Dinda g'uluvga ketish man etiladi
Muqaddas dinimizda har bir o'rinda mo'datillikga targ'ib qilingandir. Bu hoh ibodat masalasida bo'lsin hoh ijtimoiy hayotda bo'lsin o'rta hol bo'lishga buyurilingandir. Dinimizda shunday yomon jihat borki bu ham bo'lsa dinda g'uluvga ketishdir.
G'uluv so'zi (arabcha so'z bo'lib — ruxsat berilgan chegaradan chiqish degan ma'noni bildiradi).
Alloh taolo o'z kalomida oldingi qavmlardan g'uluvga ketganlarning holatini bayon qilib quyidagicha marhamat qmladi:
«Ayting: Ey ahli kitoblar! Diningizda haddan oshmangiz va oldindan adashgan va ko'plarni, adashtirgan hamda to'g'ri yo'ldan chalg'iganlarning xavoyi nafslariga ergashmangiz!» (Moida, 77).
Imom Navaviy esa g'uluvni “shariatda talab etilgan narsaga qo'shimcha kiritish” deb atagan.
Abdul Karim Yunus Al-Hatibning ta'rifi quyidagicha: “G'uluv — biror narsada mubolag'a qilib, unda haddan oshish va mo''tadillik chegarasidan chiqishdir” deb ta'rif berganlar.
G'uluv – bir narsada chuqur ketish va ortiqcha urinishdir. Payg'ambar sollallohu alayhi va sallam g'uluvdan qaytarib, shunday deganlar: «Dinda g'uluv ketishdan saqlaninglar! Sizlardan ilgarigilar dinda g'uluv ketish sababligina halok bo'lishgan» (Ahmad, Nasoiy, Ibn Moja va boshqalar rivoyati, As-silsilatus-sahiha: 1283).
Anas roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi: “Uch kishilik guruh Nabiy sollallohu alayhi va sallamning zavjalarining uylariga Nabiy sollallohu alayhi va sallamning ibodatlari haqida so'rab keldi. Bas, ularga (bu haqda) xabar berilganida xuddi u (ibodat)ni oz sanaganday bo'ldilar. Shunda ular:
“Biz qayoqdayu, Nabiy sollallohu alayhi va sallam qayoqdalar, u zotning o'tganu qolgan gunohlari mag'firat qilingan”, dedilar.
Ulardan biri:
“Men abadul abad tunlarni namoz o'qish bilan o'tkazaman”, dedi. Boshqasi esa:
“Men umrbod ro'za tutaman, og'zim ochiq yurmayman”, dedi. Yana boshqa biri:
“Men ayollardan chetda bo'laman, abadul abad uylanmayman”, dedi.
Rasululloh sollallohu alayhi va sallam ularning oldilariga kelib:
“Shunday, shunday, deganlar sizlarmi?! Ammo Allohga qasamki, men Allohdan eng qo'rquvchirog'ingizman va Unga eng taqvodoringizman. Lekin ro'za ham tutaman, og'zim ochiq ham bo'ladi. Namoz ham o'qiyman, uxlayman ham, ayollarga uylanaman ham. Bas, kim mening sunnatimdan yuz o'girsa, mendan emas”, dedilar”.
Ikki shayx va Nasaiy rivoyat qilganlar. (“Hadis va Hayot” kitobidan).
Ming afsuslar bo'lsinkim so'ngi vaqtlarda ayniqsa yoshlarimiz orasida dinda g'uluvga, ketish mutaassiblik holatlari ko'plab uchrab turmoqda. Bu illatlarni oldini olishda avvalambor ota-onalar farzandlari bilan yaxshi munosabatda bo'lishliklari, diniy ehtiyojlarini qondirishda internet tarmoqlaridagi turli xil mutaassib va e'tiqodda adashgan shaxslardan emas yurtimizdagi rasmiy diniy ulamolardan o'zlarini qiziqtirgan masalalarini so'rab olishliklari lozimdir. Shundagina biz farzandlarimizni dinda g'uluvga ketishdan asragan bo'lamiz, Inshaalloh!!!
