Hizbut-tahrir va uning mohiyati
Hizbut-tahrir oqimi oxirgi asrda Islom dushmanlari tomondan musulmon jamiyatlarini parchalab tashlash uchun qurilgan diniy-siyosiy oqimdir. Rahnamolari asosan g'arb mamlakatlaridan panoh topuvchi bu toifaning muassisi Taqiyuddin Nabhoniy (1909-1977) bo'lib, u 1948-yili guruhga asos solgan.
Oqim a'zolarining e'tiqodlari bir-biridan ajabtovur darajada farq qiladi. Mazhabsizlikka qattiq berilishgan. Asosiy maqsadlari—Islom xalifaligini qayta tiklashga urinish va shu harakatda birlashishga targ'ib qilishdir. Bu ularning eng zarur aqidaviy va amaliy mashg'ulotlari bo'lib, go'yo ular uchun xalifalik tuzish namoz, ro'za, zakot va haj kabi islom arkonlaridan ham muhimroqdek tus olgan.
Halifalikni zoye qilgan sabablarni o'rganib uning muolajasi va o'z nafslarining islohoti bilan shug'ullanish o'rniga, davlat to'ntarishi, sultonga qarshi chiqish, mavjud tuzum rahbariyatiga bo'ysunmaslik, xalqni davlatga qarshi gij-gijlash kabi ishlarga zo'r berishadi.
Hizb uchun siyosatdan boshqa sohalar hatto diniy bo'lsa ham, doim ikkinchi darajali bo'lib kelgan. Hatib va da'vatchilari ham xalqqa aksar holda siyosatdan nutq qilishadi. Halqda norozilik kayfiyatini paydo qilish, isyonkorlik ruhiyatini singdirish kabi fitnali mavzularga ko'proq urg'u berishadi. Ular shu yo'l bilan o'zlarining fiqh, aqida, tafsir, hadis kabi Islomda asosiy o'rin tutgan fanlardan o'noq ekanliklarini yashirib kelishadi.
Hizbchilarning o'zaro aqidaviy birlik va chuqur diniy ilmdan mosuvoliklari ularni dunyo hukmronligini ko'zlagan tashqi kuchlar qo'lida o'yinchoq bo'lishlariga sabab bo'lib keladi. Faoliyat ko'rsatgan mintaqalarida asosan, kuchlar muvozanati va dunyo siyosatidan bexabar qiziqqon yoshlarni saflariga jalb qilishga muvaffaq bo'lishgan. Ularning siyosat ilmida ham no'noq bo'lishlari ko'pdan ko'p fitnalarni uyg'otishlariga sabab bo'ldi. Shundoq ham qo'l ostidagi musulmonlarni yo'qotish haqida bosh qotirib, qulay fursat kutib turgan g'araz niyatli kuchlarga hizbut-tahrirchilar o'sha fursatni ikki qo'llab taqdim qilishdi. Natijada Islom dini va musulmon jamiyatlariga faqat ziyon va nadomat keltirdilar xolos.
Hizbchilar ilmsiz bo'lgani uchun aqida va fiqh masalalarida jiddiy va qo'pol xatolarga yo'l qo'ygan. Masalan,
Behayo suratlarni tomosha qilish joiz.
Begona ayolni shahvat bilan yoki shahvatsiz o'pish joiz.
Ikki qutbda yashovchilardan namoz va ro'za soqit bo'ladi.
Hizbut tahrir oqimining mana shunga o'xshagan umuman dinimiz qonun-qoidalirga to'g'ri kelmaydigan ko'plab “fatvolari” va da'volari mavjud.
Hozirgi kunimizda “Yomg'irdan keyingi qo'zi qorinday” ko'payib ketayotgan turli firqalar, toifalar, hizblar va bemazhablar Ahli sunna val jamoa e'tiqodi bo'yicha tan olingan to'rt fiqhiy mazhablarning biriga xossatan Hanafiy mazhabiga amal qilgan holda ibodatlarini ado etayotgan musulmonlarni fitnaga solish va to'g'ri yo'ldan adashtirib o'zlarining noto'g'ri g'arazli g'oyalarining qurboniga aylantirish uchun turli uslublardan foydalanadilar.
