Buyuklar imkoniyatlarni yuzaga keltiradilar
Dengizda suzib borayotgan bir kema to'lqinga bas kelolmay g'arq bo'libdi. Faqat to'rt kishigina omon qolibdi. To'lqinlar ularni kimsasiz orolga olib borib qo'yibdi.
Uch kun o'tgach ulardan biri osmondan oltin ham, kumush ham yog'masligini tushunib etgach to'lqinlarni engib o'tishga yaraydigan kichkina qayiq yasashga kirishibdi.
Uning taklifi ikkinchi odamga ham yoqibdi va qayiq yasashga yordamlashibdi.
Uchinchi kishi esa yasalgan qayiq to'lqinlar orasiga kirib oldingi kema kabi to'ntarilib ketishidan qo'rqib joyida o'tiraveribdi, qutqaruv vertalyotlari kelguniga qadar kutishni ma'qul ko'ribdi.
To'rtinchi kishi esa bu oliy intilishni mazah qilibdi, mensimabdi. Bunday harakatlar fikrlashiga ta'sir qilmasligi uchun ulardan uzoqqa ketib qolibdi.
Ikki kun o'tib birinchi va ikkinchi odam to'lqinlardan kechi o'tib, qirg'oqqa etib borishibdi.
Yana ikki kun o'tib qutqaruv vertalyotlari orolga etib borib, uchinchi odamni qutqarishibdi.
Oradan bir oy o'tar-o'tmas jahon miqyosidagi shirkatlardan biri birinchi kishining qarashlarini ma'qullab uni ishga taklif qilishibdi va katta odam bo'lib ketibdi
Haligi orolda qayiq yasashda yordamlashgan ikkinchi kishini ham esdan chiqarmabdi, uni o'ziga sherik qilibdi. Ikkovlari ham muvaffaqiyatli kishilarga aylanishibdi.
Uchinchi kishi esa hayotini oddiy suratda o'tkazibdi.
Ijtimoiy tarmoqlarda bu xabarni eshitgan bir donishmand odam voqeaga quyidagi to'rtta gap bilan kommentariya yozibdi:
“Buyuklar imkoniyatlarni yuzaga keltiradilar. Muvaffaqiyatlilar uning qimmatini ko'taradilar, baland baholaydilar. Oddiy odamlar uni qilishdan qo'rqadilar. Muvaffaqiyatsizlar esa uning ustidan kuladilar!”.
Kunlar o'tib birinchi odam tarixga kiribdi, ikkinchisi muvaffaqiyatli hayot kechiribdi, uchinchisi kunlarini xuddi quyosh chiqib-botishi kabi oddiy o'tkazibdi, to'rtinchisi esa hali hanuz qidirilmoqda ekan!
Endi savol: siz bulardan qaysi birisiz?
Doktor Hasson Shamsi Poshoning "Metin qoyalar" kitobidan
G'iyosiddin Habibulloh, Ne'matulloh Isomov tarjimasi.
Kech uxlash umrni qisqartiradi
Tadqiqotlarga ko‘ra, dunyo aholisining 58 foizi uyqusizlikdan aziyat chekmoqda. Buning birinchi sababi gadjetlar doimiy tomosha qilish oqibatida kechki soat 23:00 dan keyin uxlashga odatlanishdir.
Kech uxlash sog‘liqqa bir qancha xavf tug‘diradi.
Jigar va boshqa a’zolar o‘zini tiklay olmaydi. Inson organizmidagi barcha a’zolar tunda, ayniqsa, soat 22:00–02:00 oralig‘ida faol tiklanish jarayoniga kirishadi. Xususan, jigar soat 23:00 dan keyin tanani faol tozalash (detoksikatsiya) vazifasini bajaradi. Agar inson u paytda uxlamagan bo‘lsa, vazifa to‘liq bajarilmaydi. Bu esa charchoq, bezovtalik, tushkunlikka olib keladi.
Gormonlar muvozanati buziladi. Uyqu vaqtida, ayniqsa, soat 22:00–01:00 orasida o‘sish gormoni (melatonin va somatotropin) ishlab chiqariladi. Bu gormonlar immunitetni ko‘tarish, teri va hujayralarni tik lash, stressni kamaytirishga xizmat qiladi. Agar uxlash kechiksa, bu gormonlar kama yib boradi.
Aqliy faoliyat susayadi. E’tiborni jamlash, eslab qolish qobiliyatining pasayishi aynan o‘z vaqtida uxlamaslik bilan bog‘liq. Oqibatda ish unumdorligi yomonlashib, sifatli o‘qishga ham salbiy ta’sir qiladi.
Ruhiy muvozanat buziladi. Soat 23:00 dan keyin uxlaydigan insonlarda depressiya, qo‘rquv, ruhiy zaifliklar ko‘p kuzatiladi.
Yurak urish muvozanati yomonlashadi.
So‘nggi yillarda yurakqon tomir kasalliklari ham ko‘payib, ham “yosharib bormoqda”. Kam va o‘z vaqtida uxlamaslik yurakni zo‘riqtirib, umrning qisqarishiga sabab bo‘lmoqda. Yurakni davolash uchun o‘z vaqtida uxlash kerak.
Eng foydali uyqu esa soat 22:00 dan 05:00 gacha bo‘ladi. Chunki aynan shu soatlarda uyqu fazalari mukammal kechadi.
Internet manbalari asosida tayyorlandi.
“Hidoyat” jurnalining 2025 yil 8-sonidan
http://hidoyatuz.taplink.ws
