Sayt test holatida ishlamoqda!
31 Mart, 2026   |   11 Shavvol, 1447

Toshkent shahri
Tong
04:48
Quyosh
06:08
Peshin
12:32
Asr
16:55
Shom
18:51
Xufton
20:04
Bismillah
31 Mart, 2026, 11 Shavvol, 1447

Siz ham utrujjamisiz?

15.02.2018   15454   6 min.
Siz ham utrujjamisiz?

Qur’on tinglovchilarga xushxabar! 

Alloh taologa behisob hamdu sanolarimiz bo‘lsinki, qariyb bir oydan beri davom etayotgan Respublika Qur’on musobaqasining fayzu futuhi poytaxtimiz Toshkent shahrida boshlanib ketdi. Allohning muborak Kalomiga ixlosmand xalqimiz xushovoz qorilarning go‘zal tilovatlarini qalblari to‘la muhabbat bilan tinglamoqda. Respublika bo‘ylab Qur’on musobaqasini xoh bevosita bo‘lsin, xoh jonli efirda bo‘lsin tinglab borayotgan Qur’on muxlislariga xushxabar bermoqchimizki, Habibimiz sollallohu alayhi vasallam: “Kim Alloh taolo kitobidan bir oyatni eshitsa, unga ikki (ko‘p) savob yoziladi”, deb marhamat qildilar.

Sizlarga xushxabar bo‘lsin, Qur’ondan bir harf tilovat qilsangiz, Alloh taolo o‘nta savob beradi. Demak, bir dona oyatda qancha harf bo‘lsa, uni o‘n barobaricha savobga erishasiz. Tinglaganingizda esa uni yana ikki barobarga ko‘paytiring. Endi bir o‘ylab ko‘ring-chi, musobaqaning bir kunida qancha oyat tinglamoqdasiz? Bundan Alloh taoloning bandalariga bo‘lgan rahmati naqadar cheksizligini anglab yetasiz.

Qur’on tilovatini tinglashning boshqa foydalari ham ko‘p. Abdudoim Kahil bunday degan: “To‘liq sog‘ayishni istagan bemor har kuni bir necha soatdan Qur’on eshitsin. Uning ma’nosini anglashga urinsin. Zero, Qur’on mazmunini tushunish ham shifodir”.

Darhaqiqat, Qur’on tinglashning sog‘likka ham behisob foydalari borki, u bilan inson tinchlanadi, xotirjam bo‘ladi. Bu esa bemorning sog‘ayishiga kuchli omil bo‘ladi.

Qur’on tinglagan inson oxiratni eslaydi, natijada hayotini to‘g‘rilashga urinadi, xatti-harakatlarini nazorat qiladi, Qur’on tinglaganimizda ko‘zimizga yosh kelishi ham bejiz emas... 

Qorilarning yuksak martabasi bor 

Ummu Dardo roziyallohu anhodan rivoyat qilinadi: “Men Oisha (onamiz) oldiga borib: “Jannatga kirganlar ichida Qur’on o‘qigan bilan o‘qimagan orasida qanday farq bor?” deb so‘radim. Oisha (onamiz): “Jannat pog‘onalari Qur’on oyatlariga teng. Jannatga kirganlar ichida hech kim Qur’on o‘qiganlardan afzal bo‘la olmaydi”, deb javob berdi”.

Shunday ekan, qorilarimizga xushxabar bo‘lsinki, ularning uzoq yillar chekkan zahmatlari evaziga Alloh taolo o‘ziga xos mukofot tayinlab qo‘ygan. U esa jannatning eng yuqori darajasidir.

