SHAYX ESHON BOBOXON IBN ABDULMAJIDXON
O‘rta Osiyo va Qozog‘iston musulmonlari diniy nazorati ilk raisi, besh respublika muftiysi
Muftiylik yillari: 1943 – 1957
Shayx Eshon Boboxon ibn Abdulmajidxon 1858 yili Toshkent shahrida diniy ulamo oilasida tug‘ilgan.
1943 yil 20 oktyabr kuni Turkiston o‘lkasi musulmonlarining birinchi qurultoyida “O‘rta Osiyo va Qozog‘iston musulmonlari diniy nazorati” tashkil etildi. Ushbu yig‘ilishda ulamolar tomonidan Shayx Eshon Boboxon ibn Abdulmajidxon Diniy nazoratning ilk raisi hamda besh respublika muftiysi etib saylandi.
Shayx Eshon Boboxon ibn Abdulmajidxonning xizmatlari:
– O‘rta Osiyo va Qozog‘iston musulmonlari diniy nazorati tashkil etish tashabbuskori;
– Diniy nazoratni joylashtirish uchun Hastimom guzaridagi o‘zlarining ichkari va tashqari hovlilarini topshirgan;
– Diniy nazorat kutubxonasini tashkil etib, unga mingdan ortiq nodir kitob va noyob qo‘lyozmalarni hadya qilgan;
– 1924 yildan buyon to‘xtab qolgan haj safari 1945 yilda qayta tiklandi va 17 nafar ziyoratchi muftiy Eshon Boboxon rahbarligida haj ibodatini ado qildi;
– 1945 yilda Buxorodagi qadimiy ilm maskani “Mir Arab” madrasasi faoliyati qayta yo‘lga qo‘yildi;
– 1947 yili “Sovet Sharqi musulmonlari” jurnali nashr etila boshlandi;
– 1948 yili hijriy-qamariy hisob bilan musulmonlar taqvimi chop etila boshladi.
– 1957 yili Sovet Ittifoqida Qur’oni karim ilk bor chop etildi;
Shayx Eshon Boboxon ibn Abdulmajidxon 1957 yil 5 iyun kuni vafot etdi va “Hazrati Imom” majmuasidagi Abu Bakr Qaffol Shoshiy qabri yaqiniga dafn etildi.
YUNЕSKO bilan O‘zbekiston mahalla tizimi tajribasini xalqaro darajada targ‘ib qilish masalasi muhokama qilindi
O‘zbekiston va YUNЕSKOning Nomoddiy madaniy merosni muhofaza qilish to‘g‘risidagi konvensiyasi kotibiyati vakillari o‘rtasida onlayn uchrashuv bo‘lib o‘tdi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.
Mamlakatimizning YUNЕSKO huzuridagi Doimiy vakolatxonasi ko‘magida tashkil etilgan muloqotda mahalla bilan bog‘liq madaniy an’ana va urf-odatlar, ularni xalqaro darajada targ‘ib qilish istiqbollari muhokama qilindi.
YUNЕSKOning Nomoddiy madaniy merosni muhofaza qilish to‘g‘risidagi konvensiyasi kotibi Fumiko Oxinata va Osiyo-Tinch okeani mintaqasi uchun mas’ul dastur mutaxassisi Nikolas Tan mavzu yuzasidan o‘z fikr-mulohazalarini bayon etdi.
O‘zbekiston tomonidan Tashqi ishlar vazirligi, O‘zbekiston mahallalari uyushmasi hamda YUNЕSKO huzuridagi Doimiy vakolatxonasi vakillari mahallaning ko‘p asrlik tarixi, uning jamiyat hayotidagi alohida o‘rni va milliy an’analarni saqlashdagi ahamiyati haqida so‘z yuritdi.
Uchrashuvda mahalla O‘zbekiston xalqi turmush tarzining ajralmas qismi ekani ta’kidlandi. U insonlarni yaxshi qo‘shnichilik, o‘zaro yordam, hamjihatlik va katta avlod vakillariga hurmat tamoyillari asosida birlashtiradi.
YUNЕSKO Kotibiyati vakillari taqdim etilgan materiallarga katta qiziqish bildirdi. Ular O‘zbekistonda mahalla bilan bog‘liq shakllangan jamoat hayoti tartibining o‘ziga xos xususiyatlarini e’tirof etdi.
Suhbat davomida O‘zbekistonning nomoddiy madaniy merosni targ‘ib qilishdagi roli alohida qayd etildi. Shu nuqtayi nazardan, o‘zbek mahalla tizimi tajribasi YUNЕSKO Kotibiyati mutaxassislarida katta qiziqish uyg‘otdi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati
