أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلۡمَلَإِ مِنۢ بَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ مِنۢ بَعۡدِ مُوسَىٰٓ إِذۡ قَالُواْ لِنَبِيّٖ لَّهُمُ ٱبۡعَثۡ لَنَا مَلِكٗا نُّقَٰتِلۡ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِۖ قَالَ هَلۡ عَسَيۡتُمۡ إِن كُتِبَ عَلَيۡكُمُ ٱلۡقِتَالُ أَلَّا تُقَٰتِلُواْۖ قَالُواْ وَمَا لَنَآ أَلَّا نُقَٰتِلَ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ وَقَدۡ أُخۡرِجۡنَا مِن دِيَٰرِنَا وَأَبۡنَآئِنَاۖ فَلَمَّا كُتِبَ عَلَيۡهِمُ ٱلۡقِتَالُ تَوَلَّوۡاْ إِلَّا قَلِيلٗا مِّنۡهُمۡۚ وَٱللَّهُ عَلِيمُۢ بِٱلظَّٰلِمِينَ٢٤٦
246. (Эй Муҳаммад), Мусодан кейинги Бани Исроил аъёнларини кўрмадингизми? Улар пайғамбарларига: "Бизга бир подшоҳни тайин қилиб бер, шунда Аллоҳ йўлида жанг қилайлик!" дейишди. У: "Агар сизларга уруш фарз қилинса, балки урушмассизлар?" деди. Улар: "Диёримиздан ва фарзандларимиздан жудо бўлгач, Аллоҳ йўлида урушмасмидик!" дейишди. Уларга уруш фарз бўлганида озчиликдан ташқари ҳаммалари бош тортишди. Аллоҳ золимларни билувчидир.
Ушбу суранинг 246 дан 251-оятигача Толут ва Жолут ҳақидадир. Толут Бани Исроилнинг подшоҳи, пайғамбар Довуд алайҳиссаломнинг қайнотаси бўлган, ундан сўнг подшоҳлик ҳазрати Довудга қолган. Жолут эса Бани Исроилнинг ашаддий душманларидан бўлган Амолиқа подшоҳларидан бири эди. Уни ҳазрати Довуд палахмон (тош ўқ билан ўқланиб, бош устида айлантириб отиладиган қурол) билан отиб ўлдирган. Тарихчилар ривоятига кўра, пайғамбар Шамвил алайҳиссалом Бани Исроил қавмини озодликка ва фаровонликка олиб чиқиш тадорикини кўради. Бунда Бани Исроил қавмига жасур, шижоатли йўлбошчи кераклигини билиб, Аллоҳдан шундай йўлбошчи ато этишни сўрайди. Аллоҳ таоло Шамвилга ваҳий юбориб: "Қавмингдан қайси одамнинг бўйи асойингча бўлса, ўша одам қавмга подшоҳ бўлади", дейди. Бўйи асо узунлигича келадиган одам фақат Толут исмли киши бўлиб, бу қавмга у подшоҳ этиб юборилди. Унинг подшоҳлиги белгиси сифатида қавмга бир сандиқ ҳам юборилди.
Жорий йилнинг 11 май куни Туркия Президенти ҳузуридаги Диний ишлар бошқармаси раиси Сафий Арпагуш бошчилигидаги делегация Самарқанд вилоятига ташриф буюрди. Ушбу ташриф шу йилнинг апрель ойида Ўзбекистон делегациясининг Туркияга сафари давомида билдирилган таклифларнинг амалий ифодаси бўлиб, меҳмонларга Президент Администрацияси департамент бошлиғи Музаффар Камилов ва Ўзбекистон мусулмонлари идораси раиси ўринбосари Зайниддин домла Эшонқулов ҳамроҳлик қилди.
Зиёрат дастури Имом Бухорий мажмуасидан бошланди. Делегация аъзолари мажмуадаги кенг кўламли бунёдкорлик ишлари ва зиёратчилар учун яратилган шароитларни юксак эътироф этдилар. Айниқса, инновацион музейдаги замонавий экспозициялар орқали буюк муҳаддис бобомизнинг илмий мероси ва юртимиз алломаларининг жаҳон цивилизациясига қўшган ҳиссаси меҳмонларда катта таассурот қолдирди.
Ўтказилган мулоқотлар давомида диний-маърифий ҳамкорликни мустаҳкамлаш ва ислом меросини биргаликда тадқиқ этиш масалалари муҳокама қилинди. Имом Бухорий жоме масжидида адо этилган пешин намозидан сўнг, Сафий Арпагуш Қуръони Карим тиловат қилиб, мусулмон уммати фаровонлиги ва юртимиз тинчлигини сўраб дуолар қилди.
Шунингдек, меҳмонлар Имом Бухорий халқаро илмий-тадқиқот маркази, Абу Мансур Мотуридий мажмуаси, Амир Темур мақбараси ва Регистон майдони каби табаррук масканларда бўлиб, аждодларимизнинг бой маънавий мероси ва бетакрор меъморий обидалари билан яқиндан танишдилар. Туркия делегациясининг мамлакатимиз бўйлаб сафари давом этмоқда.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси
Матбуот хизмати