Yana bir rivoyatda: “Qorilar jannatga kirganlaridan so‘ng ularga “O‘qi va ko‘taril!” deb xitob qilinadi. Qori o‘qir ekan, jannatning darajalaridan ko‘tarilib boraveradi. Qayerda o‘qishdan to‘xtasa, o‘sha qavat uning jannatdagi maqomi bo‘ladi”. Demak, Qur’ondan kim qancha yod olsa, shunga qarab o‘zining martabasini belgilaydi. U holda o‘z maqomimizni jannatning eng yuqori darajasidan tayinlab olishimizga nima monelik qilmoqda? Allohdan so‘rab, yangi tashkil qilinayotgan “Arab tili kurslari”ga yozilib, tezroq arab tilida savodimizni oshirib, Allohning kalomini yod olishga kirishaylik. Zero, “Insonlar ichida Allohning xos bandalari bor. Qur’on ahli – Allohning ahli va xos bandalaridir”, deb Habibimiz sollallohu alayhi vasallam marhamat qildilar. Qur’on hofizlari – insonlar ichra Allohning xos bandalaridir. Bunday maqomga erishishga barchamizning imkoniyatimiz bor. Biz faqat g‘ayrat-shijoatli bo‘lsak shuning o‘zi kifoya. 

Qur’on ahlining ota-onasiga xushxabar!

Qur’oni karimni farzandlarimizga o‘rgataylik. Maktab darslaridan bo‘shaganda Qur’on tilovat qilsin, vaqti behuda o‘tmaydi. Go‘dakligidan shunga o‘rgansa, ko‘p vaqt o‘tmay, to‘la yodlab oladi, axir dono xalqimiz bejizga “Qatra-qatra ko‘l bo‘lur” demagan. Allohning huzuriga borganimizda esa bizga shafoatchi bo‘ladi. Zero, Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: “Qaysi bir inson dunyoda farzandiga Qur’on yodlatsa, qiyomat kuni otasiga toj kiydirilur”, deganlar. Boshqa bir rivoyatda esa: “Ota-onasiga butun dunyoning qiymati ham unga teng kelmaydigan kiyim kiydiriladi. Ular: “Buni nima sababdan kiydik?”, deb hayron bo‘lganlarida, ularga: “Farzandingiz Qur’onni qo‘lga kiritgani uchun” deyiladi”, deb farzandlarini qori qilgan ota-onaga xushxabar berdilar. Donishmand xalqimizZar qadrini zargar biladi”, deganidek, Qur’on va qorilarning qadrini musobaqa sharofati bilan hamma bilib oldi. 

Abu Muso Ash’ariy roziyallohu anhudan Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning: “Qur’on o‘qiydigan mo‘min xuddi utrujjaga o‘xshaydi. Uning hidi yoqimli, mazasi shirin. Qur’on o‘qimaydigan mo‘min esa xurmoga o‘xshaydi. Uning hidi yo‘q, ammo mazasi shirin. Qur’on o‘qiydigan munofiq esa rayhon kabi xushbo‘y, ammo mazasi achchiq. Qur’on o‘qimaydigan munofiq huddi hanzala kabi yanglig‘, hidsiz va ta’mi achchiqdir”, deganlari rivoyat qilingan.

Izoh: “Utrujja” sitrus meva bo‘lib, apelsinga o‘xshash  “shirin limon”dir. Hajmi ikki kaft miqdoricha, hidi xushbo‘y va mazasi shirin meva.

“Xurmo” deyilganda arab xurmosi nazarda tutilgan. Ma’lumingizki, arab xurmosining mazasi totli bo‘lsa-da, uning hidi yo‘q.

“Hanzala” esa ta’mi va hidi yoqimsiz bo‘lgan o‘simlik turi. Mevasi apelsindan sal kattaroq bo‘ladi. 

“Xurmo bo‘lib qoldik”

Unashtirilishi niyat qilingan qori yigit va qoriya qiz uchrashuvga chiqibdi. Yuzlashgani zahoti qiz gap cho‘zilib ketmasin degan andeshada yigitdan: “Siz utrujjamisiz?, deb so‘radi. Yigit darhol savolning mazmunini anglab: “Utrujjamiz-ku, ammo to‘yning tashvishlari bilan bo‘lib ayni kunlarda xurmo bo‘lib turibmiz”, deb javob berdi. Qoriya qiz yigitning javobidan qanoat hosil qilib chiroyli jilmayib qo‘ydi. So‘ng yigit: “Siz-chi?” deb so‘ragan edi, tabassum qilib: “Biz utrujjamiz”, deya javob berdi.

Savol: “Siz ham utrujjamisiz?”

Alloh taolo barchamizni Qur’on hofizlaridan bo‘lishimizni nasib qilsin! 