Nurullo Mahkamov,
Chust tuman “Said Nasimxon to'ra” jome masjidi imom-xatibi
Iordaniya OAV: Toshkentda Islom sivilizatsiyasiga bag‘ishlangan xalqaro mediaforum o‘tkaziladi
Iordaniyaning nufuzli “Jordan News Agency” (Petra) axborot agentligi hamda “Hala Ahbar” nashrida 24–29 avgust kunlari Toshkent shahrida bo‘lib o‘tadigan “Islom sivilizatsiyasi: yangi nigoh va kashfiyotlar” mavzusidagi xalqaro mediaforumga bag‘ishlangan maqolalar e’lon qilindi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.
Agentlikda yozilishicha, mazkur yirik xalqaro tadbir O‘zbekistonning jahon media hamjamiyati bilan aloqalarini yanada kengaytirish, jurnalistlar va soha mutaxassislari o‘rtasida tajriba almashishni rivojlantirishi bilan ahamiyatlidir.
Shu bilan birga, forum davomida islom sivilizatsiyasining boy ilmiy-ma’rifiy va madaniy merosini zamonaviy media vositalari orqali keng targ‘ib etishga alohida e’tibor qaratiladi.
Forumning asosiy tadbirlari O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazida o‘tkaziladi. Unda xorijiy ommaviy axborot vositalari vakillari, xalqaro ekspertlar hamda media sohasi mutaxassislari ishtirok etadi.
Nashrlar forum dasturining mazmun-mohiyatiga alohida e’tibor qaratgan. Xususan, tadbir doirasida yalpi majlislar, ixtisoslashtirilgan media-ko‘rgazmalar, matbuot brifinglari va ikki tomonlama uchrashuvlar tashkil etiladi.
Munozaralarda hujjatli filmlar yaratish, tarixiy xotirani asrash va yoritish, nashriyot loyihalarini rivojlantirish, zamonaviy texnologiyalardan media sohasida samarali foydalanish hamda xalqaro media loyihalarni amalga oshirish istiqbollari muhokama qilinadi.
Nashrning qayd etishicha, tadbirning muhim jihatlaridan biri – O‘zbekistonlik talabalar uchun xalqaro media sohasining tajribali mutaxassislari ishtirokida amaliy master-klasslar o‘tkazilishidir. Bu mashg‘ulotlar zamonaviy jurnalistika, mediamahsulotlar yaratish va xalqaro axborot makonida samarali faoliyat yuritish bo‘yicha bilim va ko‘nikmalarni oshirishga xizmat qiladi.
Iordaniya OAVda forum doirasida ishtirokchilar uchun Samarqand shahriga safar ham rejalashtirilgani qayd etilgan. Xorijiy jurnalistlar Imom Buxoriy majmuasini ziyorat qilib, Samarqandning boy tarixiy-madaniy merosi bilan tanishadilar. Toshkent shahrida esa xalqaro OAV vakillari uchun maxsus mediatur tashkil etiladi.
Bunday safarlar forum ishtirokchilariga O‘zbekistonning nafaqat zamonaviy taraqqiyoti, balki uning jahon sivilizatsiyasi tarixidagi o‘rni, ilmiy-ma’rifiy an’analari va boy madaniy merosi haqida bevosita tasavvur hosil qilish imkonini beradi.
Maqolalarda xalqaro mediaforumning 28 avgust kuni yakuniy yalpi majlis va rasmiy yopilish marosimi bilan yakunlanishi ham ma’lum qilingan. Xorijiy mehmonlar O‘zbekiston Respublikasi davlat mustaqilligining 35 yilligiga bag‘ishlangan tadbirlarda ham ishtirok etadi.
O‘zbekiston musulmonlar idorasi Matbuot xizmati
