Ustozni g'animat bilish
Bismillahir Rohmanir Rohiym.
Alloh taologa bitmas-tuganmas hamdu sanolar bo'lsin.
Payg'ambarimizga mukammal va batamom salavotu durudlar bo'lsin.
Ustozni g'animat bilish
Tolibi ilmlarga qilinadigan nasihatlardan eng muhimi – bu ustozni, uning bilimini va ilm majlislarini g'animat bilish, paytida ulardan foydalanib qolishdir. Qanchadan-qancha shaxslar zamondoshlari bo'lmish ulamolarga etisha olmaganlari, buning uchun hasrat-nadomatda qolganlari tarixdan ma'lum.
Hatib Bag'dodiy rahmatullohi alayh o'zining “Rihlat” nomli kitobining so'nggida bir bob qilib, uni “Biror shayx tomon uning oliy sanadini talab qilib yo'lga chiqqanlar va o'sha shayxlar o'lib qolib, murodiga eta olmagan talabgorlar zikri” deb atagan.
Abdulloh ibn Dovud Haribiy aytadi: “Basraga Ibn Avn bilan uchrashish uchun kirgan edim. Bani Doro ko'prigiga kelganimda Ibn Avnning vafot etgani xabari keldi. Menga nima etganini Alloh biladi”.
Qarang, mazkur kishilar biror-bir dunyo matohi, boylik, qasr yo boshqasi uchun nadomat qilayotganlari yo'q. Chunki bular topiladigan narsalar. Ammo ulamolarning o'rinlarini hech kim bosa olmaydi.
O'tmishdan bilamizki, birgina hadis rivoyati, birgina fiqhiy masala echimi uchun kishilar uzoq masofali joylarga yo'lga tushganlar. Vaholanki, o'sha paytlarda sharoitlar og'ir edi. Olimlarning, ilmning qadrini bilganlaridan og'ir mashaqqatlarga ham rozi bo'lganlar.
Ammo hozirgi kunda qulaylik va keng imkoniyatlar bo'la turib biz ustozlarimizdan foydalanishni bilmayapmiz. Ulamolar g'animat ekani hadisi sharifda ochiqdan-ochiq bayon qilingan.
Abdulloh ibn Amr ibn Os roziyallohu anhumodan rivoyat qilinadi:
«Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning «Albatta, Alloh ilmni bandalaridan birdaniga sug'urib olmaydi, balki ilmni ulamolarning jonini olish bilan sug'urib oladi. Nihoyat, birorta olimni qoldirmagach, odamlar johillarni boshliq qilib olishadi. Keyin ular so'raladilar va ilmsiz ravishda fatvo berishadi. Natijada adashadilar va adashtiradilar», deganlarini eshitdim» (Imom Buxoriy rivoyat qilgan).
Qarang, ilm ulamolarning vafoti sabab ko'tarilar ekan. Ya'ni, ilmni ushlab, saqlab turadiganlar ulamolardir. Ularning zavollari ilm zavoli ekan.
Imom Zahabiy ulamolardan uch kishi bir vaqtda vafot topganlarida: “Shahar bir yil ichida ana o'sha uch kishi kabilardan xoli qolsa, unda nuqson zohir bo'libdi”, degan ekan.
Yemak va ichimlik badan ozuqasi bo'lsa, qalb ozuqasi ilmdir. Qalblarni tiriltiradiganlar olimlardir. Nafaqat qalblarni, balki olamni tirik tutadiganlar olimlardir. Mana shuning uchun ham: “Olimning o'limi – olamning o'limi”, deyilgan. Olim olamning ruhi, nuri va hayotidir.
Uzoqqa bormay, yaqin davrdan misol keltiradigan bo'lsak, rahmatli shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusuf hazratlari vafot etganlaridan keyin u kishining ilmlaridan, aqalli u zotni bir ko'rishdan, duolarini olishdan bahramand bo'lmay, hasratda qolganlarning sanog'i yo'q. U kishiga etisha olmaganlar u yoqda tursin, garchi shogirdlik baxtiga muyassar bo'lgan bo'lsalar-da, ma'rifat bulog'idan ayrilib qolganlari uchun qanchalar o'ksinishdi.
Qalbimizdan u zotdan keyingi katta bir kemtikni, o'rni to'lmas bir bo'shliqni his qilganimizda “Birgina inson dunyoni shunchalar munavvar qilib turganmidi?!” deymiz bexosdan. Ha, birgina inson dunyoni xayrga to'ldirib turgan edilar. Mana shu xayr ilm nuri, ilm barokoti edi.
Ammo olim ketdi, deb butkul noumidlikka tushish noto'g'ri. Olimlar aslida barhayotlar. Ular narigi dunyoga o'tishgan bo'lsa-da, xalaflarini, ya'ni o'rinbosarlarini qoldirishgan. Biz endi ular qoldirgan meroslari va merosxo'rlarini g'animat bilaylik.
Odinaxon Muhammad Yusuf
Anjuman diniy sohada zamoniy kadrlar tayyorlash yo‘lidagi muhim qadam bo‘ldi
Joriy yilning 19-20 avgust kunlari bo‘lib o‘tgan nufuzli anjuman diniy ta’lim tizimini sifat jihatidan yangi bosqichga olib chiqish, ilmiy-tadqiqot ishlari ko‘lamini kengaytirish va sohaga ilg‘or pedagogik yondashuvlarni tatbiq etish va zamon talabiga mos kadrlar tayyorlashda yo‘lidagi salmoqli amaliy qadam bo‘ldi.
Tadbirlar davomida sohaga oid ilmiy ma’ruzalar bilan bir qatorda Oliy Majlis Qonunchilik palatasi, Raqamli ta’lim va sun’iy intellektni rivojlantirish markazi hamda ilmiy-tadqiqot sohasining yetakchi mutaxassislari tomonidan ma’naviy-ma’rifiy taraqqiyot, diniy ta’limda raqamli transformatsiya, sun’iy intellekt va ilmmetriya masalalariga bag‘ishlangan mahorat darslari ham o‘tkazildi. Mashg‘ulotlar tizimda zamonaviy yondashuvlarni ommalashtirish, dars jarayonlarida yangicha uslublarni qo‘llash hamda soha vakillarining kasbiy mahoratini oshirishga xizmat qiladi.
Shuningdek, anjuman doirasida oliy va o‘rta maxsus diniy ta’lim muassasalari professor-o‘qituvchilarining muhtaram Prezidentimizga yo‘llagan Murojaatnomasi o‘qib eshittirildi.
Unda so‘nggi yillarda diniy-ma’rifiy sohani tubdan rivojlantirish, milliy va diniy qadriyatlarimizni tiklash hamda ulug‘ ajdodlarimizning boy ma’naviy merosini o‘rganish va diniy ta’limni rivojlantirish borasida olib borilayotgan tarixiy islohotlar alohida e’tirof etildi. Jumladan, Mir Arab oliy madrasasi, Hadis ilmi maktabi, Imom Termiziy islom instituti kabi diniy ta’lim maskanlari, Imom Buxoriy, Imom Termiziy, Imom Moturidiy va Bahouddin Naqshband kabi xalqaro ilmiy-tadqiqot markazlari tashkil etilishi yurtimizda ma’rifat ahli uchun keng imkoniyatlar ochgani ta’kidlandi.
O‘z navbatida, pedagoglar ushbu yuksak e’tibor va shart-sharoitlar uchun Davlatimiz Rahbariga minnatdorlik bildirib, bunga javoban yoshlarni Vatanga muhabbat va umuminsoniy qadriyatlarga hurmat ruhida tarbiyalash, Islom dinining asl insonparvarlik g‘oyalarini o‘zlashtirgan va sohada yetuk kadrlarni tayyorlashini ta’kidladilar.
Bo‘lib o‘tgan anjuman diniy ta’lim tizimini yangi bosqichga olib chiqish, innovatsion va raqamli texnologiyalarni o‘quv jarayoniga tatbiq etish hamda sohada yuqori malakali, zamon bilan hamnafas mutaxassislarni tayyorlashda muhim poydevor bo‘lib xizmat qiladi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati
- «
- »