O‘MI matbuot xizmati 

Qur'oni karim
Boshqa maqolalar
Maqolalar

Shvetsiya safari xalqaro aloqalarda yangi bosqichni boshlab berdi

30.03.2026   5101   5 min.
Shvetsiya safari xalqaro aloqalarda yangi bosqichni boshlab berdi

Joriy yilning mart oyida Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari rahbarligida O‘zbekiston delegatsiyasining Shvetsiyaga amalga oshirgan safari mamlakatimizning diniy-ma’rifiy sohadagi xalqaro aloqalarida yangi bosqichni boshlab berdi, deyish mumkin. Ushbu tashrif davomida Shvetsiyada O‘zbekistonning diniy-ma’rifiy sohadagi islohotlari, bag‘rikenglik muhiti va millatlararo hamjihatlikka bag‘ishlangan xalqaro seminar va uchrashuvlar bo‘lib o‘tdi.

Tadbirlarda mamlakatimizda jaholatga qarshi ma’rifatni rivojlantirish, aholining diniy bilimini oshirish va yoshlarni zararli ta’sirlardan himoya qilish bo‘yicha olib borilayotgan ishlar haqida ma’lumot berildi.

Shuningdek, Stokgolmdagi masjidlarda va Shvetsiya diniy yetakchilari bilan uchrashuvlar tashkil etildi. Ularda mamlakatimizdagi masjidlar, Qur’on kurslari, Fatvo markazi va diniy ta’lim tizimidagi yangilanish va yutuqlar haqida ma’lumotlar taqdim etildi. Bu esa nafaqat shvetsiyaliklar, balki boshqa xalqaro ekspertlarda ham katta qiziqish uyg‘otdi.

Safar davomida Shvetsiya, Norvegiya va Daniyadagi vatandoshlar bilan uchrashuvlar tashkil etilgani, ularning jamiyatdagi faolligi hamda vatanparvarligini oshirishga doir amaliy ishlar qilingani nufuzli doiralarda e’tirof etilmoqda.

Bu kabi muhim tadbirlar O‘zbekistonning xalqaro maydondagi nufuzini mustahkamlash, xorijdagi vatandoshlar bilan hamkorlikni rivojlantirish va milliy ma’naviy qadriyatlarni asrab-avaylashda katta ahamiyat kasb etadi. Zero, Prezidentimiz Shavkat Mirziyoyev rahnamoligida yurtimizda diniy-ma’rifiy sohada keng ko‘lamli islohotlar amalga oshirilmoqda. Jumladan, masjid va madrasalar faoliyatini qo‘llab-quvvatlash, Qur’on ta’limi va diniy bilimlarni tizimli yo‘lga qo‘yish, sohaga zamonaviy texnologiya va yondashuvlarni joriy etishga alohida e’tibor qaratilmoqda. So‘nggi yillarda diniy ta’lim muassasalari sonining oshib borishi, yangi masjidlar barpo etilishi, Qur’on kurslarining ko‘payishi, xalqaro hamkorlik aloqalari kengayib, yangi bosqichga ko‘tarilishi dunyo hamjamiyati tomonidan tan olinmoqda.

Musulmonlar bir-birlari bilan yaxshilik yo‘lida hamkorlik qilishsa, Alloh taolo ularni yaxshi ko‘radi. Chunki Uning amirini ijrosiga kirishilgan ibo‘ladi. Alloh taolo qur’oni karimda shunday marhamat qilgan:  “Yaxshilik va taqvo yo‘lida hamkorlik qiling. Gunoh va dushmanlik yo‘lida hamkorlik qilmang”, (Moida surasi, 2-oyat).

  2022 yilda Turkiy Davlatlar Tashkilotiga a’zo mamlakatlar muftiylar kengashi doirasida Fatvo markazi tuzilgan. O‘zbekiston musulmonlari idorasi Fatvo markazi bu tashkilotda eng faol ishtirokchilardan biri hisoblanadi. Yig‘ilishlarda sun’iy intellektdan fatvo ishlab chiqishda foydalanish, qabristonlar va yer maydonlari masalalari, zamonaviy turmush masalalari muhokama qilinmoqda.

