Bir insonga nisbatan muhabbatli bo‘lishning ikkinchi sababi – uning husnu jamolidir. Inson zoti xushsurat kishini, chiroyli narsani yoki chiroyli manzarani ko‘rganda ko‘ngli beixtiyor unga moyil bo‘ladi. Alloh taolo Rasululloh sollallohu alayhi va sallamga shu darajada husnu jamol ato etganki, buni bayon qilib berish mushkul bir ishdir.
1. Hadisi sharifda bunday deyiladi:
عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ عَنِ النَّبِىِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ: »إِنَّ اللَّهَ جَمِيلٌ يُحِبُّ الْجَمَالَ «رواه مسلم.
Abdulloh ibn Mas’ud roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi. Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: «Alloh go‘zaldir, U Zot go‘zallikni yaxshi ko‘radi», dedilar (Imom Muslim rivoyati).
Agar Alloh taolo chiroyni sevsa, O‘z mahbubi deb, O‘zi yaratgan zotga qanchalik husn ato etgan bo‘ladi?
2. Anas roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi: «Alloh taolo qaysiki nabiyni jo‘natmasin, uni nihoyatda xushovoz va xushsurat qilib yaratgan. Nabiyimiz sollallohu alayhi vasallam esa ularning barchalaridan go‘zal va xushovoz edilar» (Shamoili Termiziy).
3. Alloma Qurtubiy rahmatullohi alayh: «Nabiyyi akramning to‘liq jamollari zohir qilinmagan, yo‘qsa u zotga qarashga inson zotining toqati yetmas edi», deb yozganlar.
4. Muftiy Ilohiy Baxsh Kondehlaviy rahmatullohi alayh «Shiymul Habib» kitoblarida bunday yozadilar: «Buncha husnu jamollari bilan odamlarning u zotga Yusuf alayhissalomga oshiq bo‘lgandek oshiq bo‘lib qolmaganining sababi – Alloh taoloning rashki tufaylidir. Alloh taolo odamlarga u zotning jamollarini to‘lig‘icha ko‘rsatmagan».
5. U zot alayhissalom bir hadisi sharifda «Birodarim Yusuf sabihdir, men esa malihman (dilkashman)», deganlar.
6. Alloh taolo Qur’oni karimda Muso alayhissalomga xitoban bunday marhamat qiladi:
﴿وَأَلْقَيْتُ عَلَيْكَ مَحَبَّةً مِّنِّي﴾
«Va senga O‘zimdan muhabbat soldim» (Toha surasi, 32-oyat).
Mufassirlar bu oyatning bayonida bunday sharh yozganlar: «Alloh taolo Muso alayhissalomning ko‘ziga shu darajada malohat berdiki, kimki u zotga qarasa, mahliyo bo‘lib qolar edi. Agar u zotning ko‘zlariga qarab, Fir’avnning qalbi yumshagan bo‘lsa, boshdan-oyoq malohatga limmo lim bo‘lgan Nabiyi akramga boqqan kishining holi qanday bo‘lgan ekan?».
9. Sayyida Oisha roziyallohu anho aytadilar: “Nabiyi akram sollallohu alayhi vasallam chimildiqdagi kelindan ham hayoli edilar. Agar Zulayhoning dugonalari Yusuf alayhissalomni ko‘rib, qo‘llarini kesgan bo‘lsalar, Rasulullohni ko‘rganlarida qo‘llarini emas, yuraklarini kesib, pora-pora qilgan bo‘lardilar” (Sharhi Shamoil).
Sayyida Oisha roziyallohu anho Rasululloh sollallohu alayhi vasallam haqlarida bunday nazm bitganlar:
لنا شمسٌ وللآفاق شمسٌ
وشمسی خیرُ من شمسِ السماءِ
Tarjima:
Bizda ham quyosh bor, ufqlarda ham quyosh bor,
Ammo mening quyoshim osmondagi quyoshdan afzaldir.
10. Sahobai kirom roziyallohu anhum aytadilar: «Qachon Rasulullohga qarasak, u zotning chehralari bamisoli Qur’oni karimning varag‘i kabi edi».
11. Ammor ibn Yosir roziyallohu anhuning nabirasi Robi’ binti Mas’ud roziyallohu anhodan «Rasulullohning ko‘rinishlarini so‘zlab bering», deb so‘radilar. Shunda u zot: «U zotni ko‘rsang, go‘yoki sahar payti chiqayotgan quyoshga qarayotgandek bo‘lasan», dedilar.
12. Bir kishi hazrat Jobir ibn Samura roziyallohu anhudan: «Rasululloh sollallohu alayhi va sallamning muborak yuzlari shamshirning jilolanishi kabi yaltirar edimi?» deb so‘ragan edi, u zot shu zahoti: «Yo‘q! Yo‘q! U zotning yuzlari quyosh va oy kabi porlar edi», deb javob berdilar.
