Jihod nima?
Jihod so'zi lug'atda “g'ayrat qilmoq”, “harakat qilmoq”, “intilmoq”, “zo'r bermoq”, “bor kuchini sarflamoq”, “kurashmoq”, “mehnat qilmoq” kabi ma'nolarni ifodalaydi.
Hozirgi vaqtda buzg'unchi toifalar o'zlari ilgari surayotgan g'oyaga erishish va g'o'r yoshlarni ergashtirish maqsadida yangi “jihod” turlarini o'ylab topib, ulardan foydalanishga urinmoqdalar. Ular ko'pgina musulmonlarning Islom ahkomlarini bilmasligi, ilmiy saviyaga ega emasligidan foydalanib, “jihod – muqaddas urush” degan tushunchani targ'ib qilib, nohaq qon to'kilishiga sababchi bo'lishadi. Bunga ularning dunyoning turli chekkalarida “jihod” niqobi ostida sodir etayotgan qo'poruvchilik harakatlari misol bo'la oladi. Ular nafaqat boshqa din vakillari, balki musulmonlarga qarshi zo'ravonlik, qo'poruvchilik hamda bosqinchilik xatti-harakatlarini asoslash va oqlash uchun «jihod» tushunchasidan foydalanmoqdalar.
Jihod haqidagi oyatlarning barchasi o'rganib chiqilganida shu narsa ma'lum bo'ladiki, Islomda jihod hukmi sharoitga qarab o'zgarib turadi.
Jihod ikki qismdan iborat: talab va mudofaa. Talab jihodi hozir yo'qligiga ulamolar ijmo' qilishgan. Chunki hozirda hamma davlatlar urushmaslikka kelishganlar va o'zaro aloqalar o'rnatib, elchixonalar ochganlar. Mudofaa jihodi dushmanlar musulmon yurtga urush qilib, bostirib kirsalar, himoya uchun bo'ladi.
Qur'oni karimda begunoh odamlarning joniga qasd qilish qoralanadi. Jumladan, “Niso” surasining 93-oyatida bunday marhamat qilinadi: “Kimda-kim qasddan bir mo'minni o'ldirsa, uning jazosi jahannamda abadiy qolishdir. Yana unga Alloh g'azab qilgay, la'natlagay va unga ulkan azobni tayyorlab qo'ygay”.
Hadislarda ham bu borada ko'plab xabarlar kelgan. Jumladan, Imom Termiziy rivoyat qilgan hadisda bunday deyiladi: “Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: “Alloh taoloning nazdida bir musulmon kishining nohaq qatl etilishidan ko'ra, yorug' dunyoning barbod bo'lib ketishi engilroqdir”, dedilar”.
Rasululloh sallallohu alayhi va sallam aytganlar: «Qo'li bilan va tili bilan o'zgalarga ozor bermagan kishi musulmondir. Alloh taolo man etgan narsalardan qaytgan kishi Alloh yo'lida jihod qilgan kishidir».
Hulosa qilib aytadigan bo'lsak, bizning vatanimiz O'zbekistonda bu kabi noto'g'ri fikrlarning tarqalishining oldini olishimiz kerak. Ulamolarimizdan so'rab, o'rganmay turib internet tarmog'iga ishonib qolmasligimiz kerak. Umuman, g'arazgo'ylarning aldoviga yoshlarimiz ilinib qolmasliklari uchun barcha choralarni ko'rishimiz lozim.
Akbarali Yusufjanov
Uchqo'rg'on tuman Saidxon eshon jome' masjidi imom xatibi
Diniy ta’limda yangi bosqich: Toshkentda nufuzli anjuman bo‘lib o‘tmoqda
Toshkent shahridagi Islom sivilizatsiyasi markazining Katta majlislar zalida O‘zbekiston musulmonlari idorasi tasarrufidagi oliy va o‘rta maxsus diniy ta’lim muassasalari professor-o‘qituvchilarining «Zamonaviy diniy ta’lim: pedagogika, ilm-ma’rifat va innovatsiya» mavzusidagi I ilmiy-amaliy anjumani boshlandi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi tarixida ilk bor o‘tkazilayotgan ushbu nufuzli tadbirda Prezident maslahatchisi Muzaffar Komilov, Din ishlari bo‘yicha qo‘mita raisi Sodiqjon Toshboyev, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari, Islom sivilizatsiyasi markazi direktori Firdavs Abduxoliqov, shuningdek, diniy ta’lim muassasalari rahbarlari, bosh imom-xatiblar va OAV vakillari ishtirok etmoqda. Anjumanga jami 700 nafarga yaqin pedagog va soha vakillari jalb etilgan bo‘lib, ularning 300 nafari bevosita zalda, 400 nafari esa hududlardan videoselektor orqali qatnashmoqda.
So‘zga chiqqan notiqlar so‘nggi yillarda Prezidentimiz tashabbuslari bilan diniy-ma’rifiy sohani takomillashtirish va zamonaviy kadrlar tayyorlash borasida amalga oshirilayotgan tizimli islohotlarga to‘xtalib o‘tmoqda. Ta’kidlanganidek, Mir Arab oliy madrasasi, Hadis ilmi maktabi, Imom Termiziy islom instituti va madrasasi hamda 4 ta xalqaro ilmiy-tadqiqot markazining tashkil etilishi ilm ahliga keng imkoniyatlar eshigini ochdi. Toshkent islom institutida magistratura ochildi, tizimdagi 510 nafar pedagogning 50 nafardan ortig‘i PhD va DSc ilmiy darajalariga ega bo‘ldi.
Shuningdek, yurtimizdagi diniy ta’lim muassasalariga Misrning Al-Azhar majmuasi ustozlari jalb etildi. 90 ta fan dasturi va yangi avlod darsliklari yaratildi. Mir Arab, Xadichai Kubro, Hidoya va Ko‘kaldosh madrasalari zamonaviy binolarga ega bo‘lib, Iordaniya, Misr va Birlashgan Arab Amirliklarining yetakchi oliy ta’lim muassasalari bilan hamkorliklar rivojlanmoqda.
Ushbu nufuzli anjumandan ko‘zlangan maqsad ham professor-o‘qituvchilar uchun ilmiy-amaliy muloqot maydonini yaratish, pedagoglarning kasbiy salohiyatini yuksaltirish, ta’lim jarayoniga raqamli va innovatsion usullarni keng joriy etishdir.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati
