Alloh taolo Qur’onda مَيِّتٌ (“mayyit” ko‘rinishida bo‘lib, “yo” harfi harakatli va tashdidli) lafzini zikr qilganda, buning ma’nosi “Hali o‘lmagan, ammo yaqinda o‘ladigan tirik kimsa” degani bo‘ladi. Ushbu so‘zdagi “yo” harfi harakatli bo‘lganidek, u inson ham harakatdadir, tirikdir. Bunga misol:
إِنَّكَ مَيِّتٌ وَإِنَّهُم مَّيِّتُونَ
“Albatta, sen ham o‘lguvchisan, ular ham o‘lguvchidirlar” (Allohdan boshqa har bir tirik jon o‘ladi. Hamma ham o‘ladi. O‘lmaydigan hech kim yo‘q. Faqat Alloh taoloning O‘zigina qoladi.) (Zumar surasi, 30-oyat).
Ammo مَيْتَ (“mayta” ko‘rinishida bo‘lib, “yo” harfi sukunli) lafzini zikr qilganda, buning ma’nosi “Ruhi ajragan, o‘lgan, vafot etgan” degani bo‘ladi. So‘zdagi “yo” harfi sukunli, harakatsiz bo‘lganidek, u kimsa yoki jonzot ham harakatsizdir, o‘lgandir. Bunga misol:
حُرِّمَتْ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةُ
“Sizlarga o‘limtik...harom qilindi” (Moida surasi, 3-oyat).
Qur’on lug‘atidagi bu ajoyiblikni, harf harakatining voqelikka munosibligini ko‘ring!
Shayx Solih Turkiyning “Min rovai’il Qur’an”
nomli maqolasidan
Nozimjon IMINJONOV
tarjimasi
Ayni kunlarda Saudiya Arabistonining Jidda shahrida “Haj xizmatlari konferensiyasi va ko‘rgazmasi” bo‘lib o‘tmoqda. Dunyoning turli joylaridan kelgan soha mutasaddilari, xalqaro tashkilotlar va yetuk mutaxassislarni bir joyga jamlagan ushbu yirik tadbirda asosiy mavzu – ziyoratchilarga xizmat ko‘rsatish tizimini yanada takomillashtirish. Jumladan, jarayonlarga raqamli texnologiyalarni keng joriy etish va tashkiliy ishlar sifatini oshirish masalalari qizg‘in muhokama qilinmoqda. Ta’kidlash kerakki, ushbu xalqaro anjumanda O‘zbekiston delegatsiyasi ham faol ishtirok etmoqda.
Nufuzli tadbir doirasida Saudiya Arabistonining Haj va umra vaziri, doktor Tavfiq bin Favzon ar-Rabia maxsus ma’ruza bilan chiqish qilib, bo‘lajak “Haj – 2027” mavsumi uchun belgilangan yangi talablar va tashkiliy mezonlarni e’lon qildi. Unga ko‘ra, endilikda quyidagi masalalarga jiddiy e’tibor qaratiladi:
– tayyorgarlik jarayonlarini erta boshlash hamda xizmat ko‘rsatuvchi tashkilotlar bilan shartnomalarni o‘z vaqtida rasmiylashtirish;
– mehmonxonalar va boshqa yashash joylarining belgilangan yuksak sifat hamda xavfsizlik standartlariga qat’iy mos kelishini ta’minlash;
– barcha tashkiliy va hujjatlarni rasmiylashtirish ishlarini faqatgina raqamli «Masar» yagona platformasi orqali amalga oshirish;
– eng muhimi, ziyoratchilarga keng qulayliklar taqdim etadigan hamda ularning shaxsini tasdiqlovchi «Nusuk» kartasini doimiy ravishda yonda olib yurish talabi qat’iy belgilangani alohida ta’kidlab o‘tildi.
O‘zbekiston delegatsiyasi aynan mana shu yangi talab va mezonlardan kelib chiqqan holda, Haj va umra vazirligi mutasaddilari hamda yetakchi xizmat ko‘rsatuvchi tashkilotlarning vakillari bilan qator manfaatli muzokaralar o‘tkazdi. Bo‘lib o‘tgan samimiy va amaliy muloqotlarda asosiy e’tibor yurtdoshlarimiz uchun yaratiladigan shart-sharoitlarni yanada yaxshilash, ko‘rsatilayotgan xizmatlar ko‘lami va sifatini yangi bosqichga olib chiqishga qaratildi.
Xususan, muzokaralar davomida ziyoratchilarimiz ibodatlari uchun qulay sharoitlarni hozirlash, zamonaviy transport vositalarini jalb qilish, eng shinam turar joylarni tanlash, hojilarimizni sifatli taomlar bilan ta’minlash masalalari diqqat markazida bo‘ldi. Shuningdek, ularning xavfsizligi va salomatligini muhofaza qilish tizimini yanada kuchaytirish hamda zamonaviy innovatsion texnologiyalardan unumli foydalanishga alohida urg‘u berildi.
Bu kabi sa’y-harakatlar va erishilgan kelishuvlar kelgusi haj mavsumini sifat jihatidan mutlaqo yangi bosqichga ko‘tarishga xizmat qiladi. Eng asosiysi, yurtdoshlarimiz ulug‘ amallarini xotirjam, xavfsiz va eng qulay sharoitlarda ado etishlari ta’minlanadi.
Ma’lumot o‘rnida, Jidda shahridagi Haj xizmatlari konferensiyasi va ko‘rgazmasi shu yilning 11 noyabr kuniga qadar davom etadi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati