Cavol: Masjidimiz imomining aytishicha, mahrning eng ozi o‘n dirham ekan. Uning pulimizdagi qiymati necha so‘m bo‘ladi?
Javob: Bizning mazhabimizda mahrning eng oz miqdori o‘n dirham kumush deb belgilangan. Ko‘pining esa cheki yo‘q, ammo hadisi shariflarda mahrning ham oziga qanoat qilgan ayollar maqtalgan.
Bir dirham zamonaviy o‘lchovda 3,12 grammdir, uni o‘nga ko‘paytirsak 31,2 gramm bo‘ladi. Nikoh shartnomasi tuzilayotganida 31,2 gramm kumushning qiymati so‘mda qancha bo‘lsa, o‘sha mahrning eng kam miqdori bo‘ladi. Bundan mahrga ana shu miqdordan ortiq berib bo‘lmas ekan, degan xulosa chiqmaydi. Dinimiz jamiyatning barcha qatlami manfaatini teng himoya qilgani uchun ularning eng kambag‘aliga ham malol kelmaydigan miqdorni belgilagan. Kimning sharoiti ko‘tarsa, bundan ko‘prog‘iga qodir bo‘lsa, ko‘proq ham beraveradi.
An’anaviy diplomatiya ko‘pincha manfaatlar muvozanati, muzokara va bitimlar tilida so‘zlaydi. Madaniy diplomatiya san’at, adabiyot va tarix orqali mamlakat haqida ijobiy
tasavvur uyg‘otadi. Diniy-ma’rifiy diplomatiya esa yanada nozik omilga — insonning e’tiqodi, u muqaddas deb bilgan qadriyatlar va tarixiy xotirasiga tayanadi.
O‘zbekistonning tahlillar tufayli ko‘zga tashlanayotgan bu yangi modeli islomni zo‘ravonlik bilan tenglashtiruvchi tashqi stereotiplarga ilmiy dalil bilan javob berishi, buzg‘unchi talqinlarga qarshi ma’rifiy maydon yaratishi, turli din va madaniyat vakillarini inson qadri, bilim, vijdon erkinligi, tinchlik va mas’uliyat atrofida birlashtirishi mumkin.
Shavkat Mirziyoyev mazkur siyosatning g‘oyaviy tashabbuskori. Prezident ilgari surayotgan "Jaholatga qarshi ma’rifat" g‘oyasining asosiy tamoyillari BMTning "Ma’rifat va diniy bag‘rikenglik" rezolyutsiyasida xalqaro darajadagi siyosiy-huquqiy ifodasini topdi. Bu yondashuv terrorizm va ekstremizmning oqibatlariga emas, ularni oziqlantiradigan barcha omillarga qarshi kurashishni nazarda tutadi.
Prezident "diniy-ma’rifiy diplomatiya" institutining bunyodkori sifatida o‘rtaga chiqdi. Uning tashabbusi bilan Islom sivilizatsiyasi markazi va boshqa ilmiy muassasalarning tashkil etilishi, tarixiy majmualarning qayta tiklanishi, qo‘lyozmalar va ilmiy maktablarga e’tibor yangicha intellektual infratuzilmani shakllantirdi
Shunda O‘zbekistonning diniy-ma’rifiy diplomatiyasi dunyoning bugungi muammolariga xolis yechim taklif etadigan omilga aylanmoqda.
Habibullo Sadibaqosev ,
O‘zbekiston xalqaro islomshunoslik akademiyasi birinchi prorektori, siyosiy fanlar doktori, professor
Manba: "Yangi O‘zbekiston" gazetasi