Нишонга урилган гаплар: “Ким Аллоҳдан қўрқса, Аллоҳ ўша бандасидан ҳамма нарсани қўрқадиган қилиб қўяди”
Қуйида келтириладиган ҳадис, фикрлар ва ҳикматлар сайтлардан ва ижтимоий тармоқлардаги турли саҳифалардан олиб таржима қилинган.
Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам дедилар:
«Беш нарсадан олдин беш нарсани ғанимат бил:
Қаришингдан олдин ёшлигингни;
Касал бўлишингдан олдин соғлиғингни;
Камбағал бўлишингдан олдин бойлигингни;
Банд бўлишингдан олдин бўшлигингни;
Вафотингдан олдин ҳаётингни».
*****
Иймон энг буюк неъмат. Иймонли ҳолда яшаш энг буюк ҳаёт. Иймонли ҳолда ўлиш энг бахтли ҳолда ўлишдир. Аммо иймонли ҳолда ўлиш учун иймони тақозо қилган тарзда яшаган бўлиш керак.
*****
Қалбдан чиққан нарса қалбларни тешиб ўтади. Тил учида айтилган сўз эса, қулоқдан нарига ўта олмайди.
Ҳасан Басрий раҳимаҳуллоҳ
*****
Ким Аллоҳдан қўрқса, Аллоҳ ўша бандасидан ҳамма нарсани қўрқадиган қилиб қўяди.
Ҳасан Басрий раҳимаҳуллоҳ
*****
Мўмина аёлнинг пардози
Бир мўмина аёлдан пардозланиш учун нималардан фойдаланиши ҳақида сўрадим. Қуйидагича жавоб берди:
«Ростгўйликни лабим учун, Қуръонни овозим учун, раҳм-шафқатни кўзим учун, эҳсонни қўлим учун, истиқоматни барча аъзоларим учун, Аллоҳга ихлос қилишни қалбим учун ишлатаман».
*****
Ажиб одамлар орасида яшаяпмиз.
Бировнинг ҳақидан қўрқмайдиган кимса омонатдорлик ҳақида гапирса!
Хоин кимса хиёнатнинг зарарлари ҳақида гапирса!
Қўрқоқлар шижоат ҳақида асарлар ёзиб, шеърлар битса!
Ўғри, порахўр, судхўрлар ҳалоллик ҳақида ваъз ўқиса!
Беҳаё, ярим-ялонғоч, бетгачопар аёл-қизлар иффат, уят, ибо, мулойимлик ҳақида гапирса!
Золимлар адолат ҳақида насиҳат қилса!
Ташқи кўринишида, юриш-туришида, ҳаёт тарзида маънавият, зиёнинг асари йўқ кимса маънавий юксалиш, ахлоқий фазилатлар ҳақида нутқ қилса!
*****
Инсонлар қилган ёмон ишинг сабабли ўтмишингдаги барча яхшиликларингни унутадилар.
Аллоҳ таоло чин тавбанг сабабли ўтмишингдаги барча ёмонликларингни кечиради.
«Ховатир роқия журнали»
*****
Ким бир соатлик машаққатга бардош бермаса, бир умр жаҳолат хорлигида қолади.
Асмаъий
*****
Болажоним, шараф, баъзилар ўйлаганидек, фақат жасадда бўлмайди. Балки шараф сўзларда, ваъдада, амалда, муҳаббатда ҳам бўлади.
“Тарих муҳрлаган сўзлар”
*****
Муваффақиятли шахсга ҳужум қилиш ўрнига ундан-да муваффақиятлироқ бўлишга ҳаракат қил! Ҳасад билан ҳавас ўртасидаги фарқ шудир.
“Тарих муҳрлаган сўзлар”
Интернет материалларидан тўплаб, таржима қилувчи
Нозимжон Иминжонов
Шайбонийлар дахмаси зиёратгоҳга айлантирилади
Самарқанднинг юраги бўлган Регистон майдони ҳудудидаги Шайбонийхон ва унинг сулоласи дафн этилган маскан зиёратгоҳга айлантирилади.
Регистон мажмуаси раҳбари Хонқул Самаровнинг сўзларига кўра,1960–1962-йилларда ҳозирги Ислом Каримов кўчасини кенгайтириш, ободонлаштириш ишлари жараёнида мазкур дахма шу ҳудудда бўлган Шайбонийхон мадрасаси ҳовлисидан Регистон майдонига – Тиллакори ва Шердор мадрасалари ёнига кўчирилган.
