Temuriylar davrida til, adabiyot va xalqning savod masalasiga alohida ahamiyat qaratilgan. Shuning uchun ham o‘z davrida badiiy adabiyotda durdona asarlar yaratildi.
Prezident Shavkat Mirziyoyev tashabbusi bilan tashkil etilayotgan O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi ekspozitsiyasiga o‘rta asrlarda bitilgan temuriylar saltanatidagi til va yozuvlar haqida ma’lumotlar beruvchi tarixiy asarlar hamda manbalar joy oladi.
Shuningdek ekspozitsiyadan, sohibqiron Amir Temurning eski o‘zbek tilidagi hujjatlari — 1378 yilda Xorazmda Abu Muslim avlodlariga bergan tarxon yorlig‘i, 1400 yilda Sig‘noqlik Sirojiddinni Shayxul-islom lavozimiga tayinlash munosabati bilan bergan farmonning mulyaji o‘rin egallaydi.
Eski o‘zbek tilida turkiy xatda bitilgan hujjatlar – Shoxruh Mirzoning 1422 yildagi vasiqasi, Abu Said Mirzoning 1468 yili oq quyunlilar hukmdori Uzun Hasanga yo‘llagan diplomatik maktubi, Umarshayx Mirzoning Marg‘ilon buzurglaridan Mir Said Ahmadga 1469 yilda bergan vasiqasining mulyajlari ekspozitsiyaning qimmatli eksponati hisoblanadi.
Eski o‘zbek tili faqat temuriylar saltanatida emas balki o‘sha davrdagi barcha turkiy ellarda rasmiy til vazifasini o‘tagan. Shuning uchun ekspozitsiyadan ushbu faktni tasdiqlovchi hujjatlar — Fotih Sulton Mehmedning 1473 yili oq quyunlilar hukmdori Uzun Hasan ustidan qozonilgan g‘alaba tantanasiga bag‘ishlab yozdirgan zafar yorlig‘i, 1466 yili Mahmudxonning Fotih Sulton Mehmedga yo‘llagan maktubi, Ahmadxonning 1477 yilda Fotih Sulton Mehmedga yo‘llangan xati hamda Qrim xonlarining 1453 yildan boshlab 1479 yilga qadar usmonli sultonlarga yo‘llagan maktublarining nusxalari joy oladi.
Loyihalar Toshkent davlat sharqshunoslik universiteti boshchiligida amalga oshirilishi rejalashtirilgan.
O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi
Axborot xizmati
Bugun, 4 aprel kuni O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari juma namozini Samarqand shahridagi "Namozgoh" jome masjidida ado etdilar.
Jamoat namozidan oldin Muftiy hazratlari jomega yig‘ilganlarga qadim Samarqand shahrida bo‘layotgan "Markaziy Osiyo – Yevropa Ittifoqi" birinchi sammiti xalqaro iqlim forumining ahamiyati haqida so‘zlash barobarida “O‘zgalarga ozor bermaslik – dinimiz talabi” mavzusida suhbat qilib berdilar.
Muftiy hazrat ma’ruza davomida ahillik, birodarlik, o‘zaro hamjihatlik bo‘lgan yurtda taraqqiyot, ravnaq va el-yurt osoyishtaligi-yu farovonligi hukm surishi, aksincha qay bir jamiyatda murosasizlik, o‘zaro xusumat kuchaysa, bunday jamiyatlarda urush va mojarolar avj olib, yurt vayron, el parokanda bo‘lishini bayon etdilar. Shuningdek, o‘zga din vakillariga ham ozor bermaslik, ular bilan jamiyatda tinch-osuda, ahil-inoq bo‘lib yashash zarurligi haqida so‘z yuritdilar.
Mav’iza asnosida o‘zgalarga ozor berish dinimizda katta gunohlardan biri sanalishi, Qur’oni karimdagi: “Mo‘min va mo‘minalarga qilmagan gunohlari bilan ozor beradigan kimsalar bo‘hton va aniq gunohni o‘zlariga olgan bo‘lurlar” (Ahzob surasi, 58-oyat), degan mazmundagi oyati karimani sharhlab, unda o‘zgalarga ozor yetkazish nojoizligi, bu ozor yetkazishning har qanday ko‘rinishini o‘z ichiga olishi, o‘zgalarga ozor bermaslik sadaqaning bir turi ekanini hayotiy misollar bilan so‘zlab berdilar.
Mazmunli suhbat yakunida Muftiy hazratlari Haq taolo barchaga ikki dunyo saodatini nasib qilishini so‘rab, elu yurtimiz haqqiga xayrli duolar qildilar.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati