13 Март, 2026, 24 Рамазон, 1447
13 Март, 2026, 24 Рамазон, 1447
НАЗМ
Олтинчи муъман биҳнинг шарҳини муносабат
жиҳатидин мунда қилинди
Тақдирға ишоратдур
Еру кўк ичра ҳар не ҳодисдур,
Тенгри тақдири, билки, боъисдур.
Куфру дин, зуҳду фисқу яхши-ямон,
Тенгри тақдири бирладур яксон.
Феълингиз ҳар недур, билинг Ондин,
Ямону яхши барча – Раҳмондин.
Ямону яхшидур – қазоси анинг,
Яхшиғадур вале ризоси Анинг.
Зоҳидиға тегар тувбан таъабе,
Ёрлақар фосиқени бесабабе.
Зулм эмастур, эрур бори иши хўб,
Адл ила фазл эрур Анга мансуб.
НАСРИЙ БАЁН
БОБУР ИЗОҲИ. Олтинчи муъман биҳ (иймоннинг олтинчи шарти)нинг шарҳи мавзуга муносиб бўлгани сабабли бу ўринда қилинди.
Тақдирга ишонмоқ шарҳи
Еру осмон ичра яна ҳар нимаики бор бўлса, ҳаммаси ҳодисдир – кейин пайдо бўлгандир. Бунга Аллоҳ таъолонинг тақдири – белгилаб қўйган ўлчови, андазаси, қазою қадари сабабдир.
ИЗОҲ. Инсон, жин, Ер, осмон, малак (фаришта), шайтон, ҳайвон, ўсимлик, жонсиз мавжудот, жавҳар, маъдан, идрок этиладиган ва ҳис қилинадиган нарсаларнинг ҳамма-ҳаммаси ҳодисдир (кейин пайдо бўлгандир). Жаноби Ҳақ буларни йўқдан бор қилган («Жомиъ ул-мутун»).
Куфр ва иймон, зуҳду фисқ, яъни дунё лаззатларидан кечиб, Ҳаққа берилиш ҳам, Ҳақ йўлдан чиқиб, нолойиқ ишларни қилиш ҳам, яхши ва ёмон ишлар ҳам – ҳаммаси бирдай Аллоҳнинг белгилаб қўйган тақдири биландир.
Феълингиз ҳар қандай бўлса, Ундан деб билинг, чунки яхши ва ёмон ишларнинг ҳаммаси Раҳмон бўлмиш Аллоҳдандир.
Яхши ва ёмон ишларнинг ҳаммаси Унинг қазою қадари биландир, лекин (Унинг ёмон ишларга ризоси йўқ,) Унинг ризоси фақат яхши ишларгадир (Аллоҳ фақат яхши ишлардан рози бўлади).
Зоҳидга – дунёдан ўзини тортиб, тоат-ибодатга берилган кишига, хоҳласа, Ундан машаққат, қийинчилик етади, (хоҳласа,) фосиқни, яъни Ҳақнинг итоатидан чиққан гуноҳкорни ҳеч қандай сабабсиз ҳам раҳмат қилаверади. Унинг барча иши яхшидир, зулм-ноҳақлик эмасдир, адолат ва фазл – лутфу карам Унга тегишлидир, Унга хосдир.
ИЗОҲ. Тақдирга – яхшилик ва ёмонлик Аллоҳдан эканига ишонмоқ иймон шартларидандир.
Насрий баён ва шарҳ муаллифи:
Мирзо КЕНЖАБЕК
Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм
1. Кечаси тетик туриш учун пешиндан кейин бироз дам олинг.
2. Ибодатга халал бермаслик учун ифторда кўп овқат еманг.
3. Бу кечани ибодат билан ўтказаётганда тавба қилишга азм қилиш.
4. Барча мўминлар ва мўминалар учун истиғфор ва дуони кўпайтиринг.
5. Бутун аъзоларингиз билан Аллоҳга юзланинг, ҳаттоки, ақлингиз ва қалбингиз У Зотдан бошқасидан узилсин.
6. Жанжал ва тортишувлардан узоқда бўлинг, сизнинг ҳаққингизни поймол қилганларни кечиринг.
7. Фикрингизни бир жойга қўйиб, ибодат қилинг, Қадр кечасида хаёл бошқа нарсаларда бўлиб, юз ракатни тугатиб қўйишни фойдаси йўқ.
8. Дуо ва ибодатда ихлосли бўлиш қалбингиз Аллоҳдан бошқаси билан машғул бўлиб ракатларни кўпайтиришдан муҳимроқ.
9. Қадр кечасида имкон борича таҳоратли бўлишга ҳаракат қилинг.
10. Дуоингиз ижобат бўлишига аниқ ишонинг. Чунки ижобат бўлишига ишонмаслик дуонинг орасига тўсиқ пайдо қилади.
11. Аллоҳ дуоларингизни қабул қилиб, ижобат қилишига ишончингиз комил бўлсин.
12. Дуода бор вужудингиз билан ёлвориб сўранг, чунки Аллоҳ азза ва жалла ёлвориб дуо қилган бандасини яхши кўради.
13. Ҳар бир гуноҳингиз учун Аллоҳ таолога истиғфор айтинг, У Зот сизни афв қилишини сўранг.
14. Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васалламга, У зотнинг оилаларига кўп саловот ва саломлар айтинг, саҳобаларга Аллоҳдан розилик сўранг (яъни “Розияллоҳу анҳу” деб айтиш).
15. Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васалламга саловот айтиб ортидан: “Аллоҳумма иннака аъфуввун туҳиббул аъфва фаъфу аннаа” (“Аллоҳим, албатта Сен гуноҳларни афв қилувчи зотсан, афв қилишни яхши кўрасан, бизларни афв эт”), дуосини кўп айтинг.
16. Аллоҳ таоло барча мусулмонларни дўзахдан озод қилишини кўп сўранг.
17. Ҳалол ризқни осон қилиб беришини ва ҳолатларни яхши томонга ўзгартиришини сўраб дуо қилиш.
18. Ўтган ота-оналарингизнинг ҳақига дуо қилиб, Аллоҳдан гуноҳларини кечиришини сўранг.
19. Дуо қилганда ушбу дуоларни ҳам айтиш: “Роббанаа ҳаб ланаа мин азважинаа ва зурриййаатинаа қуррота аъюн”, (Роббимиз, бизга жуфти ҳалолларимиздан, фарзандаларимиздан кўз қувончлари бер).
20. Эр ёки хотин бир-бирининг ҳақига гўзал ҳолат, нафс ва фикрнинг роҳатини тилаб дуо қилиши керак.
21. Сажда қилган ҳолатингизда кўп дуо қилинг. Чунки банданинг Роббисига энг яқин бўлган ҳолати сажда қилган ҳолатидир.
22. Саждада узоқ вақт дуо қилиб туринг. Чунки Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам бу ҳақда бундай деганлар: “Белларингиз гуноҳларингиздан оғирлашиб кетган. Уларни саждада узоқ туриш билан енгиллатинглар”.
23. Бир сонияни ҳам зое кетказманг, вақтни ғанимат билинг. Чунки илоҳий раҳмат ва шаббодалар бу тунда очик бўлади.
24. Қодир бўлганингизча Қуръон ўқинг.
25. Қадр кечасини ибодат билан ўтказиш тонг отгунича давом этади, ўша вақтда фаришталар осмондан тушиб, чиқиб туришади.
26. Аллоҳ таоло сизни бу кечани ибодат билан ўтказишга муваффақ қилганига шукрлар айтинг, сиздан бошқа қанча-қанча кишилар бу бахтдан бебаҳра қолди.
27. Қадр кечасида имкон қадар садақа беришни унутманг. Чунки бу кечада қилинган ҳар бир амалнинг ажри улуғ.
Муҳаммад Яҳё Низомиддин
Иймон 
Намоз 
Рўза 
Закот 
Ҳаж 
Қуръон 
Ислом сабоқлари 
Aлоқа 