Yuzdan ziyod oilaga kirildi
2024 yil haj mavsumida muhtaram Prezidentimiz Shavkat Mirziyoyev O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari bilan telefon orqali muloqot qilib, hojilar holidan xabar olib, hojilar O‘zbekistonga qaytgach, jamiyatimizdagi mehr-oqibat muhitini mustahkamlash, jaholatga qarshi ma’rifat bilan kurashish, yoshlar tarbiyasi va oilalar totuvligida ibrat bo‘lishlariga umid bildirgan edilar.
Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari mazkur ko‘rsatmalardan kelib chiqib, muhtaram Yurtboshimizga hojilar bilan birga murojaat yo‘llagan edilar.
Murojaatda Vatanga qaytgach, har bir hoji ma’naviyat va ma’rifat targ‘ibotchisi bo‘lishi ta’kidlangan edi.
Hojilar imom-xatiblar bilan birga mahallalarga, oilalarga kirib, xalqimizning ma’naviyati, ma’rifati yuksalishiga xizmat qilyaptilar.
Bugun Toshkent shahar bosh imom-xatibi Abduqahor domla Yunusov poytaxtimizning Uchtepa tumanidagi «Hazrati Ali» jome masjidiga tashrif buyurdilar.
Toshkent shahar tumanlari bosh imomlari, Uchtepadagi masjidlar imom-domlalari, mahalla faollari, hoji otalar, hoji onalar ham dastlab mazkur masjidda yig‘ildilar.
So‘ngra Abduqahhor domla boshchiligida imom-domlalar, mahalla faollari, hoji otalar, hoji onalar bo‘linib, tumandagi 22 ta mahallaga kirib bordilar.
Abduqahhor domla muayyan sababga ko‘ra jazo muddatini o‘tab qaytgan bir yigit bilan gaplashib, unga zarur tavsiya va yo‘l-yo‘riqlar berdilar.
Shuningdek, tadbir ishtirokchilari notinch xonadonlar, ajrim yoqasiga kelib qolgan oilalar bilan ham suhbatlar olib borib, ularga zarur ko‘mak bermoqdalar.
Bunday xayrli ishlar izchil davom ettirilib, poytaxtimizning har bir mahallasida o‘tkazilyapti.
Shu paytgacha imom-xatiblar, otinoyilar, mahalla faollari, hoji otalar, hoji onalar birgalikda 50 mingdan ortiq xonadonga kirishdi.
Tadbirlar tugagach, imomlar, mahalla faollari, hojilar yana «Hazrati Ali» masjidiga qaytib kelib, amalga oshirilgan ishlar yuzasidan o‘zaro fikr almashdilar. Kelgusidagi ishlar rejasini belgilab oldilar.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi
Toshkent shahar vakilligi
Matbuot xizmati
Xalo va istibro
Namozning maqbul bo‘lish shartlaridan biri tozalik va poklikdir. Namozxonning badani, libosi va namoz o‘qiydigan joyi har qanday najasdan pok bo‘lishi shart. Mazkur masalalarga oid turkum maqolalar nashrlarimiz sahifalarida ilgari ham berilgan edi. Avvalo, takror foydadan xoli emas, qolaversa, ko‘p yoshlarimiz namozxonlar safiga qo‘shilayotganini e’tiborga olib, tahorat va namozga oid masalalarni qayta yoritishga qaror qildik.
Inson xilqatan bir necha narsalarga mubtalodir. Aqli qusurli odam bu holni unutib, kibrlanadi. Inson mubtalo bo‘lgan narsalardan biri uning har kuni bir necha bor hojatga chiqishga majburligidir.
Dinimizda inson hayotining barcha holatlarining, jumladan, tahorat ushatishning ham odob va hukmlari bayon etilgan. Qanday joylarda tahorat ushatib bo‘lmaydi?
Qabriston, yo‘llarda, daraxtlar osti, hovuz, quduq, buloq, ariq va daryo qirg‘oqlari, tahorat olinadigan joyda; yer va devor yoriq-kovaklariga, jonivorlar inlari, shuningdek, shamolga qarab hojat chiqarib bo‘lmaydi.
Xalojoyga kirish va poklanish tartibi
Xalojoyga hojat tangligi kuchaymasidan avvalroq borish lozim. Xaloga oyat, hadis, Alloh taoloning va payg‘ambarlarning nomlari yozilgan narsalarni olib kirish mumkin emas. Ularni tashqarida qoldirish kerak. Xaloga boshyalang kirish makruh.
Xalo eshigiga yetgach, “Bismillah, Allohim, meni ifloslardan va ozor beruvchilardan asra”, deyiladi. Hojatxonaga chap oyoq bilan kirib, o‘ng oyoq bilan chiqiladi. Hojat joyiga yetmay, pastki kiyim yechilmaydi. Xaloda chap yelkani qibla tarafga qilib, avrat va iflos joylarga nazar qilmay, oyoqlar orasini keng tutib o‘tiriladi.
Hojatni tik turib, uzrsiz yalang‘ochlanib (yopiq joyda bo‘lsa ham), qiblaga yuzlanib yoki qiblaga orqa qilib chiqarish, yosh bolalarni ham mazkur holatlarda to‘sish tahrimiy makruhdir. Xaloda yozib-chizish, atrofga alanglash va badanni o‘ynash mumkin emas. Xaloda fiqh va o‘zga ilmlar haqida fikr yuritilmaydi, salomga va azonga javob qaytarilmaydi. Burun qoqilmaydi. Yo‘talmaslikka, tezroq bo‘shanishga harakat qilish zarur.
Hojat ushatilgach, erkaklar turmaslaridan, siydik yo‘lini orqadan uchiga qarab siqishlari kerak. Orqa yo‘l chap qo‘l bilan toza kesak, tosh, qiymati yo‘q eski latta yoki eski paxta yoki maxsus hojat qog‘ozi bilan artib tozalanadi.
Istibro nima va u qanday qilinadi?
Istibro – siydik yo‘lida bir tomchi ham qoldirmay tozalanish bo‘lib, erkaklar uchun vojib. Buning uchun kiyimni ko‘tarib hojat o‘rnidan turgach, peshob yo‘liga kesak tutib yurish yo silkinish yo yo‘talish kerak. Siydik yo‘lida hech narsa qolmaganiga to‘la ishonch hosil bo‘lgach, suv bilan tozalanishga o‘tiladi.
(Davomi keyingi sonda)
Muhammad SHARIF JUMAN
“Islom nuri” gazetasining 2026 yil 11-sonidan
http://hidoyatuz.taplink.ws