Хабар берганимиздек, бугун, 20 февраль куни Наманган вилояти Чортоқ туманидаги Султон Увайс Қараний зиёратгоҳи мажмуасининг тантанали очилиш маросими бўлиб ўтди. Унда Султон Увайс Қаранийга бағишланган илмий анжуман ҳам ўтказилди.
Анжуман давомида Муфтий ҳазратлари нутқ қилиб, мўмин-мусулмон халқимиз, хусусан, Наманган аҳолисини муборак қадамжонинг очилгани билан самимий муборакбод этдилар, сўнг Султон Увайс Қароний ҳазратлари ҳақида таъсирли маъруза қилиб, жумладан бундай дедилар:
– Дарҳақиқат, мўътабар уламоларимиз: “Солиҳ инсонлар эсланганда Аллоҳнинг раҳмати нозил бўлади”, дейдилар.
Қуръони каримда азиз авлиё зотлар хусусида бундай марҳамат қилинади: “Огоҳ бўлингизки, албатта, Аллоҳнинг валийлари (дўстлари)га хавф йўқдир ва улар ташвиш ҳам чекмаслар” (Юнус сураси, 62-оят).
Тафсир китобларида “Аллоҳнинг дўстлари”, яъни авлиёлар хусусида жуда ҳам кўп маълумотлар келтирилган. Жумладан, улар тоат-ибодат билан Аллоҳга яқин бўлувчи, Аллоҳ эса уларга фазлу каромати билан яқин бўлган кишилардир, деб ифодаланган.
Шунингдек, одамлар Қиёмат ваҳимасидан қўрққанда улар қўрқмаслар, одамлар гуноҳларидан ташвиш чекканда улар ташвиш чекмаслар, деб ҳам таъриф берилган.
Султон Увайс Қароний ҳазратлари ана шундай валий зотлардан бўлганлар. У зот Ислом оламида Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга ғойибона ошиқ бўлганларнинг сардори сифатида ҳам машҳурдир.
Увайс Қароний Пайғамбаримиз алайҳиссалом ҳаётлик даврларига етишгани ҳолда, у зот ила кўриша олмай, ғойибона имон келтирган. Саҳобаи киромларнинг кўплари билан кўришган Ҳазрати Увайс Қароний тобеинларнинг улуғларидан бўлган. Бу ҳақда Ҳазрат Умар ибн Хаттоб розияллоҳу анҳудан ривоят қилинишича, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам ора-сира Яман тарафга юзларини буриб, бундай дер эканлар: “Яман томондан раҳмат шабадалари эсмоқда. Эҳсон ва эзгуликда тобеинларнинг энг яхшиси Увайс Қаронийдир”.
Аллоҳ таоло Ҳазрат Увайс Қаронийга бергани каби бизнинг қалбимизга ҳам Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга холис муҳаббатни жо қилсин.
Муфтий ҳазратлари маърузаси якунида илмий анжуман ишига улкан муваффақиятлар тилаб, Аллоҳ таолодан халқимизга тинчлик-осойишталик, файзу барака, сиҳат-саломатлик, элимизни турли бало-офатлардан асрашини, ушбу мажмуани халқимизга узоқ йиллар маънавият ва маърифат маскани сифатида хизмат бўлшини сўраб хайрли дуолар қилдилар.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси матбуот хизмати
Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм
Имом Саълабий раҳимаҳуллоҳ айтадилар: “Абу Муҳаммад Халил ибн Аҳмад ибн Муҳаммад ибн Масъуд Музаккар раҳимаҳуллоҳнинг бундай деганларини эшитдим: “Баъзи улуғлардан бундай ҳикоя келтирилган:
“Мансур ибн Аммор айтади: “Бир хароба жойга кирдим. У ерда қўрқув билан намоз ўқиётган йигитни кўрдим. Ичимда: “Албатта, бу йигитда бир гап бор. Эҳтимол, у Аллоҳ азза ва жалланинг валий дўстларидан бўлса”, дедим. Намоз ўқиб бўлгунича кутиб турдим. Намозидан салом бергач, унга салом бердим. У алик олди. Унга: “Жаҳаннамда бир водий борлигини билмадингиз-ми? Аллоҳ таоло у ҳақида бундай деган:
كَلَّا إِنَّهَا لَظَى
“Йўқ! Албатта у (жаҳаннам) кучли алангадир”.
نَزَّاعَةً لِّلشَّوَى
“Бошнинг терисини сидириб олувчидир”. (Бош териси шилиб олинган дўзахийга Аллоҳ таоло яна янги тери ато этади. Жаҳаннам ўти эса яна уни шилиб олади ва шу тариқа тўхтовсиз давом этаверади.)
تَدْعُو مَنْ أَدْبَرَ وَتَوَلَّى
“У чақирадир; орқага кетган ва юз ўгирганни” (Маориж сураси, 15-17-оятлар).
Оятни эшитган йигит чуқур нафас олди-да, ҳўнграб йиғлаб юборди, оҳ тортди-ю, ҳушидан кетди. Ўзига келганда, менга: “Яна Қуръон оятидан ўқиб беринг!” деди. Мен:
وَقُودُهَا النَّاسُ وَالْحِجَارَةُ
“Ёқилғиси одамлар ва тош бўлган” (Бақара сураси, 24-оят) деган оятни ўқидим. Оятни эшитиши биланоқ жони узилиб, ерга йиқилди.
Либосини кўтариб, кўксини очсам, кўкраги устига:
فَهُوَ فِي عِيشَةٍ رَّاضِيَةٍ
“Бас, у розилик ҳаётидадир”
فِي جَنَّةٍ عَالِيَةٍ
“Олий жаннатдадир”
قُطُوفُهَا دَانِيَةٌ
“Унинг мевалари яқиндир” (Ҳааққоҳ сураси, 21-23-оятлар) деган оятлар ёзилганини кўрдим.
Кеч бўлгач, уйқуга ётдим. Тушимда уни тўшак устида, бошига тож кийиб ўтирган ҳолда кўрдим. Ундан: “Аллоҳ таоло сени нима қилди?” деб сўрадим. Шунда у: “У Зот менга Бадр аҳлининг савобини берди ва яна зиёда қилди”, деб жавоб берди. Мен яна ундан: “Нега сенга уларнинг савоби мислича савоб берди?” десам, у: “Чунки улар кофирларнинг қиличлари билан ўлдирилдилар. Мен эса Маликул Ғаффорнинг қиличи билан ўлдирилдим”, деб жавоб берди.
Ушбу қиссани олим Ёфиъий “Ровзур раёҳийн фий ҳикаятис солиҳийн” китобида келтирган.
Аҳмад ибн Иброҳим Саълабийнинг
"Қуръон ошиқлари" китобидан