Imom Moturidiy fiqhda Imom Abu Hanifa mazhabida bo‘lganidek, e’tiqodiy qarashlari ham u zotning aqidaga oid asarlari asosida shakllangan. Shuning uchun ham ba’zi asarlarda moturidiylarni hanafiylar deb ham atalgan. Masalan, Hasan ibn Abdul Muhsin Abu Azba “Ravzatul bahiya fiyma baynal Ashairoti val Moturidiya” (Ash’ariylar va Moturidiylar o‘rtasidagi go‘zal chamanzor” asarida moturidiylarni hanafiylar deb atagan.
Shu o‘rinda modomiki Abu Mansur Moturidiy aqidada Imom Abu Hanifaga ergashgan bo‘lsa, nega aqidada ham hanafiya mazhabidamiz deyilmasdan, moturidiya mazhabidamiz deyiladi? degan haqli savol paydo bo‘ladi. Bu savolga Doktor Ali Abdulfattoh Mag‘ribiy “Imomu Ahlis sunna val jamoa Abu Mansur Moturidiy va aroouhul kalamiya” (Ahli sunna val jamoa imomi Abu Mansur Moturidiy va uning kalom ilmidagi qarashlari) asarida batafsil javob bergan bo‘lib, javobning xulosasi quyidagilardir: “Abu Hanifadan keyin u zotning davrlarida bo‘lmagan karromiya va botiniya singari yangi firqalar paydo bo‘lgan. Bundan tashqari Abu Mansur Moturidiydan ilgari ma’rifatulloh singari ayrim masalalar ehtiyoj bo‘lmagani sababli hali tahqiq qilinmagan edi.
Shuningdek, Abu Hanifa davrida Alloh taoloning sifatlari to‘g‘risidagi hamda tavhidni isbot qilish va unda aqlning tutgan o‘rni qay darajada ekani haqidagi masalalar batafsil bayon qilinmagan edi. Bir so‘z bilan aytganda kalom ilmi to‘liq shakllanib ulgurmagan edi. Qolaversa kalom ilmi Abu Mansur Moturidiydan ilgari Ahli sunna val jamoa ulamolari nazdlarida maqbul ilm sanalmas, balki man qilingan ilm hisoblanar edi. Abu Mansur Moturidiyning tahqiqlari tufayli bu ilm maqbul ilmga aylandi. Demak, Abu Mansur Moturidiy aqidada Imom Abu Hanifaning tutgan yo‘llarini faqatgina sharhlab berish bilan kifoyalangan emas, balki alohida o‘ziga xos yangi yo‘lga asos solgan olimdir. Shunga ko‘ra hanafiya mazhabida fiqhda Abu Hanifaga, aqidada Moturidiyga murojaat qilinadi”.
Abdulqodir Abdur Rahim
Imom Buxoriy nomidagi Toshkent islom instituti o‘qituvchisi
Global axborot makonidagi shiddatli o‘zgarishlar, ijtimoiy tarmoqlar va sun’iy intellektning rivojlanishi, feyk xabarlar oqimi media sohasi vakillaridan mutlaqo yangicha yondashuvlarni talab etmoqda. Shu maqsadda respublikamizda yilning eng yirik va muhim ta’limiy-amaliy loyihasi — jurnalistlar, blogerlar va matbuot kotiblarini yagona platformada birlashtiruvchi "Media haftalik" o‘z ishini boshladi.
Kontent markazi tomonidan hamkor tashkilotlar bilan birgalikda yo‘lga qo‘yilayotgan mazkur loyiha butun respublikadan qariyb 12,5 ming ishtirokchini qamrab oladi. Joriy yilning 30 martidan 26 iyuniga qadar har bir hududda 5 kunlik intensiv o‘quv-seminarlar va mahorat darslari o‘tkazilishi rejalashtirilgan.
Dasturda nazariya va amaliyot birlashadi: asosiy urg‘u haqiqiy tajriba orttirishga qaratiladi. Mamlakatimizning eng yetakchi media-ekspertlari, muharrir va prodyuserlari ishtirokida kontent yaratish, faktcheking, raqamli gigiyena, SMM va strategik kommunikatsiyalar kabi muhim mavzular bo‘yicha treninglar olib boriladi.
Mashg‘ulotlar telejurnalistlar, bosma nashrlar, blogerlar va davlat idoralari matbuot kotiblari uchun alohida yo‘nalishlarda o‘tkaziladi. Bilimlarini oshirgan ishtirokchilarga maxsus sertifikatlar topshiriladi.
O‘zbekiston bo‘ylab harakatlanuvchi mazkur media-estafetaning ilk bosqichi 30 mart kuni Qoraqalpog‘iston Respublikasida boshlanadi. Darslar davomida ishtirokchilar real keyslar asosida ishlash, xatolarni tahlil qilish, yangi yondashuvlarni shakllantirish imkoniyatiga ega bo‘ladi. Spikerlar o‘z tajribalari bilan o‘rtoqlashib, zamonaviy media rivojining ustuvor yo‘nalishlari bo‘yicha tavsiyalar beradi.
Haftalik yakunida hududdagi soha vakillarini qamrab oluvchi yirik Media forum tashkil etiladi.
Loyihada ishtirok etish istagida bo‘lgan nomzodlar Yoshlar ishlari agentligining hududiy boshqarma va bo‘limlariga murojaat qilishlari mumkin.
Media haftalik quyidagi sanalarda hududlar kesimida tashkil etiladi:
30 mart – 3 aprel: Qoraqalpog‘iston Respublikasida;
6 aprel – 10 aprel: Xorazm viloyatida;
13 aprel – 17 aprel: Surxondaryo viloyatida;
20 aprel – 24 aprel: Qashqadaryo viloyatida;
27 aprel – 1 may: Samarqand viloyatida;
4 may – 8 may: Navoiy viloyatida;
11 may – 15 may: Buxoro viloyatida;
18 may – 22 may: Farg‘ona viloyatida;
25 may – 29 may: Namangan viloyatida;
1 iyun – 5 iyun: Andijon viloyatida;
8 iyun – 12 iyun: Jizzax viloyatida;
15 iyun – 19 iyun: Sirdaryo viloyatida;
22 iyun – 26 iyun: Toshkent viloyati va Toshkent shahrida.