29 Январ, 2026, 10 Шаъбон, 1447
29 Январ, 2026, 10 Шаъбон, 1447
Йўл оммага тегишли, бинобарин, унга зарар етказиш мумкин эмас. Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи васаллам): «Йўлга ўз ҳақини беринглар», деб марҳамат қилдилар. У зот йўловчиларнинг ҳақини эътиборга олиб, йўл ўртасида намоз ўқишдан қайтардилар, сафарларида бирор жойда тўхтаганларида бошқа йўловчиларга халақит бермаслик чора-тадбирларини кўрдилар.
Жамиятнинг саломатлигини тўлиқ таъминлашга хизмат қилувчи ҳукмларни фуқаҳолар Қуръон ва ҳадис маънолари асосида ишлаб чиқишган. Баъзи уламолар бу фиқҳий қоидаларни ўн еттита деса, бошқалари уни тўрттага қисқартиришган. Изз ибн Абдуссалом уларни иккига жамлаб, «манфаатни жалб қилиш» ва «зарарни даф этиш» қоидалари билан изоҳлаган. Айрим мутааххир уламолар буни ҳам қисқартириб: «Манфаатни жалб қилиш барча шаръий аҳкомларга асосдир, чунки зарарни қайтариш ҳам манфаатни жалб қилиш ҳисобланади», деганлар.
Йўл-танспорт ҳодисаларининг олдини олишдан мақсад ҳайдовчи, йўловчи ва пиёдаларнинг ҳаёти ва саломатлигини сақлаш, автомобилларни турли талофатлардан асраш, яъни, инсоннинг жонини ва молини муҳофаза этишдир. Зеро, бундай ҳодисалар инсонларнинг ҳаётига зомин бўлиши, саломатлигига путур етказиши, шунингдек, ортиқча сарф-харажатларга олиб келиши ҳам мумкин. Йўл ҳаракати қоидалари инсон ҳаётини сақлашни таъминлашга қаратилган. Ислом шариатининг талаб ва мақсади ҳам айни шу.
Йўл ҳаракати қоидаларига риоя қилмаган киши, аввало, ўзининг жону молини хатарга қўйган бўлади. Бу эса Ислом динида ҳаром амал ҳисобланади. Аллоҳ таоло айтади: «Ўзингизни ҳалокатга ташламанг» (Бақара, 195). Уламоларимиз йўл ҳаракати қоидалари Ислом шариатининг талаб ва мақсадларига хизмат қилишини, уларга ҳамоҳанг эканини таъкидлайди ва уларга амал қилишни вожиб дейишади. Шунинг учун ҳам, барча ҳайдовчи, йўловчи ва пиёдалар йўл ҳаракати қоидаларига қатъий риоя қилишлари, уларга хилоф иш тутмасликлари зарур.
Динимиз аҳкомларида инсоннинг дини, жони, шаъни, ақли ва молининг ҳимояси мақсад қилинган. Зеро, умримиз мазкур нарсалар устига бино қилинган бўлиб, ўшаларнинг тўлиқ муҳофаза этилиши, дахлсизлиги, уларга нисбатан ҳар қандай тажовузнинг бартараф этилиши билан фаровон ва осойишта кечади.
Ҳасанхон
АБДУМАЖИДОВ,
Тошкент Ислом институти
4-босқич талабаси
Самарқанд вилоятида имом-хатиб ва имом-ноиблар ўртасида соғлом турмуш тарзини тарғиб этиш ва ҳамжиҳатликни мустаҳкамлаш мақсадида волейбол, шахмат-шашка ҳамда стол тенниси бўйича вилоят босқичи мусобақалари ўтказилди.
Тадбирда Самарқанд вилояти бош имом-хатиби ўринбосарлари Хайрулло домла Саттаров, Нурсултонхон домла Абдуманнонов, вилоят ҳокими ўринбосари Б. Каримов, шаҳар ва туман бош имом-хатиблари ҳамда жамоатчилик вакиллари иштирок этди.
Қизғин, бироқ ўзаро ҳурмат ва ахлоқ қоидаларига риоя қилинган ҳолда ўтган баҳслар якунига кўра ғолиб ва совриндорлар қуйидагича аниқланди:
Волейбол бўйича:
1-ўрин — Каттақўрғон тумани жамоаси
2-ўрин — Пайариқ тумани жамоаси
3-ўрин — Булунғур тумани жамоаси
Шахмат бўйича:
1-ўрин — Дониев Қулмурод (Пахтачи тумани “Хўжа Зиёвуддин” жоме масжиди имом-ноиби)
2-ўрин — Элмуродов Музроб (Нарпай тумани “Хўжа Қўрғон” жоме масжиди имом-хатиби)
3-ўрин — Махматоиров Баҳрулло (Ургут тумани “Ҳожи Ўринбой” жоме масжиди имом-хатиби)
Стол тенниси бўйича:
1-ўрин — Матлабов Муҳаммад Бобур (Ургут тумани “Испанза” жоме масжиди имом-ноиби)
2-ўрин — Аброров Жаҳонгирхон (Самарқанд шаҳар “Хўжа Сафойи Валий” жоме масжиди имом-ноиби)
3-ўрин — Ходихонов Камолиддин (Қўшработ тумани “Неъматулла хўжа” жоме масжиди имом-хатиби)
Мусобақа якунида ғолиб ва совриндорлар ташкилотчилар томонидан эсдалик совғалари билан тақдирланди.
Ушбу тадбир диний ходимлар ўртасида нафақат жисмоний бақувватликни, балки сабр, интизом, биродарлик ва ўзаро ҳурмат каби исломий фазилатларни мустаҳкамлашга хизмат қилди.
Sammuslim.uz
Иймон 
Намоз 
Рўза 
Закот 
Ҳаж 
Қуръон 
Ислом сабоқлари 
Aлоқа 