Сайт тест ҳолатида ишламоқда!
10 Июн, 2026   |   23 Зулҳижжа, 1447

Тошкент шаҳри
Бомдод
03:05
Қуёш
04:50
Пешин
12:27
Аср
17:37
Шом
20:00
Хуфтон
21:36
Bismillah
10 Июн, 2026, 23 Зулҳижжа, 1447

Фитр садақаси

22.06.2017   104280   23 min.
Фитр садақаси

 

Фитр садақаси фақирларга ғамхўрлик, уларга ҳайит кунини хурсандчилик билан ўзказишлари учун кўмакдир, уни берганлар учун эса, Рамазонда йўл қўйилган баъзи камчиликларга каффоратдир. Ибн Аббос (розияллоҳу анҳу) айтади: “Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) фитр садақасини рўзадорга беҳуда ишлар ва ёмон сўзлардан покланиш бўлиши учун, мискинлар учун егулик бўлиши учун буюрдилар” (Абу Довуд ривояти).

Фитр садақаси кумуш нисобидаги, ҳожатидан ортиқча молга эга мусулмонга вожиб бўлади. Ана шу миқдордаги мулкка эга киши фитр садақасини ўзи ва ёш болаларидан бериши вожиб. Балоғатга етган фарзандлари ва хотини учун фитр садақа бериши вожиб эмас. Агар балоғатга етган фарзандлари ва аёли учун, улар айтишмаса ҳам, фитр садақасини берса, улар зиммасидан фитр садақаси соқит бўлади.

Фитр садақасининг вожиб бўлиш вақти ҳайит куни тонг отиш пайтидир. Шунинг учун, ҳайит кечаси туғилган чақалоқдан ҳам фитр садақа бериш вожиб бўлади. Ҳомила ва ҳайит кунидан олдин вафот этганлар учун фитр садақаси вожиб бўлмайди.

Ибн Умар (розияллоҳу анҳу) айтади: “Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) фитр садақасини одамлар намозга чиқмасдан олдин беришни буюрдилар”. Аммо бу вақтдан олдин, масалан, Рамазон кириши билан берса ҳам бўлади. Лекин намозга чиқишдан олдин бериш мустаҳабдир. Фитр садақаси вожиб бўлиб, уни беролмай қолган киши зиммасидан соқит бўлмайди.

Фитр садақаси буғдой, буғдой уни ёки ёрмасидан ё майиздан ёки хурмо ё арпадан берилади. Буғдой ё унинг уни ёки ёрмасидан ва майиздан ярим соъ (тахминан 2 кг.), арпа ва хурмодан бир соъдир. Мазкур нарсаларнинг қийматини ҳам берса бўлади.

Фитр садақаси закотга ҳақдор бўлган кишиларга берилади.

Жамшид Шодиев тайёрлади.

Бошқа мақолалар

“Катаракта”нинг шифоси

09.06.2026   8605   3 min.
“Катаракта”нинг шифоси

Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм

Аллоҳ таоло Қуръони каримда бундай марҳамат қилади: «“Оҳ, Юсуф!” деб кўзларига оқ тушди» (Юсуф сураси, 84-оят).

Бу оят узоқ вақтдан бери муфассир ва тиббиёт тадқиқотчиларини ўзига жалб қилиб келади. Баъзи талқинларга кўра, бу “оқ тушиш” ҳозирда бутун дунёда кўрликнинг асосий сабаби сифатида тан олинган “катаракта”га ишора қилади.

Кўзга оқ тушиши – кўз гавҳарининг хира тортиши бўлиб, табобат илмида “катаракта” дейилади. Бунда кўз гавҳарида хиралик пайдо бўлиб, кўришни қисман ёки тўлиқ тўсиб қўяди. Баъзида бу хиралик кўзни шу даражада заифлаштирадики, ҳатто инсон буткул кўрмай қолади.

Мисрлик биокимёгар доктор Абдул Босит Муҳаммад Саййид айтади: “Кунларнинг бирида бомдод намозида Юсуф сурасини ўқидим. Ундаги ажойиб қисса эътиборимни тортди. Юсуфга акаларининг қилган фитнаси, отаси уни йўқотиб қўйиб, қаттиқ қайғудан кўзи кўрмай қолгани, сўнгра Юсуф алайҳиссаломнинг кўйлагини юзига босганида кўзи яна очилгани ҳақида фикр юритдим. Ўзимга ўзим: “Юсуфнинг кўйлагида нима бўлиши мумкинки, бундай шифога сабаб бўлса ва кўз ўз ҳолатига қайтса?” дедим. Ишончим комилки, бу ерда фақат руҳий даво эмас, балки моддий шифо ҳам бўлган. Қуръоннинг ҳақ эканини тасдиқлаш учун бу масалани ўрганиб, охирига етказишим керак. Мен бу масала устида тадқиқот ўтказдим ва Аллоҳ мени бунга муваффақ қилди”.

 

Доктор Абдул Босит Муҳаммад Саййид тернинг Яқуб алайҳиссаломнинг кўриш қобилиятини тиклашда рол ўйнаши мумкинлиги борасида илмий тадқиқотлар олиб борди.

Доктор Абдул Босит инсон танасидан ажраладиган тернинг асосий таркибий қисми бўлган карбамидга эътибор қаратди ва у катаракта ҳосил бўлишини қайтаришга ёрдам бериши мумкин деган гипотезани илгари сурди.

Катаракта линзаларини тер эритмаларига ботириб, линзаларнинг хиралашишини аста-секин йўқ қилишини кузатди. У тер таркибий қисмларидан олинган кўз томчиси формуласини ишлаб чиқди ва уни 250 нафар беморда синаб кўрди.

Натижада, 90 фоиздан ортиқ беморнинг кўзидаги оқлик кетиб, кўриши аввалги ҳолига қайтди. Қолган 10 фоиз кишиларнинг кўз гавҳарида шаффофлик кузатилган, аммо кўзида бошқа касаллик бўлгани учун уларнинг кўриши яхшиланмаган. Доктор Абдул Босит Муҳаммад бу илмий кашфиётлари учун Европа ва Америка Қўшма Штатларида патентларни олди.

Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам:

اللَّهُمَّ اجْعَلْ فِي بَصَرِي نُورًا

Аллоҳуммажъал фий басорий нурон

“Ё Аллоҳим, кўзимда нур қил” деб дуо қилардилар (Имом Муслим ривояти).

 

Аллоҳ таоло беминнат берган кўз неъматининг шукрини адо этишимизни насиб айласин. Кўзларингиз ҳамиша қувончдан порлаб турсин!

Даврон НУРМУҲАММАД