18 dekabr “Xalqaro arab tili kuni”
Umar ibn Xattob roziyallohu anhu: “Arab tilini o‘rganinglar, chunki u diningizdandir”, deganlar.
Shayx Sa’id Kamaliy aytadi: “Arab tili – O‘zining Kalomini sizlarga yetkazishi uchun Robbingiz tanlagan tildir. Shunday ekan, u tilni o‘zlaringizdagi eng kichik, arzimas narsa kabi tutib olmanglar”.
1. Dod tili. Chunki u dod harfi bilan dunyoda yagona til sifatida ajralib turadi.
2. 14 asrdan beri o‘zgarmaydi va muomaladan chiqmaydi
3. 422 milliondan ko‘proq odamlar arab tilida so‘zlashadi
4. Arab tilidagi so‘zlar soni 12302912, ingliz tilidagi so‘zlar sonidan 25 baravar ko‘p.
5. Arab tili 16 mingta leksik asosga ega, lotin tilida 700 tagina leksik asos bor.
6. Boshqa tillar ham arab harflari bilan yoziladi, xuddi: kurdiy tili, malay tili, sobiq turk tili va fors tillari kabi.
7. Arab davlatlari jamiyatini tashkil etuvchi 22 davlatning rasmiy tilidir.
8. 2016 yildan dunyoda eng ko‘p tarqalgan beshinchi tildir.
Tokioda Mahmudxo‘ja Behbudiy tavalludining 150 yilligiga bag‘ishlangan tadbir o‘tkazildi
O‘zbekiston elchixonasi tashabbusi bilan jadidlar harakati namoyondasi Mahmudxo‘ja Behbudiy tavalludining 150 yillik yubileyi munosabati bilan tadbir o‘tkazildi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA muxbiri.
Ushbu tadbir Tokio xorijiy tillar universiteti, “Mitsubishi” jamoat fondi hamda yetakchi jadidshunos olim, professor Xisao Komatsu ko‘magida tashkil etildi. Unda O‘zbekiston, Yaponiya va Turkiyadan kelgan yetakchi olimlar ishtirok etdi.
Uchrashuvda olimlar Markaziy Osiyo davlatlarida amalga oshirilayotgan keng ko‘lamli islohotlar, jadidlar merosini chuqur o‘rganish hamda targ‘ib etishga qaratilgan qator taklif va tashabbuslarni muhokama qildi.
Ishtirokchilar Mahmudxo‘ja Behbudiy hayoti va ijodi haqida alohida to‘xtalib o‘tdi. Ta’kidlanganidek, Mahmudxo‘ja Behbudiy o‘zbek xalqining buyuk ma’rifatparvari, jadidchilik harakatining yirik namoyandalaridan biri, yozuvchi, dramaturg, publitsist va jamoat arbobidir. U o‘z hayotini xalqni ilm-ma’rifatli qilish, ta’lim tizimini isloh etish va milliy taraqqiyot g‘oyalarini targ‘ib qilishga bag‘ishlagan.
Behbudiy 1875 yilda Samarqand viloyatida tug‘ilgan. U yoshligidan diniy va dunyoviy ilmlarni puxta o‘zlashtirib, arab, fors va turk tillarini mukammal o‘rgangan. Keyinchalik jadidchilik g‘oyalarini qo‘llab-quvvatlab, yangi usuldagi maktablarni tashkil etish, zamonaviy ta’limni yo‘lga qo‘yish va yosh avlodning bilimli bo‘lib voyaga yetishiga katta hissa qo‘shgan.
Mahmudxo‘ja Behbudiy ijod sohasida ham salmoqli meros qoldirgan. Uning “Padarkush” dramasi o‘zbek adabiyotidagi ilk dramatik asarlardan biri hisoblanadi. Shuningdek, u gazeta va jurnallarda xalqning ma’rifati, ilm-fan, milliy taraqqiyot va ozodlik g‘oyalariga bag‘ishlangan ko‘plab maqolalar yozgan. Bundan tashqari, sayohatnomalar, darsliklar va publitsistik asarlar yaratib, xalqni zamonaviy bilimlarni egallashga da’vat etgan.
Tadbir doirasida maxsus kitoblar ko‘rgazmasi hamda “Mahmudxo‘ja Behbudiy” filmi namoyish etildi. Diplomatlar yaponiyalik ijodkorlarga o‘zbek jadidchilik harakatiga bag‘ishlangan 20 dan ortiq filmlar to‘plamini taqdim etdi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati
