Eng go‘zal ismlar Allohnikidir (3-maqola)
Bismillahir Rohmanir Rohiym
الوَاحِدُ
67. Al-Vahid.
Yagona, bitta. U zot zotida ham, sifatlarida, ishlarida ham yagonadir.
الصَّمَدُ
68. As-Somad.
Hech kimga hojati tushmaydi, barchaning hojati Unga tushadi.
القَادِرُ
69. Al-Qodir.
Cheksiz qudrat sohibi. U zot har bir narsaga qodirdir. Har bir ish unga osondir.
المُقْتَدِرُ
70. Al-Muqtadir.
Juda ham qudratli.
المُقَدِّم
71. Al-Muqaddim.
Oldinga suruvchi. U zot xohlagan shaxs va narsani xohlagan shaxs va narsasidan oldinga suradi.
المُؤَخِّر
72. Al-Muaxxir.
Orqaga suruvchi. U zot xohlagan shaxs va narsani, xohlagan shaxs va narsasidan orqaga suradi.
الأَوَّلُ
73. Al-Avval.
U hamma narsadan avval, ya’ni, barcha mavjudotlar yo‘qligida Alloh bor edi.
الْآَخِرُ
74. Al-Oxir.
Hamma narsa yo‘q bo‘lib ketganda ham, Uning o‘zi qoladi.
الظَّاهِرُ
75. Az-Zohir.
Uning mavjudligi oshkor, ochiq-oydindir. U hamma narsadan zohir-ustundir.
الْبَاطِنُ
76. Al-Botin.
Ko‘zlar ko‘rolmaydigan; barcha yashirin narsalarni biluvchi.
77. Al-Voliy.
Barcha narsani boshqaruvchi. Himoya qiluvchi
المُتَعَالِي
78. Al-Muta’oliy.
Qudrati, ulug‘ligi har narsadan ulug‘; har narsani bo‘ysundiruvchi
البَرُّ
79. Al-Barr.
Yaxshilik qiluvchi.
التَّوَابُ
80. At-Tavvob.
Bandalarni tavbaga yo‘llovchi va ularning tavbasini qabul qiluvchi.
المُنْتَقِم
81. Al-Muntaqim.
Zolim va osiylarni jazolovchi.
العَفُوّ
82. Al-Afuvv.
Afv qiluvchi.
الرَّؤُوفُ
83. Ar-Ra’uf.
O‘ta mehribon.
مَالِك المُلْك
84. Molikul mulk.
Koinotdagi barcha mulkning yagona egasi.
ذُو الجَلاَل و الأِكرَام
85. Zul jalol val ikrom.
Koinotdagi barcha mulkning tanho egasi.
المُقْسِط
86. Al-Muqsit.
Adolati ila mazlumlarga nusrat va zolimlarga jazo beruvchi.
الجَامِع
87. Al-Jomi’.
Odamlarni qiyomat kuni jamlovchi.
الغَنِيُّ
88. Al-G‘aniy.
Behojat. Uning hech kimga va hech narsaga hojati tushmaydi.
المُغْنِي
89. Al-Mug‘niy.
Behojat qiluvchi. U zot o‘z bandalaridan xohlaganini behojat qilib qo‘yadi.
المَانِع
90. Al-Moni’.
Xohlagan bandasini boylikdan mahrum etuvchi. Asraguvchi.
الضَّار
91. Az-Zorr.
Xohlaganiga zarar qiluvchi.
النَّافِع
92. An-Nofi’.
Manfaat beruvchi.
النُّور
93. An-Nur.
Munavvar, nurli etuvchi.
الهَادِى
94. Al-Hodiy.
Hidoyat qiluvchi.
البَدِيع
95. Al-Badiy’.
Narsalarni yo‘qdan yaratuvchi
البَاقِي
96. Al-Boqiy.
Mangu, boqiy qoluvchi. U doimiy bordir.
الوَارِثُ
97. Al-Voris.
Mavjudotlar yo‘q bo‘lganda ham boqiy qoluvchi Zot.
الرَّشِيد
98. Ar-Roshiyd.
To‘g‘ri yo‘lga yo‘llovchi.
الصَّبُور
99. As-Sobur.
O‘ta sabrli. Gunohkorlarni azoblashga shoshilmaydi.
Davron NURMUHAMMAD
“Solombo Times”: O‘zbekistonda “Uchinchi Renessans” g‘oyasini amalga oshirish davlat siyosatiga aylangan
Shri-Lankaning “Solombo Times” nashrida “O‘zbekistonda Yangi uyg‘onish davri: kelajak texnologiyalari yordamida buyuk o‘tmishni qayta tiklash” sarlavhali tahliliy maqola e’lon qilindi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.
