27 Май, 2026, 9 Зулҳижжа, 1447
27 Май, 2026, 9 Зулҳижжа, 1447
2020 йил 13 апрель куни Ўзбекистон, Қозоғистон ва Қирғизистон давлатлари мусулмонлари идораларининг масъул ходимлари иштирокида видео-конференция ўтказилди.
Онлайн мулоқотда Ўзбекистон мусулмонлари идораси раисининг биринчи ўринбосари Ҳомиджон Ишматбеков, бўлим мудири Муҳаммад Аюбхон Ҳомидов, Қозоғистон мусулмонлари идораси Фатво бўлими мудири Сансызбай Шоқанов, мудир ўринбосари Ҳасан Аманқулов, Қирғизистон мусулмонлари идораси Уламолар Кенгаши раиси Абибилла Кадырбердиев ва мазкур мамлакатлар диний идораларининг масъул ходимлари иштирок этди.
Суҳбатда милодий 2020 йил, ҳижрий 1441 йил Рамазон ойи ва ҳайитининг биринчи кунини (янги ой ҳилолини) кузатиш, ҳозирги пандимея даврида жамоат билан таровиҳ намозини ўқиш, масжидларда хатми Қуръонлар қилиш, жамоавий ифторлар уюштиришни вақтинча чеклаш ҳамда закот, фитр садақаси ва фидя миқдорини белгилаш борасида ўзаро фикрлар алмашилди.
Айниқса, карантин даврида жамоат билан таровиҳ намозини ўқиш, масжидларда кўпчилик билан хатми Қуръонлар уюштириш ва жамоавий ифторлар ўтказиш айни кунларда инсон ва жамият саломатлиги учун катта хавф эканига иттифоқ қилинди. Шунингдек, фитр садақаси буғдой, ун, арпа, майиз ва хурмо маҳсулотларининг нархи билан ҳисоблаб, эълон қилишга келишилди.
Ушбу мажлисда уламолар Ислом дини манбалари ва астрономик маълумотларга таянган ҳолда 2020 йилда Рамазон ойи ва ҳайитининг биринчи куни қайси кунга тўғри келиши Шаъбон ойини кузатиб бориш ва Рамазон ойи ҳилолини аниқлаш бўйича келгусида ушбу давлатлар муфтийлари билан кенгашиб, кейин эълон қилинишига хулоса қилинди.
Таъкидлаш жоизки, Рамазони шариф ойи ҳадиси шарифга биноан ҳилолнинг кўриниши билан бошланишини инобатга олган ҳолда Рамазон ойи ҳилолининг кўриниши қайси кунга тўғри келишини аниқлаш борасида Абу Райҳон Беруний номидаги Астрономия институти мутахассислари билан ҳам ҳамкорлик ишлари олиб борилмоқда.
Инша Аллоҳ, яқин кунларда 2020 йилги Рамазон ойининг қайси куни бошланиши эълон қилинади.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмат
Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм
1. Арафа куни кечаси, яъни, ҳайит кунига ўтар кечасини бедор ўтказиш.
Ҳайит кунига ўтар кечани Қуръон тиловати, зикр, тасбиҳ ва нафл намозлар билан ўтказиш улкан савобларга сабаб бўлади. Расулуллоҳ соллалоҳу алайҳи васаллам: "Ким икки ийд кечаларини Аллоҳдан савоб умидида қоим қилса, қалблар ўладиган кунда унинг қалби ўлмас”, деганлар (Ибн Можа, Табароний ривояти).
2. Ғусл қилиш. “Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам фитр, азҳо ва арафа кунлари ғусл қилар эдилар” (Ибн Можа ривояти).
3. Энг яхши, янги ёки тоза кийимларни кийиш.
4. Хушбўйланиш.
5. Қурбон ҳайити намозига чиқишдан олдин ҳеч нарса емаслик. “Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам Рамазон ҳайитида таомланмасдан чиқмасдилар, қурбонлик кунида эса намоз ўқигунларича таомланмасдилар” (Имом Термизий ривояти).
Эслатма! Баъзилар қурбон ҳайитида ҳеч нарса емай намозга чиқишни нотўғри тушуниб, куннинг аввалги ярмига қадар рўзани ният қилиш керак, дейишади. Шу билан бирга, ўша куни саҳарликка туришади ва оғизларини ният билан беркитиб намозга чиқишади. Ҳайит намози ўқиб бўлингач эса, худди ифторликдаги каби оғизларини очишади. Бундай қилиш нотўғри. Ҳайит кунларида рўзани ният қилиш ҳаром амал саналади. Қолаверса, ярим кунга рўза ният қилинмайди.
6. Масжидга имкон бўлса пиёда ва эртароқ бориш. “Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам икки ҳайит намозига пиёда юриб чиқардилар” (Ибн Можа ривояти).
7. Йўлда таҳлил (Лаа илаҳа иллаллоҳ), такбир (Аллоҳу акбар) ва таҳмид (Алҳамдулиллаҳ) айтиш. "Аллоҳу акбар, Аллоҳу акбар, Лаа илаҳа иллаллоҳу Аллоҳу акбар, Аллоҳу акбар ва лиллаҳил ҳамд".
8. Ҳайит намозидан олдин бошқа бирор нафл намоз ўқимаслик. Масжидга боргандан сўнг таҳийятул масжид ёки бошқа бирор нафл намоз ўқимасдан зикр қилиб ўтириш лозим.
9. Намозга бир кўчадан бориб, бошқасидан қайтиш. Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам шундай қилар эдилар.
10. Ҳайит билан муборакбод этиш. Саҳобалар: "Тақоббал Аллоҳ минна ва минкум (Аллоҳ биздан ҳам, сиздан ҳам қабул этсин)", деб бир-бирларини байрам билан табриклашарди.
11. Аҳли аёл ва ёш болаларни хурсанд қилиш. Оилада байрам кайфиятини пайдо қилиш, совға-ҳадялар улашиш керак.
12. Қавм-қариндош, ёш улуғларни зиёрат қилиш.
13. Таниш-билиш, ёру дўст, қўни-қўшниларни байрам билан табриклаш.
Қурбон ҳайитингиз муборак бўлсин!
Даврон НУРМУҲАММАД
Иймон 
Намоз 
Рўза 
Закот 
Ҳаж 
Қуръон 
Ислом сабоқлари 
Aлоқа 