13. Hazrat Abdulloh ibn Salom roziyallohu anhu bunday hikoya qiladilar: «Men u zotni diqqat bilan kuzatdim, doimo u zot bilan birga bo‘ldim va yuzlarini ko‘rib, yolg‘onchi emasliklariga ishonch hosil qildim. So‘ngra yaqinlashib borib, «Allohdan o‘zga iloh yo‘q, Muhammad sollallohu alayhi va sallam Allohning elchisidir», deb guvohlik berdim».
14. Anas ibn Molik roziyallohu anhu: «Rasulullohning hidlaridan xushbo‘yroq mushk-anbar yoki boshqa narsaning iforini hidlamaganman», deganlar.
Xusho chashmiki did on ro‘yi zebo,
Xusho dilki dorad xayoli Muhammad.
Tarjima:
Ne baxt ko‘zgaki, ko‘rdi ul go‘zal yuzni,
Ne baxt dilgaki, ko‘tardi Muhammadning muhabbatini.
Shayx Zulfiqor Ahmad Naqshbandiyning
"Ishqi Rasul" kitobidan Nodirjon Odinayev tarjimasi
Makkada bo‘lib o‘tayotgan 46-Saudiya xalqaro qorilar musobaqasining ikkinchi kunida 28 mamlakatdan 33 nafar erkak va ayol musobaqa qatnashchilari o‘zaro bellashdi.
IQNA "Saudiya axborot agentligi"ga tayanib xabar berishicha, Makkada Saudiya Arabistoni Islom ishlari, da’vat va hidoyat vazirligi shafeligida o‘tkazilgan tanlovning final bosqichi turli mamlakatlardan kelgan erkaklar va ayollar ishtirokida davom etdi.
Tadbirning ikkinchi kunida erkaklar va ayollardan iborat hakamlar hay’ati 28 mamlakatdan 33 nafar erkak va ayol ishtirokchining Qur’on tilovatiga baho berdi.
Ikki bosqichda, ertalab va kechqurun o‘tkazilgan hakamlar hay’ati Katta masjid hovlisida 17 nafar erkak va tanlov o‘tkaziladigan joydagi ayollar bo‘limida 16 nafar ayolni o‘z ichiga oldi. Shunday qilib, birinchi va ikkinchi kunlarda erkaklar va ayollar hay’ati oldida yangragan chiqishlarning umumiy soni 40 dan ortiq mamlakatdan 66 taga yetdi.
Tadbir kelasi payshanbagacha (2026 yil 20 avgust) davom etadi, bu ishtirokchilarning Saudiya Arabistonidan jo‘nab ketish kuni bo‘ladi. Qur’on ilmlari, qiroat va qiroat qoidalari bo‘yicha erkak va ayol mutaxassislardan iborat hakamlar guruhi elektron hakamlik tizimidan foydalangan holda chiqishlar, qorilar va matnni yod olgan ijrochilarni baholaydi, bu esa baholashning aniqligini oshiradi va turli yo‘nalishlarda adolatni ta’minlaydi.
Ayni paytda 133 mamlakatdan 334 nafar erkak va ayol besh yo‘nalishda, jumladan, yetti xil qiroat asosida Qur’oni Karimni to‘liq yodlash (qiroat va nazariy bilimlarni, shuningdek, tajvid qoidalarini a’lo darajada bajarish va rioya qilishni o‘z ichiga oladi); a’lo darajada ijro etish, tajvidga rioya qilish va so‘zlarni sharhlash bilan Qur’oni Karimni to‘liq yodlash; a’lo darajada ijro etish va tajvidga rioya qilish bilan Qur’oni Karimni to‘liq yodlash; a’lo darajada ijro etish va tajvidga rioya qilish bilan ketma-ket o‘n beshta juzni yodlash; a’lo darajada ijro etish va tajvidga rioya qilish bilan ketma-ket beshta juzni yodlash bo‘yicha bellashmoqda.
Tadbir 6 avgust kuni boshlangan bo‘lib, uning maqsadi yosh musulmonlarni Qur’onni yodlash va tushunishga, oyati karimalar ustida mulohaza yuritishga va halol raqobatni yaratishga undashdir.
Ushbu musobaqada u boshlanganidan beri rekord darajadagi ishtirokchilar - 133 mamlakatdan 334 kishi ishtirok etdi va umumiy sovrin jamg‘armasi 10 260 000 saudiya rialini tashkil etdi, bu musobaqa boshlanganidan beri eng yuqori miqdordir.
Mazkur musobaqada O‘zbekiston sharafini "Mir Arab" o‘rta maxsus islom ta’lim muassasasi, "Sayyid Muhiddin maxdum" o‘rta maxsus islom ta’lim muassasasi, Imom Buxoriy nomidagi Toshkent islom instituti hamda "Xadichai Kubro" qizlar o‘rta maxsus islom bilim yurti talabalari himoya qilishi haqida avval xabar berilgan edi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati