursiy Allohning kalomidir, Allohning kalomi esa maxluq emasdir. Va Allohning kalomi osmon va yerdan iborat Allohning maxluqotlaridan ulug‘dir”. (Imom Termiziy “Qur’on fazilatlari”da zikr qilgan.)
Ubay ibn Ka’bdan rivoyat qilinadi: “Muhammadning nafsi qo‘lida bo‘lgan Zotga qasamki, albatta, bu oyatning – “Oyatal Kursiyning” tili va ikkita labi bor, Arshning poyida Alloh taoloni ulug‘laydi”. (Imom Muslim va Abu Dovud rivoyati.)
Abdurohman ibn Avf[1] uyiga kirsa, uyining to‘rtta burchagida Oyatal Kursiyni o‘qir edi. Buning ma’nosi – go‘yoki Oyatal Kursiy u kishining to‘rtala tomonidan qo‘riqchi bo‘lib, uyining burchaklarida turib, undan shaytonlarni haydashini xohlardi. Ibn Abbos roziyallohu anhu: “Qur’ondagi eng ulug‘ oyat Oyatal Kursiydir”, deganlar. Bazi ulamolar: “Chunki Oyatal Kursiyda Allohning ismi zamir va zohir ism ko‘rinishida o‘n sakkiz marta zikr qilingan”, deganlar.
Jaloliddin Hamroqulov
"Novza" jome’ masjidi imom-xatibi
Toshkent islom instituti kafedra mudiri
Bismillahir Rohmanir Rohiym
Savol: Hayvonlar, qushlar va hasharotlarning jonini ham Azroil alayhissalom qabz qiladimi?
Javob: Bismillahir Rohmanir Rohiym. Mo‘tabar manbalardagi ma’lumotlar barcha jonzotlarning jonini olish mas’uliyatini Alloh taolo O‘lim farishtasi (Azroil) alayhissalomga topshirganini ko‘rsatadi. Chunki bir rivoyatda O‘lim farishtasi alayhissalom: “Men bitta chivinning jonini ham Allohning iznisiz o‘z xohishim bilan sug‘ura olmayman”, deganlari naql qilingan.
Imom Qurtubiy rahimahulloh buning izohida bunday deydilar: “Bu hadisdan ma’lum bo‘ladiki, har bir jonzotning jonini olish mas’uliyatini Alloh taolo O‘lim farishtasiga yuklagan”.
Shuningdek, Imom Molik ibn Anas rahmatullohi alayhdan "Chivinlarning jonini ham Azroil qabz qiladimi?" deb so‘radilar. Shunda imom: “Ularda jon bormi?” deb so‘radi. So‘rovchi: “Ha, bor”, degach, u kishi: “U holda, ularning jonini ham O‘lim farishtasi oladi”, dedilar. Vallohu a’lam.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi
Fatvo markazi