“Маълумки, мазкур ҳудуд Амир Темур бобомиз даврида Самарқанд шаҳрининг энг муҳим марказларидан бири бўлган, бу ҳудудда кўплаб мадраса ва масжидлар бунёд этилган. Жумладан, Амир Темур масжиди ва унинг рўпарасида Бибихоним мадрасаси қад ростлаган. Кейинчалик Мирзо Улуғбек бобомиз томонидан улкан мадраса қурилган. Балки Шайбонийхон ҳам ана шу улуғвор мадраса ва масжидларга ҳавас қилиб, уларнинг ёнида мадраса қургандир. Чунки, тарихий манбалардан биламизки, Муҳаммад Шайбонийхон ҳам улуғ ҳукмдор бўлиш билан бирга илм-маърифат ҳомийси, илмли инсон ва ижодкор сифатида Самарқандда улкан бунёдкорлик ишларини амалга оширган, кўплаб масжид ва мадрасалар қурдирган. Амир Темурдан кейин қудратли давлат ташкил этиб, унинг чегараларини кенгайтирган, обод қилган”, дейди Регистон мажмуаси раҳбари.
Тарихий манбаларда Шайбонийхон 1510-йилда Эрон шоҳи Исмоил Сафавий билан бўлган жангда ҳалок бўлгач, унинг бошсиз танаси Самарқандга келтирилиб, Баланд Суфага дафн қилингани ёзилган.
Баланд Суфа ўз вақтида Шайбонийхон мадрасасида бўлган ва кейинчалик (1960–1962-йилларда) ўз ҳолича Регистон ҳудудига кўчирилган дахмадир.
Хонқул Самаровнинг қўшимча қилишича, шу пайтгача Муҳаммад Шайбонийхон шахсига муносабат ортидан бу жойга ҳам етарли даражада эътибор қаратилмаган.
Шунингдек, у олтмиш йилдан ортиқ вақтдан буён ушбу ҳудудда турган бу зиёратгоҳ ҳақида оддий одамлар, ҳатто кўпчилик тарихчиларда ҳам ма'лумот ё'қлигини, бунга сабаб эса ҳудудда ҳеч қандай кўргазмали восита ёки ёзув мавжуд эмаслигини таъкидлайди.
“Йиллар давомида халқимиз онгига Бобур ижобий, Шайбонийхон салбий шахс сифатида сингдирилди. Аслида эса давлатчилик тарихимиз, қолаверса, адабиётимиз ривожида бу икки буюк бобомизнинг ҳам ўз муносиб ўрни, ҳиссаси бор. Заҳириддин Муҳаммад Бобурнинг ўзи ҳам “Бобурнома”да бу зотнинг номи ҳақида тўхталиб, “Шайбоқ”, яъни “куч-қудратли” деган таъриф берган. Шайбонийхон ва шайбонийлар томонидан Самарқандда, умуман, ушбу минтақада катта бунёдкорлик ишлари амалга оширилгани ҳақида тарихий манбаларда кўплаб маълумотлар учрайди. Масалан, Шайбонийхон бир неча босқичли ўқитиш тизими жорий этиб, барча илмлардан хабардор бўлиш учун бола 26-йил таълим олиши керак, деб ҳисоблаган. Икки йиллик мактаб таълимидан сўнг ҳар бири 8-йилдан иборат уч босқичли мадраса таълимини олиш зарур бўлган”, дея маълумот беради Регистон мажмуаси раҳбари Хонқул Самаров.
Маълумот учун, Шайбонийхон кучли саркарда, ҳукмдор бўлиш билан бирга ижодкор сифатида нафис ғазал ва рубоийлар, достонлар ёзган. Жумладан, “Баҳр-ул худо” номли достони ва ўғли валиаҳд Темур султонга аталган панд-насиҳатлардан иборат китоби мавжудлиги қайд этилади.
Тарихий манбаларда келтирилишича, у бобоси Абулхайрхон вафотидан кейин пароканда бўлиб кетган қабилаларни бирлаштириб, кўчманчи ўзбеклар давлатини қайта тиклаган. Мовароуннаҳр, Хоразм ва Хуросонни эгаллаб, қудратли давлат барпо қилган. Муҳаммад Шайбонийхон бутун минтақани ягона бир марказ – Самарқанд қўл остида бирлаштирган.
О'збекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати
- «
- »