O‘zbekistonning zamonaviy rivojlanish bosqichida mahalla instituti davlat va jamiyat o‘rtasidagi oltin ko‘prik vazifasini o‘tab, islohotlarning bosh harakatlantiruvchi kuchiga aylandi. Ayniqsa, 2026 yilning «Mahallani rivojlantirish va jamiyatni yuksaltirish yili» deb e’lon qilinishi ushbu tizimni yangi sifat bosqichiga olib chiqdi.
Bugun mahalla shunchaki ma’muriy hudud emas, balki inson qadri ulug‘lanadigan, ijtimoiy va iqtisodiy muammolar bevosita joyida hal etiladigan eng xalqchil tuzilmaga aylandi.
Mahallaning ijtimoiy hayotdagi o‘rni, avvalo, uning betakror tarbiya maktabi ekanligida namoyon bo‘ladi. «Bir bolaga yetti mahalla ota-ona» tamoyili asosida shakllangan muhit yosh avlod qalbiga milliy qadriyatlarni singdirish, kattalarga hurmat va jamoaviy mas’uliyat hissini uyg‘otishda beqiyos ahamiyatga ega.
Joriy yilda mahallalarda madaniy-ma’rifiy tadbirlarning yangicha mazmun kasb etishi, keksalar o‘giti va jamoatchilik nazoratining kuchayishi jamiyatda sog‘lom ma’naviy muhitni qaror toptirmoqda.
«Mahalla yettiligi» tizimining to‘liq mustaqilligi va ularga berilgan keng vakolatlar natijasida «xonadonbay» ishlash mexanizmi o‘z samarasini bermoqda. Mahalla budjetining shakllantirilishi esa infratuzilmaviy muammolarni — yo‘l, ichimlik suvi va energiya ta’minoti kabi masalalarni tezkor, manzilli hal etish imkonini berdi.
Shu bilan birga, mahalla tinchlik va ijtimoiy adolatning bosh kafolatidir. Ijtimoiy himoya milliy agentligining har bir mahalla bilan uzviy bog‘langani yordamga muhtoj qatlamni aniqlash va ularni manzilli qo‘llab-quvvatlashda shaffoflikni ta’minladi.
Profilaktika inspektorlari va faollarning hamkorligi natijasida «xavfsiz mahalla» tamoyili hayotga tatbiq etilib, jinoyatchilikning oldini olish va oilaviy totuvlikni asrash borasida mutlaqo yangi tizim yaratildi.
Xulosa qilib aytganda, mahalla — kuchli fuqarolik jamiyatining poydevoridir. Amalga oshirilayotgan keng ko‘lamli islohotlar yurtimizdagi har bir fuqaroning farovon hayot kechirishiga, davlatning xalqqa yanada yaqinlashishiga xizmat qilmoqda. Zero, mahalla obod va tinch bo‘lsa, butun mamlakatda barqarorlik va yuksalish bardavom bo‘ladi.
Abdulaziz ABDULLAYEV,
Qamashi tumani “Chim” jome masjidi imom-xatibi
Misr poytaxti Qohira shahrida bo‘lib o‘tayotgan xalqaro anjumanning tantanali ochilish marosimida O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari nufuzli mukofot — Imom Qarofiy nomidagi "Fatvo sohasidagi yuksak xizmatlari uchun" xalqaro mukofoti bilan taqdirlandilar.
Yuksak mukofotni Misr Arab Respublikasi bosh muftiysi, Butunjahon fatvo idoralari va hay’atlari Bosh kotibiyati raisi, professor Nazir Muhammad Ayyod, Misr vaqf vaziri doktor Usoma al-Azhariy hamda Xalqaro Islom fiqhi akademiyasi bosh kotibi doktor Qutb Mustafo Sano kabilar tantanali ravishda topshirdilar.
So‘zga chiqqan notiqlar O‘zbekistonda diniy-ma’rifiy sohada olib borilayotgan keng ko‘lamli islohotlarni yuqori baholab, ushbu e’tirof Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlarining Islom dini ma’rifatini keng yoyish, ilmiy-tadqiqotlarni qo‘llab-quvvatlash hamda zamonaviy fatvo faoliyatini yangi bosqichga olib chiqishdagi fidokorona mehnatlarining munosib samarasi ekanini alohida ta’kidladi.
Taqdirlash chog‘ida turli mamlakatlardan kelgan 500 nafardan ziyod anjuman ishtirokchilari e’tiboriga O‘zbekistondagi diniy-ma’rifiy soha islohotlari hamda Muftiy hazratlarining ko‘p qirrali faoliyatiga bag‘ishlangan maxsus videorolik namoyish etildi. Unda yurtimiz qadimdan buyuk sivilizatsiyalar beshigi, ilm-ma’rifat va islom madaniyatining muazzam markazi bo‘lib kelgani e’tirof etildi. Shuningdek, lavhada bugungi kunda Davlatimiz Rahbari boshchiligida diniy-ma’rifiy sohada amalga oshirilayotgan keng ko‘lamli yangilanishlar, nufuzli xalqaro anjumanlar, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlarining samarali faoliyati, jumladan, Fatvo markazining ishga tushirilishi va mo‘tadillikni targ‘ib etish borasidagi salmoqli tashabbuslari atroflicha ko‘rsatib berildi.
Ma’lumot o‘rnida, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari bunga qadar ham bir qator yuksak mukofotlarga sazovor bo‘lganlar:
- Prezidentimiz farmonlariga muvofiq “Oliy darajali Imom Buxoriy” ordeni;
– Rossiya Federatsiyasi markaziy diniy idorasining «Al-I’tisom» («Hamjihatlik») medali;
– Qirg‘iziston musulmonlari diniy boshqarmasining «Ыntimak» («Birdamlik») medali;
– «Qozog‘iston musulmonlari diniy boshqarmasining 30 yilligi» yubiley medali;
– Shimoliy Kavkaz musulmonlarini muvofiqlashtirish markazining «Ummat oldidagi xizmatlari uchun» ordeni;
– Rossiya Federatsiyasi Imom Buxoriy nomidagi diniy tashkilotining «Al-Ilm» ordeni.
«Fatvo sohasidagi yuksak xizmatlari uchun» mukofoti haqida:
Mazkur nufuzli xalqaro mukofot Butunjahon fatvo idoralari va hay’atlari Bosh kotibiyati tomonidan ta’sis etilgan bo‘lib, buyuk alloma, faqih Imom Shihobuddin al-Qarofiy (1228–1285) sharafiga nomlangan.
Ushbu mukofot Islom ummatida mo‘tadillik tamoyillarini ilgari surish, bir yoqlama va tor qarashlardan saqlanish, jamoaviy ijtihod hamda fatvo berish amaliyotini takomillashtirish va zamonaviy muammolarga to‘g‘ri shar’iy yechimlar ishlab chiqishga ulkan hissa qo‘shgan yetuk ulamolarga taqdim etiladi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati