Azon duosini har kim o‘zi qiladimi?
Savol: Azon duosini har kim o‘zi qiladimi yoki imom yo muazzin o‘qisa, boshqalar omin deb turadimi? Chunki bu holat turli joylarda turlicha ekan.
Javob: Bismillahir Rohmanir Rohiym. Azonga javob berish, duolarini qilish shariatimizda joriy etilgan va har bir shaxs aytishi kerak bo‘lgan zikr hisoblanadi. Hojatxonaga kirish va chiqishdagi, tonggi va kechki duolar ham shu turkumdagi zikrga kiradi. Ya’ni har bir shaxs alohida qilishi afzal sanaladi. Shu bois ham ayrim fuqaholar azon tugagach, uning duosini muazzin ham, eshituvchi ham o‘qiydi, deganlar. Shuni unutmaslik lozimki, bu ishning asosi farz yoki sunnat amalga emas, balki afzallikka borib taqaladi.
Agar qavmdan ko‘pchilik azon duosini bilmasa, imom yoki muazzin bir muddat ta’lim uchun baland ovozda o‘qib turishida gunoh yo‘q, lekin doimiy ravishda baland ovozda bir kishi o‘qib berishni odat qilib olmaslik tavsiya qilinadi. Vallohu a’lam.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi
Fatvo markazi
Azon duosi: Allohumma, Robba hazihid da’vatit taammati vas-solatil qoimati ati Muhammadanil vasilata val fazilata vab’as'hu maqomam mahmudan allaziy va’adtah
Xalqaro anjumanda ayollar huquqi muhofazasi masalalari muhokama qilindi
Xabar berganimizdek, Jidda shahrida Xalqaro Islom fiqhi akademiyasi va Musulmon olami uyushmasi hamkorligida tashkil etilgan «Ayollarga nisbatan zo‘ravonlikka qarshi kurashda din peshvolarining roli» mavzusidagi xalqaro konferensiyada O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari qatnashdi.
Shuningdek, anjumanda Masjid al-Harom imomi Shayx Solih bin Humayd, Xalqaro Islom fiqhi akademiyasi Bosh kotibi doktor Qutb Mustafo Sano, Musulmon olami uyushmasi Bosh kotibi Shayx Muhammad Abdulkarim al-Iso, Misr muftiysi Nazir Muhammad Ayyod, taniqli ulamolar, yetuk faqihlar, muftiylari hamda tadqiqotchilar ishtirok etishdi.
Ilmiy ma’ruzalar va muhokamalarda bir qator muhim jihatlar va amaliy tavsiyalar ilgari surildi. Jumladan:
– zo‘ravonlikni qat’iy qoralash: Ayollarga nisbatan har qanday jismoniy, ruhiy, iqtisodiy yoki kiber tajovuz Islom shariatining inson qadr-qimmati, rahmat va adolatga asoslangan bosh maqsadlariga zid va zulm ekani fiqhiy jihatdan asoslandi;
– diniy tamoyillarni targ‘ib etish: oila boshlig‘i bo‘lgan erning asosiy vazifalari ayolni nafaqa bilan ta’minlash, himoyalash va unga g‘amxo‘rlik qilish ekani qayd etildi. Ayolning ijtimoiy hayotdagi faol ishtiroki kafolatlangani ta’kidlanib, zararli illatlarga barham berish lozimligi aytildi;
– oilani mustahkamlash va qo‘llab-quvvatlash: yoshlarni oilaviy hayotga tayyorlash bo‘yicha maxsus kurslar tashkil etish, nikohlanuvchilarni tibbiy-psixologik ko‘rikdan o‘tkazish tizimini kuchaytirish hamda imom-xatiblar ishtirokida oilaviy maslahatxonalar faoliyatini yo‘lga qo‘yish tavsiya etildi;
– himoya va ko‘mak tizimini joriy etish: jabr ko‘rgan ayollarga tibbiy, psixologik va huquqiy yordam ko‘rsatish markazlarini kengaytirish, xavfsiz boshpanalar va «ishonch telefonlari» tizimini samarali joriy etish zarurligi belgilandi;
– xalqaro va mahalliy hamkorlik: davlat idoralari, diniy tashkilotlar va fuqarolik jamiyati institutlarining sa’y-harakatlarini birlashtirish hamda ilg‘or tajribalarni almashish muhimligi qayd etildi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati
