Folbinlik – bu kelajakni bashorat qilish, noyob bilimlarga ega ekanligini da’vo qilish yoki g‘ayrioddiy usullar bilan kimnidir davolash iddaosi. Ba’zilar qo‘llar, kaft chiziqlari yoki karta bilan, boshqalari esa turli sehrli amaliyotlar bilan odamlarni ishontiradi.
Islom dinida folbinlik va sehrdan qat’iy qaytarilgan. Alloh taolo Qur’onda bunday ishlardan qaytargan: “...Senga zarar ham, foyda ham yetkaza olmaydigan narsalarga duo qilma. Agar shunday qilsang, albatta zolimlardan bo‘lasan” (Yunus surasi, 106-oyat).
Shuningdek, Payg‘ambarimiz Muhammad sollallohu alayhi vasallam bunday deganlar: “Kim folbin yoki ko‘zboylog‘ichga borib, uning so‘zini tasdiqlasa, u Muhammadga sollallohu alayhi vasallam nozil qilingan narsaga kofir bo‘libdi” (Imom Ahmad rivoyat qilgan).
Bu hadis folbinlarga ishonish qanchalar og‘ir gunoh ekanini ko‘rsatadi.
Ba’zilar qiyinchiliklardan chiqish yo‘lini qidirib, hech qanday dalilsiz folbinlarga yuguradi.
Ko‘pincha inson o‘z hayoti haqida “maxfiy ma’lumot” bilishni xohlaydi va buni folbinlardan izlaydi.
Kimdir folbinlarning so‘zlariga ishonib, ularni haqiqat deb qabul qiladi. Vaholangki, folbinga borish dunyo va oxirat uchun xatarlidir.
1. Iymonni zaiflashtiradi – Folbinlarga ishonish Allohga bo‘lgan tavakkulni kamaytiradi.
2. Odamlarni aldaydi – Folbinlar ko‘pincha yolg‘on aytadi va odamlarning pullarini nohaq yo‘llar bilan oladi.
3. Jamiyatni buzadi – Folbinlarga ishongan odamlar o‘z hayotlarini ularning gaplariga qarab yo‘naltiradi va haqiqatdan uzoqlashadi.
Folbinlardan himoyalanishning yo‘llari:
1. Qur’on va hadislarni o‘rganish – Islomda taqdir va tavakkul haqidagi tushunchalarni bilish folbinlarga ishonishdan saqlaydi.
2. Istig‘for va duo qilish – Qiyinchilikda Allohga yuzlanish kerak, chunki haqiqiy yordam faqat Undan keladi.
3. Sahih ilmga tayanish – Har qanday masalada ilmli ulamolardan maslahat olish kerak.
Folbinlarga ishonish nafaqat odamning aqliga, balki iymoniga ham zarar yetkazadi. Haqiqiy hidoyat faqat Allohning kalomi va Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi vasallamning sunnatidandir. Shuning uchun hamma vaqt Allohga tavakkul qilib, Undan yordam so‘raylik.
Homidjon qori ISHMATBЕKOV
Bugun, 4 aprel kuni O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari juma namozini Samarqand shahridagi "Namozgoh" jome masjidida ado etdilar.
Jamoat namozidan oldin Muftiy hazratlari jomega yig‘ilganlarga qadim Samarqand shahrida bo‘layotgan "Markaziy Osiyo – Yevropa Ittifoqi" birinchi sammiti xalqaro iqlim forumining ahamiyati haqida so‘zlash barobarida “O‘zgalarga ozor bermaslik – dinimiz talabi” mavzusida suhbat qilib berdilar.
Muftiy hazrat ma’ruza davomida ahillik, birodarlik, o‘zaro hamjihatlik bo‘lgan yurtda taraqqiyot, ravnaq va el-yurt osoyishtaligi-yu farovonligi hukm surishi, aksincha qay bir jamiyatda murosasizlik, o‘zaro xusumat kuchaysa, bunday jamiyatlarda urush va mojarolar avj olib, yurt vayron, el parokanda bo‘lishini bayon etdilar. Shuningdek, o‘zga din vakillariga ham ozor bermaslik, ular bilan jamiyatda tinch-osuda, ahil-inoq bo‘lib yashash zarurligi haqida so‘z yuritdilar.
Mav’iza asnosida o‘zgalarga ozor berish dinimizda katta gunohlardan biri sanalishi, Qur’oni karimdagi: “Mo‘min va mo‘minalarga qilmagan gunohlari bilan ozor beradigan kimsalar bo‘hton va aniq gunohni o‘zlariga olgan bo‘lurlar” (Ahzob surasi, 58-oyat), degan mazmundagi oyati karimani sharhlab, unda o‘zgalarga ozor yetkazish nojoizligi, bu ozor yetkazishning har qanday ko‘rinishini o‘z ichiga olishi, o‘zgalarga ozor bermaslik sadaqaning bir turi ekanini hayotiy misollar bilan so‘zlab berdilar.
Mazmunli suhbat yakunida Muftiy hazratlari Haq taolo barchaga ikki dunyo saodatini nasib qilishini so‘rab, elu yurtimiz haqqiga xayrli duolar qildilar.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati