Sayt test holatida ishlamoqda!
11 Fevral, 2026   |   23 Sha`bon, 1447

Toshkent shahri
Tong
06:04
Quyosh
07:23
Peshin
12:42
Asr
16:09
Shom
17:56
Xufton
19:09
Bismillah
11 Fevral, 2026, 23 Sha`bon, 1447

Namozni go'zal holatda ado etish

19.11.2020   3052   1 min.
Namozni go'zal holatda ado etish

Payg'ambarimizga mukammal va batamom salavotu durudlar bo'lsin.

«Hushu'» deb, a'zolarning sukunatda va qalbning Alloh bilan bo'lishiga aytiladi.

Namozni go'zal qilib ado etish esa farz, vojib, sunnat kabi odoblarini o'rniga qo'ymoqlikdir.

عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللهُ عَنْهُ أَنَّ رَسُولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ: هَلْ تَرَوْنَ قِبْلَتِي هَا هُنَا وَاللهِ مَا يَخْفَى عَلَيَّ رُكُوعُكُمْ وَلَا خُشُوعُكُمْ، وَإِنِّي لَأَرَاكُمْ مِنْ وَرَاءِ ظَهْرِي.

Abu Hurayra roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi:

«Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: «Ko'ryapsizlarmi, mening qiblam bu tomonda! Allohga qasamki, men uchun rukularingiz ham, xushularingiz ham maxfiy qolmas. Albatta, men sizlarni orqamdan ham ko'rurman», dedilar».

Sharh: Ushbu hadisi sharifda namozning xuzusi va xushusini joyiga qo'yib o'qish zarurligi ta'kidlanmoqda.

Har bir inson namozning amallarini yaxshi ado etar ekan, unda a'zolari to'la sokinlikda qolib, qalbi Alloh yodi bilan bo'lmog'i zarur.

Nabiy sollallohu alayhi vasallam sahobai kiromlarga, meni qiblaga qarab turibdilar, orqalaridagi narsani, jumladan, bizning ruku va xushularimizni ko'rmaydi, deb o'ylamanglar, men ko'rib turaman, deganlarining ma'nosi shudir.

Ayniqsa, u zot sollallohu alayhi vasallamning bu gapni Alloh nomi ila qasam ichib aytishlari ushbu ma'noni qattiq ta'kidlaydi.

Shuning uchun har birimiz namozimizning ruku va xushusini joyiga qo'yib o'qishimiz lozim.

 

«Hadis va hayot» kitobidan

Maqolalar
Boshqa maqolalar
Maqolalar

Ro‘zadorlarni ruhlantirish

10.02.2026   1727   5 min.
Ro‘zadorlarni ruhlantirish

Bismillahir Rohmanir Rohiym

Ro‘zadorlar uchun ularni ruhlantiruvchi xos kuylar va ularga ehtirom ko‘rsatuvchi qo‘shiqlar bor. Ular insonlarning Alloh taoloni takbir, tahlil va istig‘forlar ila eng ko‘p zikr qiladiganlari bo‘lishadi. Agar kun uzayib ketsa zikrlar ila uni qisqartirishadi, ularga ochlik alam bersa zikrlar uning haroratini kesadi. Ular zikrlar bilan lazzat va tasbehlari bilan saodat ichida bo‘ladilar. Ular Alloh taolo: “Bas, Meni eslangiz, sizni eslayman” (Baqara surasi, 152-oyat) degani kabi Uni eslaydilar va Alloh ularni eslaydi.

Alloh taoloning: “Qasamki, agar shukr qilsangiz, albatta, sizga ziyoda qilurman” (Ibrohim surasi, 7-oyat), oyatiga amal qilib, Unga shukr qiladilar va Alloh ularga ziyoda qilib beradi.

Ro‘zadorlar Alloh taoloni o‘tirgan, turganlarida ham, yotganlarida ham zikr qiladilar. Haqiqiy ro‘zadorlarning qalblari zikr ila orom topadi, ruhlari Allohning muhabbati ila baxtiyor bo‘ladi va nafslari Allohga bo‘lgan shavq ila rohatlanadi. Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: “Robbisini zikr qiladigan va Uni zikr qilmaydiganning misoli, go‘yoki tirik va o‘likning misoli kabidir”, deganlar.

Ne ajabki, hayotda yeb-ichishni, yashashni biladigan, ammo zikrni bilmaydigan qancha-qancha “tirik” o‘liklar bor. Ular tirik, ammo haqiqiy tiriklikni anglamaydilar.

Rasululloh sollallohu alayhi vasallam aytadilar: “Mufarridlar o‘zib ketdi…” . Sahobalar roziyallohu anhum: “Mufarridlar kim yo, Rasululloh?” deb so‘rashdi. U zot alayhissalom: “Alloh taoloni ko‘p zikr qiluvchi erkaklar va ayollar”, dedilar.

Zikr qiluvchi ro‘zador insonlarning yaxshiliklarga eng yaqini, jannatga eng tezi va do‘zaxdan eng uzog‘idir. Uning hisob daftarlari yaxshiliklar bilan to‘lgan bo‘ladi.

Bir kishi Rasululloh sollallohu alayhi vasallamdan uni mahkam tutib bajaradigan amal haqida so‘radi. U zot alayhissalom: “Tiling Allohning zikridan doimo nam (yangi) bo‘lib tursin”, dedilar.

Bu qanchalar go‘zal ta’rif! Ro‘zador Allohni doimo eslab turib qanday och qolishi va Unga tasbeh ayta turib qanday chanqashi mumkin?!

Alloh taoloni ko‘p zikr qiluvchilar har nafas chiqishi, lablar bir-biriga tegishi va lahzalar almashishi miqdoricha zikr qiladigan kishilardir. Ularning qilgan zikrlari ila hisob daftarlariga ulkan ajr va mukofotlar bitiladi. Ba’zi xatokorlar zikrdan yuz o‘girgan vaqtlarida ularni tashvishlar halok qiladi, g‘amlar o‘rab oladi va mahzunliklar ketma-ket kelaveradi. Ularda dori bor edi, lekin ular uni qabul qilishmadi, ularda muolaja vositasi bor edi, ammo ular buni bilishmadi. Alloh taolo aytadi: “Ayo, Allohning zikri ila qalblar orom topmasmi?”.

Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: “Kim Subhanallohi va bihamdihi desa unga jannatda bir xurmo ekiladi”, deganlar. Qancha-qancha ekilishi mumkin bo‘lgan xurmolar g‘aflat bosgan uyqu va befoyda o‘yin-kulgular bilan o‘tib ketdi?...

Xato tomon boshlovchiga rahm qilasan-u, o‘zinga shafqat yo‘q,
Isrofga meni undaysan-u bilmaysan, u umring qilganin yo‘q.

Rasululloh sollallohu alayhi vasallam aytadilar: “Albatta, Subhanallohi, valhamdulillahi va laa ilaha illallohu vallohu akbar, deb aytishim men uchun ustiga quyosh chiqqan narsalar (butun dunyo)dan yaxshiroqdir”.

Dunyo nima? Uning oltinu kumushlari nima? Qaysi narsa uni behuda o‘tkazish bo‘ladi? Rasululloh sollallohu alayhi vasallam shu tariqa dunyoni o‘lchar va yuqoridagi bir kalimaga quyosh chiqqan bir kun tenglasha olmaydi deb baholar edilar. Kim butun vaqtini ushbu qimmatbaho kalimalar ila to‘ldirsa Qiyomat kuni nur, shodiyona va xursandchilik qilib topadi.

Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: “Malik(Robb)ingiz huzurida amallaringizning eng yaxshisi va eng kattasi, oltin va kumushni infoq qilishdan yaxshiroq hamda sizlar dushmaningizga yo‘liqib siz ularning bo‘yniga (qilich) urishingiz, ular sizning bo‘yningizga urishidan xayrliroq bo‘lgan (narsa) ning xabarini beraymi?” dedilar. Sahobalar roziyallohu anhum: “Ha, yo Rasululloh!” deyishdi. U zot alayhissalom: “Alloh taoloning zikri”, dedilar.

Solih insonlar bomdod namozini o‘qib bo‘lganlaridan so‘ng kun chiqquniga qadar zikr qilishardi. Ularning ba’zilari Qur’on o‘qib, qalblarini nurga, hisob daftarlarini esa ajrga to‘ldirar edilar. Butunlay xatoga yo‘l qo‘ygan kishi – Ramazonni Robbisini zikr qilmasdan, vaqtini Mavlosiga tasbeh aytishga sarflamasdan o‘tkazgan kishidir. Umrining daqiqayu soniyalarining qadriga yetadigan va ularni g‘animat biladigan insonlar bormi?

 

Doktor Oiz al-Qarniyning
"Ro‘zadorlar uchun darslar" kitobidan

Maqolalar