Diniy-ma’rifiy sohadagi yaqin kunlardagi tarixiy voqeliklar — Islom sivilizatsiyasi markazi hamda Imom Buxoriy masjid-majmuasining ochilishi ham quvonch ustiga quvonch bo‘ldi. Bu markazlar nafaqat milliy ma’rifatimiz va ilmiy merosimizni asrab-avaylash, balki O‘zbekistonning xalqaro miqyosdagi diniy-ta’lim markazi sifatida tanilishiga zamin yaratadi. Chunki bu yangi ma’rifat markazlari orqali avlodlarimiz qadimiy ilm va ma’rifat merosini o‘rganib, zamonaviy bilim va tajribalarini boyitish imkoniga ega bo‘lmoqda.

Yurtimiz avvaldan jahon ilm-fani rivojiga hissa qo‘shgan buyuk allomalar vatani sifatida tanilgan. Bugun Yangi O‘zbekiston ulamolari ana shu boy merosga munosib ravishda xalqaro miqyosda diniy-ma’rifiy faoliyatni izchil davom ettirmoqda. Ular nafaqat mamlakatimizda, balki dunyoning turli hududlarida islom ma’rifatini targ‘ib etishda faol ishtirok etishmoqda.

Mamlakatimiz rahbarining 2025 yil 21 apreldagi "Fuqarolarning vijdon erkinligi huquqi kafolatlarini yanada mustahkamlash hamda diniy-ma’rifiy sohadagi islohotlarni yangi bosqichga olib chiqish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi farmonida diniy-ma’rifiy sohadagi xalqaro hamkorlik munosabatlarini yanada rivojlantirish hamda samaradorligini oshirish ustuvor yo‘nalishlardan biri etib belgilangan.

Bugungi kunda 100 ga yaqin davlat va xalqaro tashkilotlar bilan hamkorlik aloqalari yo‘lga qo‘yilgan. Jumladan, Islom olami uyushmasi, Islom hamkorlik tashkiloti va uning huzuridagi Xalqaro Islom fiqhi akademiyasi, Musulmon ulamolar va donishmandlar kengashlari, shuningdek, Saudiya Arabistoni, Misr va Iordaniya kabi davlatlarning nufuzli diniy muassasalari bilan hamkorlik o‘rnatilgan. Qozog‘iston, Qirg‘iziston, Tojikiston, Kavkaz, Turkiya, Rossiya, Litva va Italiya musulmonlari idoralari bilan memorandum va kelishuvlar imzolangan.

Xorijdagi vatandoshlar bilan ishlashga ham alohida e’tibor qaratilgan. Xorijdagi vatandoshlar bilan aloqalarni rivojlantirish, ularning diniy savodxonligini oshirish va milliy qadriyatlarga sadoqat ruhida tarbiyalash ustuvor vazifa sifatida belgilangan. Shu asosda 2026 yilda Yevropa, AQSH, Rossiya, Koreya kabi mamlakatlarga safarlar tashkil etilib, vatandoshlar holidan xabar olish, ularning Ramazon oyini ko‘tarinki ruhda o‘tkazishiga ko‘maklashish va diniy-ma’rifiy tadbirlarda ishtirok etishlari ta’minlandi.

Zero, Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: “Mo‘minlar o‘zaro do‘stlikda, mehribonlikda, yaxlit bir tanaga o‘xshaydi. Undagi bir a’zo xasta bo‘lsa, qolganlari ham unga qo‘shilib bedor bo‘lib, isitmalaydi”, deganlar (No‘mon ibn Bashir roziyallohu anhudan Ikki shayx rivoyat qilgan).

Xulosa qilib aytganda, yangi ma’rifat markazlari va xalqaro aloqalar orqali O‘zbekiston ulamolari katta tarixiy ilmiy meros va ma’rifiy yutuqlarni dunyo hamjamiyatiga yetkazishda faol davom etadi. Bu esa, o‘z navbatida, yurtimiz va yurtdoshlarimiz orasida ilm-ma’rifat va birdamlik muhitini yanada yaxshilash barobarida davlatimizning xalqaro nufuzi bundan-da oshishini ta’minlaydi, inshaalloh!

Zayniddin Eshonqulov,

O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi o‘rinbosari

O'zbekiston yangiliklari