Shunday ekan, har birimiz bunday buzg'unchi oqim a'zolaridan o'zimizni va farzandlarimizni ehtiyot qilmog'imiz ayni muddaodir.
Kosonsoy tumani "Abdulhayxon" jome masjidi
imom xatibi: Yo'ldoshev Isoqjon
Dohada «Uzbekistan: Heritage in Motion» ko‘rgazmasi ochiladi
2026-yil 3-sentabr kuni Dohadagi Islom san’ati muzeyida O‘zbekiston tarixi va madaniy merosiga bag‘ishlangan «Uzbekistan: Heritage in Motion» ko‘rgazmasi ochiladi. Ekspozitsiya Markaziy Osiyoda islom dini tarqalishidan oldingi davrdan to hozirgi kungacha bo‘lgan tarixiy va madaniy jarayonlarni qamrab oladi hamda 28-noyabrgacha davom etadi.
Ekspozitsiyada Qatar va O‘zbekistondagi yetakchi muzey hamda madaniy muassasalar kolleksiyalaridan namunalar namoyish etiladi. Ular orasida Afrosiyobning mashhur devoriy tasviri, «Katta Langar» Qur’oni, Sharqshunoslik instituti qo‘lyozmalari, Buxoro kulolchilik namunalari, XIX–XX asrlarga oid milliy liboslar, zargarlik buyumlari, ipak matolar va an’anaviy hunarmandchilik asarlari bor.
Ko‘rgazma qadimgi mintaqa tarixi, me’moriy meros, islom sivilizatsiyasining intellektual yutuqlari hamda an’anaviy hunarmandchilik rivojiga bag‘ishlangan to‘rtta tematik bo‘limdan iborat. Unda O‘zbekistonning islom olamida fan, madaniyat va san’at rivojining tarixiy markazlaridan biri sifatidagi o‘rniga, shuningdek, Somoniylar va Temuriylar davri merosiga alohida e’tibor qaratiladi.
Tarixiy meros mamlakatning zamonaviy madaniy rivoji bilan uzviy bog‘liq holda namoyish etiladi. Dekorativ-amaliy san’at, to‘qimachilik va zargarlik an’analariga alohida o‘rin beriladi.
Ko‘rgazma doirasidagi ommaviy dastur ma’ruzalar, mahorat darslari, an’anaviy hunarmandchilik namoyishlari, shuningdek, ikat san’ati va ipak ishlab chiqarishga bag‘ishlangan taqdimotlarni o‘z ichiga oladi. 3–16-sentabr kunlari rassom Davlat Toshev rezidentlik dasturi doirasida mahalliy rassomlar va ko‘rgazma tashrif buyuruvchilari uchun Sharq miniatyurasi hamda «Abrū-Bahor» texnikasiga bag‘ishlangan mahorat darslarini o‘tkazadi. Ishtirok etish uchun oldindan ro‘yxatdan o‘tish talab etiladi.
2017-yilda tashkil etilgan O‘zbekiston Madaniyat va san’atni rivojlantirish jamg‘armasi mamlakatning madaniy merosini asrash va xalqaro miqyosda targ‘ib qilish bilan shug‘ullanadi. Jamg‘arma 17 dan ortiq mamlakatda xalqaro loyihalarni amalga oshirgan va 40 dan ortiq xorijiy madaniyat muassasalari bilan hamkorlik qilgan.
Dohadagi Islom san’ati muzeyi 2008-yilda tashkil etilgan. Muzey kolleksiyasi qariyb 1 300 yillik tarixni qamrab oladi va unda qo‘lyozmalar, kulolchilik buyumlari, metall va shisha mahsulotlari, to‘qimachilik namunalari, gilamlar hamda zargarlik buyumlari mavjud.