Shri-Lankalik taniqli jurnalist Fazan Navaz tomonidan yozilgan ushbu materialda so‘nggi o‘n yilda O‘zbekistonda Prezident Shavkat Mirziyoyev tashabbusi bilan Yangi O‘zbekistonni bunyod etish, “Uchinchi Renessans” g‘oyasini amalga oshirishga qaratilgan islohotlar va ularning samarali natijalari xususida so‘z yuritilgan.
Muallifning yozishicha, Markaziy Osiyo markazida sokin, ammo ulkan ahamiyatga ega inqilob yuz bermoqda. Bu kurash qurol-yarog‘ bilan emas, balki qo‘lyozmalar, muzeylar va mikrochiplar yordamida amalga oshirilmoqda.
Prezident Shavkat Mirziyoyev rahbarligida O‘zbekiston Samarqand va Buxoro kabi shaharlar jahon ilm-fani, she’riyati va falsafasining yetakchi markazlari bo‘lgan O‘rta asrlardagi “Oltin asr” shon-shuhratini qayta tiklashga intilmoqda.
Bu jarayonning o‘ziga xos jihati shundaki, O‘zbekiston ming yildan ziyod tarixga ega madaniy merosni asrash, qayta tiklash va keng ommaga yetkazish uchun sun’iy intellekt hamda raqamli texnologiyalardan faol foydalanmoqda.
Nashrda O‘zbekistonning boy madaniy va tarixiy merosi hamda uni saqlash bo‘yicha islohotlarga to‘xtalib o‘tilgan. Qayd etilganidek, bu zamin insoniyat tarixidagi eng buyuk allomalarga beshik bo‘lgan. Astronom va davlat arbobi Mirzo Ulug‘bek Samarqandda yulduzlarni hayratlanarli darajada aniq kuzatish imkonini bergan rasadxona barpo etgan. Xorazmdagi Ma’mun akademiyasi olimlari esa Yevropada Renessans boshlanishidan ancha avval matematika va tibbiyot sohalarida yuksak yutuqlarga erishgan edi.
O‘zbekiston yetakchisi bu tarixiy merosni tez-tez tilga olib, Mirzo Ulug‘bekni nafaqat buyuk olim, balki ilm-fanni eng yuksak qadriyat deb bilgan davlat arbobi sifatida ta’riflaydi. Davlat rahbari bugungi yangilanish jarayonini “Uchinchi Renessans” deb atab, uni O‘zbekistonning ilmu ma’rifat va madaniyat markazi sifatidagi mavqeini qayta tiklashga qaratilgan umummilliy loyiha sifatida baholaydi. Tarixchilar ta’biri bilan aytganda – bu atama mintaqada avval mavjud bo‘lgan ikki buyuk yuksalish davridan keyingi navbatdagi uyg‘onish bosqichini anglatadi.
Muallifning fikricha, O‘zbekistonda Uchinchi Renessans g‘oyasini amalga oshirish shunchaki gap emas, balki davlat siyosatiga aylangan.
“Bu ulkan maqsadning eng yorqin ramzi joriy yil Toshkentda qad rostlagan Islom sivilizatsiyasi markazidir. 2026 yil mart oyida 40 mamlakatdan tashrif buyurgan 1500 dan ortiq mutaxassis ishtirokida qurib bitkazilgan mazkur markaz o‘z bag‘rida islom olamining eng noyob yodgorliklaridan biri – VII asrga mansub Usmon Mus'hafini saqlaydi. Shuningdek, bu yerda ilmiy laboratoriyalar, restavratsiya ustaxonalari va arxivlar faoliyat yuritadi. Markaz allaqachon dunyodagi eng chiroyli yangi muzeylardan biri sifatida e’tirof etilgan”, – deya qayd etgan jurnalist.
Materialda ta’kidlanishicha, O‘zbekiston yondashuvining boshqalardan ajratib turadigan muhim jihati – bu sun’iy intellektdan iqtisodiy taraqqiyot vositasi sifatidagina emas, balki madaniy merosni muhofaza qilish vositasi sifatida ham foydalayotganidadir.
Sun’iy intellekt turizm sohasini ham tubdan o‘zgartirmoqda. Bu tashabbus 2026 yilda mamlakatga 12 million sayyohni jalb qilish rejasining bir qismi hisoblanadi.
Fazan Navaz o‘z maqolasini “Uchinchi Renessans” o‘z oldiga qo‘ygan maqsadlarga to‘liq erishadimi-yo‘qmi, buni vaqt ko‘rsatadi. Biroq bugunning o‘zidayoq O‘zbekiston qanday yo‘ldan odimlab borayotgani aniq ko‘rinib turibdi”, – degan so‘zlar bilan yakunlagan.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati